The aim of this study was to determine what are the traditional practices used for rheumatic disease in patients referred to our hospital; in what degree is complementary and alternative medicine (CAM) being used in the current setting; what are the methods frequently used; and sociodemographic characteristics of patients using CAM.Four hundred and forty patients regardless of age and gender, in whom diagnosis of any rheumatic disease has been made, were included to this study; they were requested to complete a 36-item questionnaire.According to results of work done, it was found that approximately half of the patients (49.3%) with rheumatic diseases were using CAM since diagnosis was made. It was detected that patients with higher income and educational status more frequently sought CAM. This finding was statistically significant. In the present study, it was found that patients most commonly used CAM within first year of the disease (46.5%). Of the patients using CAM, 75.6% used CAM with the hope of cure and herbal medicine (58.1%) was the most commonly preferred method. CAM was most frequently (52.5%) used by the recommendations of family and colleagues, whereas 2.8% used CAM based on a recommendation by a clinician. Of the patients using CAM, 41% reported benefit from CAM, while 5.5% reported adverse effects. It was also found that medical therapy had been withdrawn in 23.5%. It was found that average cost of CAM was 88 TL per patient.In conclusion, it is evident that CAM use is common in patients suffering rheumatic diseases. Thus, understanding the nature of CAM is rational for physical therapy clinicians and rheumatologists because not only they may encounter CAM use in their patients but these alternative practices may also have important effects on the treatment of their patients. Evidence-based studies are needed to control patients with conventional medicine and to help in legal arrangements.

Bu çalışmanın amacı hastanemize başvuran hastaların romatizmal hastalıklar konusunda geleneksel uygulamalarının neler olduğunu, alternatif tıp ve tamamlayıcı tedavinin (TAT) günümüz koşullarında ne ölçüde ve sıklıkla hangi yöntemlerin uygulandığı, TAT'a başvuran hastaların sosyodemografik özelliklerini saptamaktır.Çalışmaya cinsiyet farkı ve yaş sınırı gözetmeksizin daha önce herhangi bir romatizmal hastalık tanısı almış 440 kişi alınarak hastalara otuzaltı ana soru başlıklı anket formu doldurulmuştur.Yapılan çalışma sonucunda romatizmal hastalığı olan hastaların yarısına yakını (%49.3) tanı konulduğundan bu yana TAT kullandığı bulunmuştur. Gelir ve eğitim düzeyi yüksek olan hastaların daha fazla TAT'a yöneldiği ve bunun istatiksel olarak anlamlı olduğu saptandı. Çalışmamızda hastaların en sık hastalığının ilk yılında (%46.5) TAT uygulamasına başvurduğu tespit edilmiştir. TAT kullananların %75.6'sı hastalığı iyileştireceği umuduyla kullanırken, en sık tercih edilen yöntem (%58.1) bitkisel tedavilerdi. TAT en sık (%52.5) aile ve çevrenin önerisiyle kullanılırken, %2.8'sinde hekim önerisi mevcuttu. TAT'ı kullananların %41'i TAT'ın faydası olduğunu bildirirken, %5.5'inde TAT`ın yan etkisi olduğunu ve %23.5'ininde medikal tedaviyi kesmiş olduğunu tespit ettik. TAT kullanımının hastalara ortalama maliyeti 88 Türk Lirası (TL) olduğu saptandı.Sonuç olarak romatizmadan yakınan hastaların TAT kullanımının oldukça yaygın olduğuna ilişkin kanıtlar açıktır. Bu nedenle fizik tedavi ve rehabilitasyon hekimlerinin ve romatologların kendi hastalarında sadece alternatif tedavi kullanımı ile karşı karşıya gelebilecek olmaları nedeni ile değil aynı zamanda bu alternatif tedaviler hastalarının tedavisinde önemli etkiler oluşturabileceği için bu tedavilerin doğasına ilişkin bilgi sahibi olmaları akılcı olacaktır. Hastalarının konvansiyonel tıbbın kontrolünde olabilmesi ve TAT kullanımına ilişkin yasal düzenlemelerde yardımcı olabilmesi için klinisyenin kanıta dayalı çalışmalara gereksinimi vardır.