XV SUMMARY Masters Thesis SOUTHEASTERN ANATOLIAN PROJECT AND ENVIRONMENTAL IMPACT ASSASMENT Nilüfer NACÂR Fırat University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Biotechnology 1991. Page 125 The Southeastern Anatolian Project, one of the largest investments aiming at the development, is the biggest project being performed in our country This project has included the southern part of the Fırat and Dicle rivers and the valleys between those two rivers, All or some parts of Diyarbakır, Gaziantep, Mardin, Siirt, Şanlıurfa, Batman and Sımak have been included in this project The Southeastern Anatolian Project has combined 13 major projects that have been planned for the irrigation and energy systems in that area Among those projects, 7 projects have been placed on the Fırat and 6 on the Dicle Rivers, 22 dams and 19 hydroelectric power plants will be built as part of this project Within the proposed completion of this project as stated in the study plan, a 1 8000 000 hectare area will be ready for irrigation and 22 Million kilowatt hours of hydroelectric energy will be generated. With regard to both irrigating area and energy that can be generated from hydroelectric power plants, the project will double Turkiye's current capacity and produce international effects. Within the application of this project, in connection with the physical changes of the area, the purposes of this study are to create a healty environment to preserve natural resourses and to identify alternative solutions in order to minimize negative effects by handling negative results on the environment objectively and abstractly To show the activity s effects on the environment, a possible environmental situation has been determined for the very near future. Precautions have been suggested regarding this situation KEY WORDS Southeastern Anatolian Project (GAP) environmental impact assesment, agricultural applications, irrigation and drainage, fertilization, pesticides, soil tillage, population, social and economic situation, urban areas, industrial activites.

Ill ÖZET Yüksek Lisans Tezi GÜNEYDOĞU ANADOLU PROJESİ VE ÇEVRESEL ETKİ ARAŞTIRMASI Nilüfer NACAK Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoteknoioji Anabilim Dalı 1991, Sayfa 12? Kalkınma amaçlı en buyuk yatırımlardan biri olan Güneydoğu Anadolu Projesi, ülkemizde bugüne kadar gerçekleştirilen projelerin en buyııgudtır Bu proje Fırat ve Dicle Nehirlerinin aşağı kesimleri ile bu nehirler arasında uzanan ovaları kapsamaktadır Proje kapsamı içerisinde Adıyaman, Diyarbakır, Gaziantep, Mardin, Siirt, Şanlıurfa, Batman ve Şırnak illerinin tamamı veya bir kısmı bulunmaktadır Güneydoğu Anadolu Projesi, bölgede tasarlanan enerji ve sulama amaçlı 13 adet projeden oluşmaktadır Bu projelerden 7 adedi Fırat. 6 adedi de Dicle havzasında yer almaktadır Proje ile 22 baraj, 19 hidroelektrik santrali inşa edilecektir. Projenin uygulama programında ongoruldugu şekilde tamamlanması ile 1 800,000 hektar arazı sulu tarıma açılacak ve 22 Milyar kilovatt-saat hidroelektrik enerjisi üretilecektir. Gerek sulanan alanlar, gerekse su kuvvetinden üretilen enerji açısından. Türkiye'nin bugünkü kapasitesini iki katına çıkarabilecek olan proje, uluslararası etkileri açısından da özel Önem taşımaktadır Bu araştırmada amaç, bölgede projenin uygulanması ile meydana gelecek fiziksel değişmelere bağlı olarak, doğal kaynakların korunmasının yanısıra. sağlıklı bir çevre yaratılması ve çevre üzerindeki olumsuz sonuçların en aza indirilip, alternatif çözümlerin belirlenmesini sağlamaktır., Yapılan bu çalışmada oluşturulmakta olan aktivitenin çevre üzerindeki etkileri tespit edilerek, yakın gelecekteki muhtemel durum belirlenmiş ve bu hususta alınacak önlemler için önerilerde bulunulmuştur. ANAHTAB KELİMELER : Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP), çevresel etki değerlendirme, tarımsal uygulamalar, sulama ve drenaj, gübreleme, pestisidler, toprak işleme, nüfus, sosyal ve ekonomik durum, yerleşim alanları, endüstriyel faaliyetler.