While the concept of regional organization (regionalization) of perinatal care aimed at reducing perinatal mortality has remained at the agenda of developed countries since 1970?s, Turkey is one of the countries that does not have such a system yet. In this study, a three-level hierarchical location-allocation model is developed for the regionalization of perinatal care in an attempt to have a better distribution of maternal and perinatal health care services in Turkey. Since the mathematical model developed is difficult to solve in a reasonable time, we propose three heuristic approaches: top-down, modified top-down and Lagrangean relaxation based heuristics. These heuristics are computationally tested on a set of problem instances for networks ranging from 10 to 737 vertices. A significant result is that Lagrangean relaxation based heuristic outperforms the other two heuristics in terms of solution quality. In most of the test problems, the modified top-down heuristic outperforms the top-down heuristic in terms of solution quality. Using the proposed approaches, we solve a real life problem corresponding to the Eastern and South Eastern Anatolian Regions (the East Region) of Turkey.

Perinatal mortaliteyi azaltmayı amaçlayan perinatal bakımın bölgeselleştirilmesi olarak tanımlanan düzenleme, gelişmiş ülkelerde 1970'li yıllardan beri uygulanmakta iken, Türkiye bu uygulamanın henüz başlatılamadığı ülkelerden birisidir. Bu çalışmada, Türkiye'de maternal ve perinatal bakım hizmetlerinin daha iyi dağılımını sağlayabilmek amacıyla, perinatal bakımın bölgeselleştirilmesine yönelik olarak üç-basamaklı hiyerarşik bir yer seçimi-atama modeli önerilmiştir. Bu matematiksel modelin uygun sürede çözümünün zor olması nedeniyle, sezgisel yöntemler geliştirilmiştir: yukarıdan-aşağıya adım adım çözme yöntemi, modifiye edilmiş yukarıdan-aşağıya adım adım çözme yöntemi ve Lagrange gevşetmesine dayalı çözüm yöntemi. Bu yöntemler 10'dan 737'ye kadar değişen sayıda potansiyel tesis yerini içeren değişik problemler ile test edilmiştir. Buna göre, Lagrange gevşetmesine dayalı sezgisel yöntem, çözüm kalitesi bakımından diğer iki yöntemden daha iyi sonuç vermiştir. Problemlerin birçoğunda, çözüm kalitesi bakımından modifiye edilmiş yukarıdan-aşağıya adım adım çözme yöntemi, yukarıdan-aşağıya adım adım çözme yönteminden daha iyi sonuç vermiştir. Geliştirilen yöntemler kullanılarak, Türkiye'nin Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesini içeren bir gerçek hayat problemi için çözüm sunulmuştur.