European black poplar (Populus nigra L.) is an important tree species in terms of social, economic and ecological interest in Turkey. Although, poplar plantations in large areas meet the needs of the economy, the natural genetic resources of the species have been highly degraded due to anthropogenic effects and natural biological events. To assess genetic diversity structure of natural populations, 124 naturally distributed European black poplar trees from two major rivers (Kızılırmak and Göksu) in Turkey were sampled and screened by using 20 nuclear microsatellite DNA loci. To detect the possibility of natural hybridization, 10 reference Populus deltoides L. trees were also studied with six microsatellite loci. The results from hybrid detection analysis indicated that the majority of individuals from two river systems was found as pure P. nigra. Four trees in Göksu and one tree in Kızılırmak river populations were determined as F2 hybrids according to with high probability calculations with diagnostic and informative alleles. A reduced level of expected genetic diversity (Mean He= 0.55) and the excess of heterozygosity (Mean Ho= 0.80) were detected in the studied populations. The results suggested that all populations experienced a recent bottleneck event which reduced allelic diversity caused to excess of heterozygosity. Kızılırmak river populations were not differentiated significantly from Göksu river population (FST =0.06). There was little differentiation among four populations of Kızılrımak River (FST =0.03) due to high level of vegetative material circulation within the river system. Human impact, biological events such as, bottleneck and natural hybridization events caused to eroded genetic diversity and extensive genetic material circulation from P. deltoides polluted local genetic resources. To prevent further genetic degradation and to protect genetic resources of the species, the efficient conservation and breeding strategies should be implemented as soon as possible. This study provides the necessary genetic information to develop such strategies.

Avrupa karakavağı (Populus nigra L.), Türkiye'de sosyal, ekonomik ve ekolojik açıdan önemli bir ağaç türüdür. Her ne kadar, büyük alanlarda yapılan kavak plantasyonları ekonominin ihtiyaçlarını karşılasa da, türün doğal genetik kaynakları antropojenik etkiler ve doğal biyolojik olaylar nedeniyle büyük ölçüde zarar görmüştür. Mevcut popülasyonların genetik çeşitlilik yapısını değerlendirmek için, Türkiye'deki iki büyük nehirde (Kızılırmak ve Göksu) doğal olarak yayılış gösteren 124 Avrupa kara kavak ağacı örneklenip, 20 nükleer mikrosatellite DNA lokusu kullanılarak taranmıştır. Doğal melezleme olasılığını saptamak için, 10 referans Populus deltoides L. ağacı altı mikrosatellit lokusu ile çalışılmıştır. Melez olasılığı analiz sonuçları, iki nehir sisteminden örneklenen bireylerin çoğunluğunun saf P. nigra olduğunu göstermiştir. Göksu nehrinden dört ağaç ve Kızılırmak nehri popülasyonlarından bir ağaç tanısal ve bilgilendirici alellerle yapılan yüksek olasılık hesaplarına göre F2 melezi olarak belirlenmiştir. Çalışılan popülasyonlarda azalan beklenen genetik çeşitlilik (Ortalama He = 0.55) ve heterozigotluk fazlalığı tespit edilmiştir (Ortalama Ho = 0.80). Tüm popülasyonların, düşük miktarda allelik çeşitliliğe ve heterozigot fazlalığına neden olan yakın bir darboğaz olayından geçtiği görülmektedir. Kızılırmak nehri popülasyonları, Göksu nehri popülasyonundan önemli oranda farklılaşmamıştır (FST=0.06). Kızılırmak nehrinin dört popülasyonu arasında nehir içindeki vejetative materyal (Polen, tohum, çelik) transferinin yüksek olmasından dolayı çok az genetik farklılaşma görülmektedir (FST=0.03). İnsan etkisi, darboğaz ve doğal melezleme olayları gibi biyolojik etmenlerde azalmış genetik çeşitliliğe ve yoğun genetik materyal transferi ise lokal gen kaynaklarının kirlenmesine neden olmuştur. Daha fazla genetik bozulmayı önlemek ve türün genetik kaynaklarını korumak için etkili koruma ve ıslah stratejilerinin biran evvel geliştirilmesi gerekmektedir. Bu çalışma bu tür stratejilerin geliştirilmesi için gerekli genetik bilgiyi sağlamaktadır.