This study was performed to determine whether there are association between levels of serum endoglin, serum globulins and leptin with the histological extent of fibrosis in patients with chronic HBV and HCV infection.This study included 39 chronic HBV, 31 HCV infection who underwent a diagnostic percutaneous liver biopsy at the Department of Infection Diseases and Clinic Microbiology and Department of Gastroentherology between January 2007- June 2008. Thirty five healthy subjects used as controls for biochemical evaluations.Serum globulin and immunoglobulin levels; IgG, IgA and IgM, serum endoglin, leptin consantrations were determined in all groups. Patients were divided according to the biyopsy findings into those with or without significant fibrosis.Serum IgG and endoglin levels were higher in chronic hepatitis B patients compared to healty group. However there was no significant differences any of serum marker levels among patients having minimal or moderate activity and severe activity.Serum globulin and immunoglobulin levels; IgG, IgA and IgM, serum endoglin, leptin consantrations were compared between chronic hepatitis C and control groups. IgG, IgM, endoglin and leptin levels was significantly different between two groups. However no significant association was found between liver fibrosis and determining markers.As a result, serum endoglin and IgG levels can determine the fibrosis in patients with chronic HBV and HCV infection.

Bu çalışmada, KHB ve KHC hastalarında dolaşımdaki serbest endoglin konsantrasyonun, serum globulin ve immunglobulin düzeylerinin ve leptin seviyelerindeki artışın karaciğer histolojisi ile uyumunu araştırmak ve bu parametrelerin hepatik fibroziste belirleyici olarak kullanılıp kullanılmayacağını belirlemek amaçlanmıştır.Bu çalışmaya, 1 Ocak 2007- 30 Haziran 2008 tarihleri arasında, Afyon Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Polikliniği ve Gastroenteroloji AD Polikliniğine başvurmuş olan ve perkütan karaciğer biyopsileri yapılan 39 kronik hepatit B ve 31 kronik hepatit C hastası dahil edilmiştir. Kontrol grubu olarak 35 sağlıklı birey çalışmaya dahil edilmiştir.Bütün çalışma gruplarında, immunolojik parametreler; serum globulini, IgG, IgA ve IgM, serum endoglin, leptin düzeyleri araştırılmıştır. Histolojik parametrelerin belirlenmesi amacıyla, hasta gruplarındaki bireylere karaciğer biyopsisi yapılarak hastalar hepatik fibrozis evrelerine göre subgruplara ayrılmıştır.KHB hasta grubu ile sağlıklı kontrol grubunun IgG ve endoglin düzeyleri karşılaştırıldığında anlamlı fark saptanırken, hafif-orta fibrozis ve ağır fibrozisli hastaların karşılaştılmasında incelenen belirleyicilerin hiç birisinde anlamlı fark saptanmamıştır.KHC ve kontrol grupları arasında serum globulin, IgG, IgA, IgM, endoglin ve leptin düzeyleri karşılaştırılmıştır. IgG, IgM, endoglin ve leptin düzeylerinde iki grup arasında anlamlı fark gözlenirken fibrozis evreleri ile belirlenen subgruplar arasında anlamlı fark gözlenmemiştir.Sonuç olarak, endoglin ve IgG KHB ve KHC'li hastalarda fibrozisin varlığını gösteren birer serum belirleyicisi olabilir. Leptin ise bu iki belirleyici kadar fibrozisle ilişkili bulunmamıştır.