In my current humble work, I tackled the first part of the manuscript of mulla Khasro (May Allah Mercy be Upon Him) regardinging the explanation of Al Baydhawi who named it (Hashiat ala Anwar Al Tanzeel wa Asrar Al Taweel) and I tackled it in terms of studying and investigating. Mulla Khasro explained the explanation of Al Baydhawi in a simple way that makes it easy to be understood by the reader. It worth mentioning that his Hashiah contained the sciences of readings, linguistics , grammar, principles of Islamic jurisprudence, theology, etc. that he (May Allah Mercy be Upon Him) master all sciences. In my investigation, I depended on three versions of the manuscript and I adopted the (ISAM) method for the Centre of the Islamic Research. I marked each version with a specific symbol to differentiate them from each other. I considered the first version to be the origin for considering because it conforms the version of the author and less commented and less misspelled and was symboled with the letter (ya'a ي ). The other two versions were symbloed with (ha'a حاء ) and (meem ميم ) and I used them to tune up the text. I wrote the Quranic Ayas using Quranic font. I compared the text to the Explanation of Al Baydhawi and used it as reference in my comparison. I also cited the Hadeeths and sayings from the accredited books and attributed the citations of the scientists to their references as much as I could. I translated for the eminent scientists who were mentioned by the Imam in his Hashia with a simple translation from the accredited references for the reader to consult when needed. I also disambiguated some words that were mentioned in the text using the dictionaries and the references of the strange words in order to make it easy for the reader. In my investigation I adopted the modern Arabic spelling rules to make the research in a shape that fits the up-to-date printing methods.Key Words: Molla, Verification, Envarıt-Tenzil And Esrarit-Tevil, Tafsir, Hasiye.

Bu mütevâzi çalışmamda incelemesini ve tahkikini yaptığım Molla Hüsrev'in Beydavî'nin Envârut-Tenzîl ve Esrârut-Te'vîl adlı tefsirine ait Hâşiye alâ Envârut-Tenzîl ve Esrârut-Te'vîl diye isimlendirdiği yazma eserinin Fatiha suresi ile Bakara suresinin 5. Ayetine kadar olan kısımları yer almaktadır. Molla Hüsrev, İmam Beydavî'nin tefsirini okuyucunun anlamasını kolaylaştıracak şekilde basit bir şerhle açıklamıştır. Hâşiyenin kıraat, dil, nahiv, usul, kelam ve benzeri ilimleri içermesi dikkate değerdir. Bu sebeple Molla Hüsrev'in ilimlerin birçoğunda yetenekli olduğu görülmektedir. Tahkikte üç yazma nüshayı esas aldım ve İslamî Araştırmalar Merkezi'nin (İSAM) tahkik yöntemini izledim. Her bir nüshayı diğer yazma nüshalardan ayırt etmek için simgeledim. Şöyle ki birinci nüshayı müellifin nüshasıyla örtüşmesi, hâmiş ve hareke hatası bakımından az olması sebebiyle asıl nüsha olarak tercih ettim ve onu ي harfi ile diğer iki nüshayı ise ح ve م rumuzlarıyla simgeledim. Diğer iki nüshalardan metin harekelemesinde yararlandım. Kuran ayetlerini resm-i mushaf hattına göre yazdım ve tahricini yaptım. Bunun yanı sıra yazma metinlerinin İmam Beydavî'nin tefsirine uygunluğunu kontrol ettim ve karşılaştırmada kaynak olarak aldım. Aynı şekilde Hadis-i Şerifleri ve alıntıları ana kaynaklardan tahriç ettim. Âlimlerin sözlerini bulabildiğim kadarıyla kaynaklarına nispet ettim. İmam Molla Hüsrev'in Haşiyesinde bahsettiği şahısların tanıtılması okuyucu gerektiği zaman müracaat diye meşhur biyografi kitaplarından özetle aktardım. Aynı şekilde eserde geçen anlamı kapalı bazı kelimeleri okuyucuya kolaylık olsun diye o alanla ilgili kitaplara başvurarak açıkladım. Tahkikimde modern basım metoduna uygun bir şekilde modern arapça imla kurallarını esas aldım.Anahtar Kelimeler: İsmâil el-Konevî, el-Beyzâvî, Risâle, Tefsir, Kelam.