An inquiry into the voyage of avant-garde within the domains of art and architecture makes it evident that avant-garde is ambiguous in meaning as a word, a term, a phenomenon and a concept. This study aims to decipher avant-garde and to offer a map for its conceptualization in architecture. Taken not as a monolithic statement but as a unitary concept incorporating a number of subjects and formations for granted, in this study, architectural avant-garde is conceptualized as diverse expressions of activated energy of various subjects that reveal completely different attitudes and productions. Unfolding the concept in different dimensions, this study is an endeavor to delve deeper into various layers of theoretical and historical formations; to form a framework for conceptualizing architectural avant-garde through scanning the twentieth-century avant-gardes; to focus on the avant-garde formations of the 1960s by applying this conceptual framework, and the debate on their receptions in the present architectural context of Turkey. Being on the verge of architecture, the avant-gardes during the 1960s, namely Constant Nieuwenhuys, Yona Friedman, Japanese Metabolists, Archigram, Archizoom, and Superstudio, point out that architecture is both an intellectual activity and a physical production. Projections and resonances of these avant-gardes in the Turkish architectural context of the subsequent periods are trail blazed through the expressions of a group of receiving subjects from the Turkish scene of architecture. Hence, this study offers to lay a common ground for debating on the limits of architecture by forming not only the topography of architectural avant-garde in this era, but also a `supra-discourse? on architectural avant-garde.

Avangardın kelime, terim, kavram ve olgu olarak anlamlarının belirsizliği, sanat ve mimarlık alanlarındaki seyahati incelendiğinde açıkça görülür. Bu çalışma avangardı deşifre etmeyi amaçlar ve mimarlıkta avangardın kavramsallaştırılması için bir harita önerir. Bu çalışmada, tek ve mutlak bir önerme yerine pek çok özneyi kapsayan bütünleştirici bir kavram olarak kabul edilen mimari avangard, çeşitli öznelerin aktifleşmiş enerjilerinin tamamen farklı duruş ve üretimler şeklinde açığa vurulan ifadeleri olarak kavramsallaştırılmaktadır. Bu çalışma, kavramı farklı boyutlarda ele alarak, çeşitli kuramsal ve tarihsel oluşum katmanlarına ulaşma; mimarlıkta avangardın kavramsallaştırılması için 20. Yüzyıl avangardları üzerinden oluşturulan bir çerçeve sunma; 1960'lardaki avangard oluşumlara bu kavramsal çerçeveyle bakarak bu oluşumların Türkiye mimarlık ortamında yansımaları üzerine tartışma çabasıdır. 1960'lar ortamında, Constant Nieuwenhuys, Yona Friedman, Japon Metabolistler, Archigram, Archizoom, Superstudio gibi bıçak sırtında duruşlarıyla mimarlığın sınırlarına işaret eden bu oluşumlar mimarlığın fiziksel bir üretim olduğu kadar düşünsel bir faaliyet de olduğunun vurgusunu yapmışlardır. Bu oluşumların Türkiye mimarlık bağlamındaki yansımaları ve titreşimleri, Türk mimarlık ortamından bir grup alımlayıcı öznenin ifadeleri üzerinden tartışılmaktadır. Böylece, hem mimarlıkta avangard üzerine bir `üst söylem', hem de bu dönemdeki mimari avangardların topografyası oluşturularak mimarlığın sınırları üzerine bir tartışma zemini oluşturmak hedeflenmektedir.