ABSTRACT Photogratnmetry is a method that frequently used for 3D modelling for objects and laser scanning method is come out as an alternative method for modelling in last years. For laser scanning system, objects are get as 3D point clouds those have intensity data and after registration process, 3D model can be done. There are so many laser scannig systems and modelling software in the market. In first section, general characteristics of photogrammetry and laser scanning method have been explained and in the second section measurment technics of object has been discuss. In third section close range laser scanner systems and in forth section laser scanner software have been explained.In fifth section scanning process and in sixth section modelling by laser points have been discussed. For the application section, we took up two topics. First, bundle adjustment of close range images by using laser points as control points. We did this application on canteen entry of National Technical University of Athens.And other topic is filling holes for models those have been done by laser method by photogrammetric model. Keywords: Photogrammery, Terrestrial Photogrammetry, Laser Scanner, 3D Modelling, Bundle, Filling holes Xll.

ÖZET Fotogrametri nesnelerin üç boyutlu olarak modellenmesi için sıklıkla kullanılan bir yöntemdir. Laser tarayıcı teknolojisi de son yıllarda nesnelerin üç boyutlu modellemesi için alternatif bir yöntem olarak ortaya çıkmıştır. Laser teknolojisinde nesne, yansıma yoğunluğu verisi içeren üç boyutlu nokta kümesi olarak elde edilir, kayıt, bütünleştirme işlemlerinden sonra model oluşturulmaktadır. Piyasada pek çok laser tarayıcı sistemleri ve nokta kümelerini işlemede kullanılan yazılımlar bulunmaktadır. İlk bölümde fotogrametri ve laser tarama yöntemi açılanmış, uygulamada belirlenen amaç belirtilmiştir. İkinci bölümde nesne ölçüm teknikleri açıklanmış, üçüncü bölümde yersel laser tarayıcıların genel özellikleri belirtilmiştir. Dördüncü bölümde laser tarama yönteminde kullanılan yazılımlar, beşinci bölümde tarama işlemi,altıncı bölümde laser ile modelleme konulan teorik ve uygulama örnekli olarak açıklanmıştır. Uygulama olarak iki ayrı konu ele alınmış olup birincisi ışın desteleri yoluyla görüntülerin dengelenmesinde laser noktalarından yararlanma ve diğeri laser noktalarından elde edilen modelin hatalarının fotogrametri ile giderilmesi gerçekleştirilmiştir. Işın desteleri yoluyla dengeleme uygulaması Ulusal Teknik Üniversitesi kantin girişi örneği üzerinde, laser noktalarından elde edilen model ile ilgili uygulama ise Yunanistan'da bulunan Bizans dönemine ait Samarrina Kilisesi örneği üzerinde açıklanmıştır. Anahtar kelimeler: Fotogrametri, Yersel Fotogrametri, Laser Tarayıcı, 3B Modelleme, Işın Desteleri xi.