2. ABSTRACTDetermination of the Proteinase, Phospholipase and Esterase Activity Amongthe Candida Strains Isolated From Various Clinic SamplesCandidas are the yeast which can be found free in nature or in the variousmicrobial flora of human and mammalian animals. In recent years, the patients?, withcancer, transplant and receiving immunosuppressive therapy, life expectancy hasbeen increased due to developed therapy protocols. The increasing isolation rates ofnon-albicans strains from the yeast infections, caused to augment of the medicalimportance of the virulence factors of these strains. Virulence factors of candidacontribute to develop infection as much as the host?s factors.In this study, species determinations were performed of a total of 100 candida strainsand proteinase, phospholipase and esterase activity according to species wereinvestigated. Of the total 100 candida strains, 58 were found as Candida albicans, 14were C. glabrata, 11 were C. tropicalis, five were C. tropicalis, four were C.famata,four were C. sake, three were C. krusei, two were C. guiellermondii, one wasC. lusitaniaee, one was C. pelluculosa and one was C. curvata.Proteinase activity was investigated in bovine serum albumin agar according tovisualize translucent area due to protein lysis. Proteinase rate according to specieswere; 82.7 % for C. albicans, 72.7 % for C. tropicalis, 40 % for C. famata, 50 % forC. guillermondii, 100 % C. lusitaniaee and for C. cruvata. No proteinase activitydetected in C. sake, C. krusei and C. pelluculosa strains. The distribution of theproteinase activity according to clinic samples were; 100% for stool, nasopharynx,3sputum and wound; 83.3 % for blood, 57.9 % for vaginal discharge and 46.6 % forurine.The phospholipase activity was investigated in agar with egg?s allontoismedia. The radius of the candida?s colony was divided to length of the colony plusprecipitation zone diameter. In the case of the rate was 1, it was commenced asnegative; smaller than 1 ones were accepted as positive reaction. According tospecies rates were found as; 89.6 % for C. albicans, 72.7 for C. tropicalis. There wasno phospholipase activity in the other species. The distribution of the phospholipaseactivity according to clinic samples were; 100 % for nasopharynx, 66.6 % for bloodand urine sputum and 59.4 % for vaginal discharge.The esterase activity was investigated in Tween-80 agar. In the inoculationarea; collection of the translucent opaque crystals or emerging opaque zones wereindicated that the esterase production. Esterase production rate according to specieswere; 93.1 % for C. albicans, 100 % for C. tropicalis, 7.1 % for C. glabrata, 60 %for C. famata, 50 % C. guillermondii and 100 % C. cruvata. There was no esteraseactivity in the other species. The distribution of the esterase activity according toclinic samples were; 100 % for stool, nasopharynx, sputum and wound; 73.9 forvaginal discharge, 66.6 % for blood and 53.3 % for urine.Among the candida strains that were included in to the study, proteinase,phospholipase and esterase production rates, as the virulence factors of candidaspecies, were found in moderate to high levels and in the case of candida infections,investigation of the production of these factors will contribute to planning thetherapy.Keywords: candida strains, proteinase, phospholipase, esterase.4.

1. ÖZETKandidalar doğada, insan ve hayvanların florasında bulunan mayamorfolojisinde mikroorganizmalardır. Son yıllarda kanser, transplant veimmunsüpresif hastaların yaşam süreleri, gelişmiş tedavi protokolleri nedeniyleuzamış ve dolayısıyla bu hastalarda mantar enfeksiyonu görülme sıklığı artmıştır.Mantar enfeksiyonlarında Candida albicans dışında diğer kandida türlerininizolasyonundaki artış, bu türlerin virülans faktörlerinin önemini arttırmıştır.Enfeksiyon oluşumunda konak faktörleri kadar kandidaların virülans faktörleri deönemli bir yer tutmaktadır.Bu çalışmada, çeşitli klinik örneklerden izole edilen 100 kandida suşununtürleri belirlenmiş ve türlere göre proteinaz, fosfolipaz ve esteraz aktiviteleriaraştırılmıştır. 100 kandida suşunun; 58' i C. albicans,14' ü C. glabrata, 11' iC. tropicalis, 52' i C. famata, 4' ü C. sake, 3' ü C. krusei, 2' si C. guillermondii, 1' iC. lusitaniaee, 1' i C. pelliculose, 1' i C. curvata olarak adlandırılmıştır.Proteinaz enzim aktivitesi, Sığır Serum Albumin Agar'da, protein lizisinebağlı olarak şeffaf zonların oluşup oluşmamasına göre değerlendirilmiştir. Proteinazoranı türlere göre; % 82.7 C. albicans, % 72.7 C. tropicalis, % 40 C. famata, % 50 C.guillermondii, % 100 C. lusitaniae, % 100 C. curvata olarak tespit edilmiştir. C.sake, C. krusei ve C. pelliculose'de proteinaz aktivitesi görülmemiştir. Proteniazaktivitesinin kilinik örneklere göre dağılımı ise, dışkı, boğaz, balgam, yara % 100,kan % 83.3, vaginal akıntı % 57.9, idrar % 46.6 olarak değerlendirilmiştir.Fosfolipaz enzim aktivitesi, Yumurta Sarılı Agar besiyerindedeğerlendirilmiştir. Koloni çapının, koloni ve presipitasyon zonunun uzunluğunaoranlanarak, 1' e eşit olanlar olumsuz, 1'den küçük olanlar olumlu olarak1değerlendirilmiş ve türlere göre C. albicans % 89.6, C.tropicalis % 72.7 olarakbulunmuştur. Diğer türlerde fosfolipaz aktivitesi görülmemiştir. Klinik örnekleregöre ise, boğaz % 100, kan ve idrar % 66.6, vaginal akıntı % 59.4 oranındafosfolipaz aktivitesi tespit edilmiştir.Esteraz aktivitesi Tween 80 Agarda, inokülasyon bölgesinin etrafında ışığıgeçiren opak kristaller veya opak alan oluşumu gözlenenler olumlu, gözlenmeyenlerolumsuz olarak değerlendirilmiştir. Türlere göre C. albicans %93.1, C. tropicalis %100, C. glabrata % 7.1, C. famata %60, C. guillermondii %50, C. curvata % 100,olarak tespit edilmiştir. Diğer türlerde esteraz aktivitesi gözlenmemiştir. Klinikörneklere göre esteraz aktivitesi, dışkı, boğaz, balgam ve yarada % 100, vaginalakıntıda % 73.9, kanda % 66.6, idrarda % 53.3 oranında tespit edilmiştir.Sonuç olarak, kandidalarda virülans faktörlerinden olan proteinaz,fosfolipazve esteraz üretimi sıklığı, çalışmamızda izole edilen suşlar arasında orta ve üstdüzeyde saptanmış olup, kandida enfeksiyonlarında bu enzimlerin araştırılması,tedavinin planlanmasında yaralı olacaktır.Anahtar kelimeler : Kandida türleri, proteinaz, fosfolipaz, esteraz..2.