ABSTRACTGÜNEŞ, Mehmet ?M. A. Cabiri?s Criticism of Arabian Mind and ReadingStyle of Arabic-Muslim Tradition? Master?s Thesis.Consultant: Asst. Prof. Mehmet KUBATUnderstanding of Islamic tradition which has 15 centuries long historyapparently has a great importance. The contribution to solving the problems of oursocial, ideological and political importance of accurate understanding of thetraditional structure, that cultural heritage has created-has been lasting 1500 years -, can not be denied. Since these necessities we analyzed the reading style of M. A.Câbirû?s who analyses the Arabian-Islamic society?s accumulation in a criticalmanner, in the context of ?Criticism of Arabian Mind?.Our thesis consists of four sections. In the first chapter, research and approachof the processing and forming of Câbirû?s ?Arabian Mind? concept and the formationprocess of Arabian Mind has been dealt with. Câbirû?s studies of Arabian Mind?srelation with the Tedvin Century, cahiliye-culture and Bedevian element?s affect oncreation of Arabian Mind has been dealt.In the second chapter he studied the epistemological and ideologicalcomponents that he calls constitute of Arabian-Islamic culture. Câbirû, names?Beyanû?, ? rfanû? and ?Burhanû? knowledge systems as epistemologicalcomponents, ?Akide?, ?Ganimet? and ?Tribes? component designations asideological components. In this section, according to these components / concepts,his style of reading traditional heritage has been studied.III. Chapter, his criticism to the traditional structure as a whole, and one byeone, his criticism to the knowledge branches that exists in this structure has beenstudied. His criticism to as an independent disciplines, ?Nahiv?, ?Belagat?,?Fıkıh/Fıkıh usulü?, ?Tasavvuf and epistemological components of Islam and theirmethodological structures has been studied.In chapter IV, his proposals that all his researches and analyses aim as an only target- reconstruction projects-has been reviewed. The thoughts for necessity of156reconstruction for the salvation, over the political, social, intellectual and economicalproblems and ?extensive crisis?, - Arabian-Islamic society has been facing with -has been studied. For the salvation of Arabian-Islamic society from extensive crisis,he recommends liberation of modern idea from traditional authorities and necessityof creation of new methodology as a solution.

ÖZETGÜNEŞ, Mehmet ?M. A. Câbirû'nin Arap Aklını Tenkidi ve Arap-slamGeleneğini Okuma Biçimi? Yüksek Lisans Tezi.Tez Danışmanı : Yrd. Doç. Dr. Mehmet KUBAT.15 asırlık slâm geleneğinin anlaşılması hiç şüphesiz ki büyük bir önem arzetmektedir. Bin beş yüz yıllık kültürel mirasın meydana getirdiği geleneksel yapınınsosyal, düşünsel ve siyasal evrenimizde hüküm süren problemlerin giderilmesindedoğru anlaşılmasının sağlayacağı katkı inkâr edilemez. şte bu gereksinimlerdenötürü Arap-slâm toplumunun geleneksel birikimini eleştirel bir tarzda analiz edenM. A. Câbirû'nin ?Arap Aklının Eleştirisi Serisi? bağlamında okuma biçiminiinceledik.Tezimiz dört bölümden oluşmaktadır. I. Bölümde Câbirû'nin ?Arap Aklı?kavramı ve Arap Aklı'nın oluşum süreci ve biçimi ile ilgili inceleme ve yaklaşımlarıele alınmıştır. Arap Aklı'nın Tedvin Asrıyla ilişkisi, cahiliye kültürü ve bedevûunsurun Arap Aklı'nın oluşumundaki rolüyle ilgili Câbirû'nin yaptığı incelemeleri elealınmıştır.II. Bölümde Arap- slam Kültürünün müessisleri olarak zikrettiğiEpistemolojik ve ideolojik unsurlar incelenmiştir. Câbirû, Arap - slâm kültürününEpistemolojik unsurları olarak, Beyanû, rfanû ve Burhanû bilgi sistemlerini, ideolojikunsurları olarak da Akide, ganimet ve kabile unsurlarının belirleyiciliklerinizikretmektedir. Bu bölümde Câbirû'nin bu unsurlar / kavramlar bağlamındageleneksel mirası okuma biçimi incelenmiştir.III. Bölümde bir bütün olarak geleneksel yapıya yönelik eleştirileri ile, tek tekbu yapının bünyesinde yer alan bilgi kolları / bilim dallarına yönelik eleştirileriincelenmiştir. Her biri bağımsız birer disiplin olan Nahiv, belağat, Fıkıh / Fıkıhusulü, Tasavvuf ve slam felsefesinin epistemolojik unsurları ve metodolojikyapılarına yönelik eleştirileri incelenmiştir.IV. Bölümde ise tüm bu araştırma ve analizlerinin hedefi olarak sunduğuyeniden yapılanma projesiyle ilgili önerileri incelenmiştir. Arap-slâm toplumununsiyasal, sosyal, düşünse ve iktisadi alanlarda karşı karşıya bulunduğu problemlerden154ve ?kapsamlı krizden? kurtulması için yeniden yapılanmanın zorunluluğu ile ilgilimülahazaları incelenmiştir. Arap-slâm toplumunun kapsamlı krizden kurtulmasıiçin, çağdaş düşüncenin geleneksel otoritelerden kurtarılmasını ve yeni birmetodoloji oluşturmanın zorunluluğunu çözüm olarak önermektedir.