In this study; a total of seven bacterial strains (Bacillus cereus FD-63, Bacillus sphaericus FD-49, Bacillus subtilis EK-7, Bacillus thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, Brevibacillus brevis CP-1, Pseudomonas chlororaphis NEM-28 and Pseudomonas fluorescens KŞN-1 strains) and one fungus isolate (Beauveria bassiana ET-10 isolate) were tested for determining of biological control activity against on mature potato beetle (Leptinotarsa decemlineata Say) and on 1., 2. and 3. larvae stages in in greenhouse and field conditions. In both studies; it was used a mixture (including %30 sterile Nutrient Broth medium and %70 liquid carrier) as negative control and chemical insecticide REDSUNNY (Lambda-Cyhalothrin) as a positive control. In the greenhouse conditions, all of the bacteria and fungus were tested for effectiveness of biological control activity. After than, the most effective three bacterial strains were tested for in field conditions. Greenhouse experiments were carried out with 5 replications and field experiments with 4 replicates. According to the results of greenhouse experiments in the first period larval; B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 and B. brevis CP-1 strains caused 10% and 6% mortality, respectively. In the second larvae stage, both P. fluorescens KŞN-1 and B. bassiana ET-10 caused 10% mortality. However, none of them was effective in the third stage larvae. In mature insects, the most effective application was P. fluorescens KŞN-1 strain with the %80 percentage of death. The effectivenes of P. chlororaphis NEM-28, B. bassiana ET-10, B. sphaericus FD-49 and B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 stains were observed as %10. B. brevis CP-1, B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 and P. fluorescens KŞN-1 strains was determined as effective isolates in greenhouse conditions were selected for testing in field conditions. According to the results obtained from field conditions; B. brevis CP-1, B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 and P. fluorescens KŞN-1 strains caused death with the percentage of %20, %41,33, %11,33 in the first larvae stage, respectively. The effectivenes of these bacterial on the percentage of death had been %26,66, %20 and %4,66 in the second larvae stage; %24,66, %10 and %6,66 respectively. In addition, B. brevis CP-1 was not found to be effective in mature insects, in B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 and P. fluorescens KŞN-1 strains caused death with the percentage of %30 and %4, respectively. As a conclusion; we think that B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, B. brevis CP-1 and P. fluorescens KŞN-1 strains can be used for successfully in biological coltrol of potato beetle.

Bu çalışmada; toplam yedi adet bakteri straini (Bacillus cereus FD-63, Bacillus sphaericus FD-49, Bacillus subtilis EK-7, Bacillus thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, Brevibacillus brevis CP-1, Pseudomonas chlororaphis NEM-28 ve Pseudomonas fluorescens KŞN-1 straini) ve bir adet fungus izolatının (Beauveria bassiana ET-10 izolatı) patates böceği (Leptinotarsa decemlineata Say)'nin ergin ve birinci, ikinci, üçüncü dönem larvalarına karşı biyolojik mücadelede etkinliğini belirlemek için sera ve tarla koşullarında test edilmiştir. Her iki çalışmada da %30 steril Nutrient Broth besiyeri ve %70 sıvı taşıyıcı içeren bir karışım negatif kontrol olarak, kimyasal ilaç REDSUNNY (Lambda-Cyhalothrin) ise pozitif kontrol olarak kullanılmıştır. Sera denemelerinde bütün biyoajan bakterileri ve fungusun biyolojik kontrol etkinliği test edilmiştir. Daha sonra en etkili bulunan üç bakteri straini ise tarla şartlarında denenmiştir. Sera denemeleri 5 tekerrürlü, tarla denemeleri ise 4 tekerrürlü olarak yapılmıştır. Sera denemelerinde elde edilen sonuçlara göre; Bacillus thuringiensis ve Brevibacillus brevis strainleri birinci dönem larvalarda sırası ile %10 ve %6 oranında ölüm meydana getirmişlerdir. İkinci dönem larvalarda; P. fluorescens KŞN-1 strainleri ve B. bassiana ET-10 izolatı %10 oranında ölüme sebep olmuşlardır. Ancak, onların hiçbirisi üçüncü dönem larvalarda etkili olmamıştır. Ergin böceklerde ise %80 ölüm oranı ile en etkili strain P. fluorescens KŞN-1 olmuştur. P. chlororaphis NEM-28, B. bassiana ET-10, B. sphaericus FD-49 ve B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 kodlu strainlerin etkinliği ise %10 olmuştur. Sera denemelerinde etkili oldukları belirlenen B. brevis CP-1, B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 and P. fluorescens KŞN-1 strainleri tarla denemelerinde test edilmek için seçilmiştir. Tarla koşullarında elde edilen sonuçlara göre; B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, B. brevis CP-1 ve P. fluorescens KŞN-1 strainleri birinci dönem larvalarda sırası ile %41,33, %20 ve %11,33 oranında ölüme sebep olmuştur. Bu bakteri strainlerinin ikinci dönem larvalarındaki etkinlikleri sırası ile %20, %26,66 ve %4,66; üçüncü dönem larvalarındaki etkinlikleri ise %10, %24,66 ve %6,66 olarak belirlenmiştir. Ergin böceklerde B. brevis CP-1 strainlerinin etkili olmadığı, B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41 ve P. fluorescens KŞN-1 strainlerinin ise sırası ile %30 ve %4 öldürücü etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak; B. thuringiensis subsp. kurstakii FDP-41, B. brevis CP-1 ve P. fluorescens KŞN-1 strainlerinin patates böceği ile biyolojik mücadelede başarılı bir şekilde kullanılabileceği düşünülmektedir.