SUMMARYThe Effects of Addition Fentanyl or Morphine to Bupivacaine in Spinal Anesthesia for Elective CesareanIn this study, we intended to compare effects of morphine or phentanyl which are added to intratechally adminstered bupivacain for spinal anesthesia. After Süleyman Demirel University Faculty of Medicine Ethics Committee approvaled medical and anesthesia records of patients were retrospectively evaluated between 2012-13 years patient who underwent ceserean whith spnal anesthesia. In this study, 90 ASA I-II patients going to elective cesarian operation were included. There was not local anesthetic sensitivity or spinal anesthesia contraindication in any patient. They were divided into 3 groups. Group M (n:30) was 10 mg bupivacain and 1 mg morphine, group B (n:30) was 12 mg bupivacain and group F was 10 mg bupivacain and 20 µg phenthanyl. Hemodynamic, motor and sensorial block developing and regression times, first analgesic need time, newborn APGAR score and umbilical cord blood gas sample results were recorded.There was no statistically significant difference in demographic, hemodynamic findings and side effects in any group. Maximum sensorial block time was 6,6 minute in group B. Operation starting time was 8,76 minute in group F and it was statistically significant (p<0,05). In group F two segment regression time was high (101, 3 minute) and statistically different from other groups (p<0,05). Motor block regression time was lower than other groups in group B (p<0,05). First analgesic administration time was 1336 minute in group M (p<0,05). APGAR 1st and 5th minute scores were lower in group M but they were not statistically significant.As a result, optimal anesthesia and analgesia were provided in all 3 groups. But longer anesthesia and analgesia time was seen in morphine added bupivacaine group. According to these results additional morphine to bupivacaine for cesarian operation is more effective than other strategies.Key words: Bupivacain, phenthanyl, morphine, cesarian, spinal anesthesia.

Spinal Anestezi Uygulanan Elektif Sezaryenlerde Bupivakaine Eklenen Fentanil ve Morfinin Etkilerinin KarşılaştırılmasıÇalışmamızda elektif sezeryan ameliyatında intratekal bupivakaine eklenen fentanil ve morfinin etkilerini karşılaştırmayı amaçladık. Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik Kurul onayı alındıktan sonra 2012-13 yılında spinal anestezi ile elektif sezaryen ameliyatı yapılan hastaların medikal ve anestezi kayıtları retrospektif olarak değerlendirildi. ASA I-II, spinal anestezinin kontrendike olmadığı ve lokal anestezik duyarlılığı olmayan 90 olgu çalışmaya alındı. Gruplar Grup M (n: 30): 10 mg bupivakain ve 1 mg morfin (morfin HCl), Grup B (n: 30): 12 mg bupivakain Grup F (n: 30): 10 mg bupivakain ve 20µg fentanil şeklinde oluşturuldu. Hemodinamik, motor ve sensoryal blok gelişme ve gerileme zamanları, ilk analjezik ihtiyaç zamanı ayrıca yeni doğan APGAR Skoru ve umblikal kan gazı değerleri kaydedildiDemografik, hemodinamik veriler ve yan etkiler açısından gruplar arasında herhangi bir fark yoktu. Maksimum sensoryal blok zamanını Grup B'de 6,60 dakika bulundu. operasyon başlama zamanını çalışmamızda Grup F de 8,76 dakika tespit ederek anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p<0,05). Grup F' de 2 segment gerileme zamanını diğer çalışmalardan farklı ve yüksek olarak 101,3 dakika bulundu (p<0,05). Motor blok bitiş zamanı Grup B'de anlamlı düzeyde düşük bulundu (p< 0,05). İlk analjezik zamanını Grup M de 1336 dakika bulundu (p<0,05). Apgar skoru 1.-5. dakika değerlerinde Grup M diğer gruplardan düşük olsa da istatistiksel olarak anlamlı fark bulmadık. İntratekal lokal anesteziklere opioidlerin eklenmesi ile analjezi kalitesinin arttırldığı, dolayısı ile lokal anestezik dozunun azaltılabildiği bilinmektedir. Spinal opioidlerin anestezi ve analjezi süresini arttırarak postoperatif hasta konforunu olumlu yönde etkiledikleri bildirilmektedir. Sonuç olarak her üç grupta yeterli anestezi ve analjezi sağlandı. Ancak bupivakaine morfin eklenen grupta daha uzun süreli anestezi ve analjezi sağlandığı görüldü. Sezaryen operasyonu için bupivakaine morfin eklemenin daha etkin olduğu kanaatine varıldı. Anahtar kelimeler: Bupivakain, Fentanil, Morfin, Sezeryan, Spinal anestezi.