Renal transplantation is the best method of renal replacement therapy for patients with end-stage renal disease (ESRD) in terms of patient survival and quality of life. Despite the succesfull renal transplantation, the quality of life of many patients is affected adversely by the long term complications of the primary disease. Additionally, immunosupressive treatment itself, adverse effects of the drugs, short and long term complications of transplantation influence the life of patients, causing further stress. Quality of life (QOL) evaluations in transplant patients are important follow-up parameters reflecting indirectly the success of immunosupressive treatment, patient compliance and graft function.The main objective of this study is to assess the quality of life in renal transplant patients and to determine the variables affecting it. This study was performed in Ondokuz Mayıs University Hospital, Nephrology Department. 80 renal transplant patients, 42 hemodialysis patients and 35 healthy volunteers were included in this study. The patients were evaluated by KDQOL?SF questionnaire consisting of 38 questions which was filled up by patients on their own. The healthy volunteers were evaluated with SF?36 health quality questionnaire.There was a statistically significant correlation between the quality of life scores and age, adequate social support, comorbid factors, admission to hospital over the past 6 months, numbers of the medicine regularly taken, albumin, hemoglobin and the duration of dialysis treatment. Good graft function was seen the most important parameter influencing the QOL of transplant patientsBesides prolonging the expected duration of life in transplant patients, the increment of the QOL must also be achieved. Therefore regular (periodic) assesment of QOL of patients should be included in the follow-up protocols.Key words: Quality of life, Renal Transplantation, KDQOL - SF.

Son dönem böbrek hastalığı (SDBH) olan bireylerin çoğu için böbrek nakli, hasta ömrünü en çok uzatan, yaşam kalitesini en çok artıran renal replasman tedavi şeklidir. SDBH olan hastalara nakil yapılabilse de hastalığın uzun dönemde etkileri nakil hastalarının yaşam kalitelerini negatif yönde etkilemeye devam etmektedir. Bunlara ek olarak nakil sonrası medikal tedavinin kendisi ve yan etkileri, böbrek naklinin kısa dönemde ve uzun dönemdeki komplikasyonları hastaların yaşamlarını etkilemekte ve ek stres doğurmaktadır. Yaşam kalitesi ölçümleri, nakil hastalarının tedaviye yanıtlarını ve nakil böbreğinin fonksiyonunu gösteren önemli bir takip parametrisidir.Bu çalışmanın ana hedefi, nakil hastalarının yaşam kalitesinin değerlendirilmesi ve yaşam kalitesini etkileyen değişkenlerin bulunmasıdır. Nakil hastalarının diyaliz hastaları ve sağlıklı bireyler ile yaşam kalitelerinin karşılaştırılması hedeflendi. Bu çalışma, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Araştırma Hastanesi Nefroloji Bölüm takibinde olan toplam 80 böbrek nakil hastası, 42 diyaliz hastası ve 35 kişilik kontrol grubu ile görüşülerek gerçekleştirildi. Hastalar kendi doldurdukları 38 sorudan oluşan KDQOL- SF anketi ile değerlendirildi. Sağlıklı bireylerden oluşan kontrol grubuna SF ? 36 yaşam kalitesi ölçüm skalası uygulandı.Hastaların yaşam kalite skorları ile yaş, yeterli sosyal destek varlığı, komorbid faktörler, son altı ay içinde hastaneye yatış, kullandığı ilaç sayısı, albumin, hemoglobin, nakil öncesi diyalize giriş süresi (toplam diyalize giriş süresi) arasında anlamlı ilişki tespit edildi. Yaşam kalitesini birincil etkileyen faktörün, normal fonksiyonlarını devam ettirebilen nakil böbreği olduğu görüldü.Nakil hastalarının yaşam sürelerinin uzatılması yanında, yaşam kalitesinin de artırılması sağlanmalıdır. Bu nedenle tedavinin sonuçlarının takibine nakil hastalarının periyodik yaşam kalitesi ölçümleri eklenmelidir.Anahtar Kelimeler: Yaşam kalitesi, Böbrek nakli, KDQOL- SF.