Migrations from rural areas to urban areas, population increase and industrial developments increase the amount of wastewater swiftly. Since wastewater contains harmful substances and microorganisms, it must be treated. Sewage sludge occurring after treatment is a smelly, semi-fluid waste. The storage and disposal of sewage sludge is very difficult. Sewage sludge can be reused in agriculture, forestry, mines and landscape areas. This study was conducted between November 2015 and February 2016 in an open field, pot culture to determine the potential of sewage sludge in ornamental cabbage cultivation. As growing media; soil, 25% sewage sludge + 75% soil, 50% sewage sludge + 50% soil, 75% sewage sludge + 25% soil and sewage sludge were used. The study was established according to randomized plot design and four ornamental cabbage seedlings were planted in each replication (pot). Data obtainend from the experiement was performed by analysis of variance (ANOVA) and Duncan multiple comparison. According to the analysis; it was found that the effect of growing media on EC was significant and EC values increased with the rate of sewage sludge added to the growing medium. The effect of growing media on pH, plant height and plant diameter was insignificant. Plant height was between 11,58 cm and 13,83 cm and plant diameter was between 14,75 cm and 18,08 cm. The highest head weight and total number of leaves were obtained in 25% sewage sludge + 75% soil mixture (103,99 g, 40,42 units) and sewage sludge (90,53g, 38,42 units). The amount of chlorophyll increased with the increase of sewage sludge.

Kırsal alanlardan kentlere göçler, nüfus artışı ve endüstri alanındaki gelişmeler, atık su miktarını hızlı bir biçimde arttırmaktadır. Atıksuyun içeriğindeki zararlı madde ve mikroorganizmalar nedeniyle mutlaka arıtılması gerekir. Arıtım sonrası ortaya çıkan atık su arıtma çamuru pis kokulu, yarı akışkan bir atıktır. Atık su arıtma çamurunun depolanması ve bertarafı oldukça zordur. Atık su arıtma çamuru tarım, orman, maden ocakları ve peyzaj alanlarında tekrar kullanılabilmektedir. Bu çalışma, atık su arıtma çamurunun süs lahanası yetiştiriciliğinde kullanım potansiyelini belirlemek için Kasım 2015 ile Şubat 2016 ayları arasında açık alanda saksı kültüründe yürütülmüştür. Yetiştirme ortamı olarak; %100 toprak, %25 atıksu arıtma çamuru + %75 toprak, %50 atıksu arıtma çamuru + %50 toprak, %75 arıtma çamuru + %25 toprak ve %100 atıksu arıtma çamuru kullanılmıştır. Çalışma tesadüf parselleri deneme desenine göre kurulmuş ve her tekerrüre (saksıya) 4 süs lahanası fidesi dikilmiştir. Denemeden elde edilen verilere varyans analizi (ANOVA) ve Duncan çoklu karşılaştırma testi yapılmıştır. Analizlere göre; yetiştirme ortamlarının EC üzerine etkisi önemli bulunmuş ve EC değerlerinin yetiştirme ortamına ilave edilen atık su arıtma çamuru oranı ile artış gösterdiği tespit edilmiştir. Yetiştirme ortamlarının pH, bitki boyu ve bitki çapı üzerine etkisi önemsiz bulunmuştur. Bitki boyu 11,58 cm ile 13,83 cm arasında, bitki çapı ise 14,75 cm ile 18,08 cm arasında gerçekleşmiştir. En yüksek baş ağırlığı ve toplam yaprak sayısı %25 atıksu arıtma çamuru + %75 toprak karışımı (103,99 g, 40,42 adet) ve atıksu arıtma çamurunda (90,53g, 38,42 adet) elde edilmiştir. Atıksu arıtma çamuru oranının artışı ile birlikte klorofil miktarı da artış göstermiştir.