ABSTRACTEREN S. Changes of bone metabolism in patients with type II diabetes.Eskişehir Osmangazi University Faculty of Medicine. Medical Speciality Thesisin Department of Biochemistry, 2007. Osteoporosis is a chronic, progressivedisease which characterized with low bone mass, diminished microarchitectural ofbone and decreased bone strength. Diabetes is a chronic metabolic disease withdifferent clinical courses and biochemical findings that may effect different systems.Low bone mineral density levels in type 1 diabetes were declared in many differentstudies. Howewer, decreased, increased or the same bone mineral density (BMD)status were exist in articles which were compared type 2 diabetes with controls. Inthis study, we aimed to compare BMD status in type 2 diabetic male and pre andpostmenopause female patients against healthy control group and to determinebiochemical bone formation and resorption markers namely; osteocalcin (OC), boneisoenzyme of alkaline phosphatase (BALP), deoxypyridinium (DPD), β-CrossLaps(βCTX) in order to elucidate the osteoporosis state and pathophysiology. BMD statusand BALP, OC, DPD, β-CTX levels were determined in 60 female and 40 male type2 diabetic patients and 71 non-diabetic control group. The differences betweengroups and the correlations between BMD status and other parameters weredetermined. The frequency of osteoporosis in diabetic patient group and controlgroup were not different according to BMD status, serum BALP, β-CTX and urineDPD levels were not different between these two group. Serum OC levels wereincreased in diabetic patients when compared with controls. In our study, theprevalance for osteoporosis in type 2 diabetic patients and controls were not differentaccording to BMD status. The biochemical markers of bone turnover were notdifferent in diabetic patients except OC. New studies are needed in order to explainthe changes in bone turnover in type 2 diabetes and elderly.Key Words: Bone alkaline phosphatase, Osteocalcin, Deoxypyridinoline,β-CrossLaps.

ÖZETEren, S. Tip II Diyabetli Hastalarda Kemik Metabolizmasındaki DeğişikliklerE ski ş ehi r Os ma nga zi Üni v ers i tesi Tı p Fa kü ltesi B iy oki my a An ab ili mDa lı T ıp ta Uzma nlık T ezi, E sk iş eh i r, 20 0 7.Osteoporoz düşük kemik kütlesininolduğu, kemiğin mikromimarisinin bozulduğu, kemik gücünün azalması ilekarakterize kronik, ilerleyici bir hastalıktır. Bu durum kemiğin kırık riskinde artmaile birliktedir. Diyabet çeşitli klinik ve biyokimyasal bulgularla seyreden ve birçok sistemietkileyebilen kronik bir metabolizma hastalığıdır. Birçok araştırmada tip 1 diyabette düşükkemik mineral yoğunluğu(KMY) değerleri bildirilmektedir. Tip 2 diyabette ise diyabetikolmayan kontrol grubuna göre daha düşük, benzer veya daha yüksek değerleri gösterençalışmalar mevcuttur. Bu çalışmada tip 2 diyabetik erkek, pre ve postmenopozal kadınolguların KMY değerlerini sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırmak ve bu hastalarda;biyokimyasal kemik yapım ve yıkım markırları: osteokalsin (OC), kemik alkalenfosfataz (BALP), deoksipridinyum (DPD), β-CrossLaps (βCTX) düzeylerininölçümüyle osteoporoz durumunun ve patofizyolojisinin açıklanmasına katkıdabulunmayı amaçladık. Tip 2 diyabet tanısı ile izlenen 60 kadın 40 erkek hastada ve71 diyabeti olmayan kontrol grubunda KMY belirlenip, BALP, OC, DPD, β-CTXdüzeyleri ölçüldü. Gruplar arasındaki farklılıklar ve KMY ile diğer parametrelerarasındaki ilişkiler değerlendirildi. KMY ölçümlerine göre diyabetli hastalar vekontrol grubunda osteoporoz rastlanma sıklığı farklı değildi. Serum BALP, serum β-CTX düzeyleri ve idrar DPD düzeyleri iki grupta farklı değildi. Serum OC düzeyleridiyabetli hastalarda kontrollerden daha yüksekti. Bizim çalışmamızda KMYölçümlerine göre tip 2 diyabetlilerde sağlıklı kontroller arasında osteoporozrastlanma sıklığı açısından bir fark bulunamamıştır. Kemik döngüsününbiyokimyasal markırları açısından incelendiğinde OC dışındaki markırlarda birfarklılık bulunamamıştır. Yaşlılıkta ve tip 2 diyabette kemik döngüsündekideğişiklikleri açıklamak için daha ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.Anahtar kelimeler: Kemik alkalen fosfataz, Osteokalsin, Deoksipridinolin,β-CrossLaps.