ABSTRACTThyroid gland is one of the important organs which are assessed at preoperative period for anesthesia. Characteristics of thyroid gland has an important role in anesthesia management. In this study, our aim was to compare the hemodynamic effects and effects on thyroid gland of sevoflurane, desflurane and isoflurane.This prospective, randomized, double blind study was supported by Ondokuz Mayis University BAP. 60 patients who were between 18-65 years old, ASA I-II, clinically and biochemically euthyroid and will undergo elective lumbar disc surgery has included to the study. Hyperthyroidism, hypothyroidism, patients with other endocrine diseases, severe cardiac-renal-respiratory patients, users of drugs that affects TGB level, disorders of total protein or albumin level, blood transfused or colloids administered patients, euthyroid patients by drug effect has excluded from the study. If the surgery was less than one hour or more than three hours, that patient has excluded from the study too.Informed consent has taken from all of the patients. Preoperative night at 10 pm 10 mg diazepam and 40 mg famotidine po has administered to the patients. After 8 hour fast, patients has taken into the operating room. ECG, NIBP, pulse oximeter has performed to all patients. 20-22 gauge intravenous cannula was inserted to hand dorsum.For induction of anesthesia; 5-7 mg/kg thiopental, 1?g/kg fentanyl, 0.6 mg/kg rocuronium has administered to the patients. Patients has intubated after 3 minutes of induction. For males 8.0 mm tube, for females 7.0 mm endotracheal tube has used. Heart rate (HR), systolic arterial pressure (SAP), diastolic arterial pressure (DAP), mean arterial pressure (MAP), peripheral oxygen saturation (SpO2) , end-tidal CO2 level has recorded preoperatively, at induction, intubation, and 5th, 10th, 20th, 30th, 60th, 90th minutes after induction. For maintaining the anesthesia, %50 O2, %50 N2O and 1 MAC volatile anesthetic has been used. 0.15 mg/kg additional rocuronium has administered every 30 minutes. Patients has divided to 3 groups. Group S: sevoflurane, group D: desflurane, group İ: isoflurane. Intraoperative and postoperative complications and treatment methods has recorded. Venous blood sample has taken preoperative, intraoperative 60th minute, postoperative 60th minute and postoperative 24th hour for determination of fT3, fT4, TSH levels. There were no significant difference between groups in terms of demographic characteristics and preoperative, intraoperative, postoperative hemodynamic parameters. Complications and treatment methods were similar. fT3 and TSH changing ratios were in normal levels for all assessing times and there wasn't significant difference. In Group D, intraoperative 60th minutes fT4 level was %54 higher than the preoperative level and it was out of normal borders. This increase was significantly higher than Group S and Group I. fT4 levels at postoperative 60th minutes and 24th our were in normal borders and there wasn't significant difference between groups.In conclusion, thyroid gland is one of the important units which have got roles in neuroendocrine response. We find that desflurane increased fT4 level intraoperatively more than normal borders in euthyroid patients. Sevoflurane provided more stable hormone levels. We suggest that these knowledge should be considered for volatile agent choice for patients with thyroid disorders.Keywords: Sevoflurane, desflurane, isoflurane, hemodynamic effect, thyroid hormone.

ÖZETTiroid bezi, güncel anestezi uygulamalarında preoperatif evrede değerlendirilen ve takibi yapılan en önemli endokrin organlardan biridir. Tiroid bezinin fonksiyonel özellikleri anestezi yöntemi ve ilaç uygulamalarının seçiminde önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmada amacımız; sevofluran, desfluran, izofluranın hemodinamik ve tiroid hormonları üzerindeki etkilerini karşılaştırmaktır.Bu prospektif, randomize, çift kör çalışma, Ondokuz Mayıs Üniversitesi BAP komisyonunca desteklenmiştir. Çalışmaya 18-65 yaş arası, lomber disk cerrahisi geçirecek, ASA I-II, klinik ve biyokimyasal olarak ötiroid olan 60 hasta dahil edildi. Hipertiroidi ve hipotiroidisi olanlar, endokrin hastalığı bulunanlar, ciddi kardiak-karaciğer-renal-respiratuvar problemi olanlar, TBG seviyesini etkileyen ilaç kullananlar, total protein ve albumin değerleri bozuk olanlar, kan transfüzyonu ve kolloid uygulananlar, tiroid ilacı kullanan ve ilaçla ötiroid hale getirilenler, cerrahinin bir saatten kısa ve üç saatten uzun süren vakaları çalışmaya dahil edilmedi.Hastalara preoperatif vizite uygulanacak işlem hakkında bilgi verildi ve yazılı onamları alındı. Hastalara bir gün önce gece saat 2200'de diazepam 10 mg ve famotidin 40 mg tablet po ile premedikasyon uygulandı. Sekiz saat açlık süresini dolduran hastalar saat 0800- 1200 arasında operasyona alındı. Operasyon odasında EKG, noninvaziv arteriyel kan basıncı ve pulse oksimetre ile monitörize edildi. Hastalara el sırtından veya ön koldan 20-22G kanül ile venöz kanülasyon uygulandı.Anestezi indüksiyonunda; tiopental 5-7 mg/kg iv, fentanil 1 ?g/kg iv, roküronyum 0.6 mg/kg iv uygulandı. İndüksiyondan 3 dk sonra hasta entübe edildi. Endotrakeal entübasyonda erkekler 8.0 numaralı, kadınlar 7.0 numaralı spiralli tüp ile entübe edildi. Preoperatif dönemde, indüksiyonda, entübasyonda, indüksiyondan sonra 5.dk, 10.dk, 20.dk, 30.dk, 60.dk, 90.dk'larda ve ekstübasyon öncesinde kalp atım hızı (KAH), sistolik arter basıncı (SAB), diastolik arter basıncı (DAB), ortalama arter basıncı (OAB), periferik oksijen satürasyonu (SpO2), end-tidal karbondioksit (ETCO2) değerleri kayıt edildi. Anestezi idamesinde %50 O2, %50 N2O ve 1 MAK inhaler anestezik ajan kullanıldı. 30 dk aralıklarla 0.15 mg/kg idame roküronyum uygulandı. İdamede kullanılan inhaler anestezik ajanın türüne göre hastalar 3 gruba ayrıldı. Grup ? S; sevofluran grubu, Grup ? D; desfluran grubu, Grup İ; izofluran grubu olarak isimlendirildi. İntraoperatif ve postoperatif dönemde gözlenen komplikasyonlar ve IXuygulanan tedaviler kayıt edildi. Tiroid hormonlarının (sT3, sT4, TSH) takibi için preoperatif, intraoperatif 60.dk, postoperatif 60.dk ve postoperatif 24.saatte venöz kan örneği alındı.Gruplar arasında demografik veriler ve preoperatif, intraoperatif, postoperatif hemodinamik veriler açısından fark yoktu. Komplikasyonlar ve tedavi oranları açısından gruplar birbirine benzerdi. Her üç grupta tüm zamanlarda ölçülen sT3 ve TSH değişim yüzdeleri normal laboratuvar sınırları içerisindeydi ve aralarında bir fark yoktu. Grup-D'de intraoperatif 60.dk'da ölçülen sT4 değeri, preoperatif dönemdeki sT4'e göre %54 oranında artış gösterdi ve normal laboratuar sınırlarının üzerine çıktı. Bu artış Grup-S ve Grup-İ'e göre istatistiksel olarak anlamlıydı. Postoperatif 60.dk ve postoperatif 24.saatte her üç grupta ölçülen sT4 değişim yüzdeleri normal laboratuar sınırları içerisindeydi ve aralarında bir fark yoktu.Sonuç olarak; tiroid bezi nöroendokrin yanıtta rol alan önemli endokrin ünitelerinden biridir. Ötiroid hastalarda operasyon sırasında desfluranın sT4'ü arttırdığını ve normal laboratuar değerleri üzerine çıkardığını tespit ettik. Sevofluran intraoperatif ve postoperatif dönemde sT3, sT4 ve TSH'ı normal laboratuar sınırları içerisinde tutarak daha stabil hormon seviyeleri sağlamıştır. Buna göre; cerrahi operasyon geçirecek hipotiroidi ve hipertiroidili hastalarda inhaler anestezik ajan seçiminde bu bulguların dikkate alınmasının önemli olduğunu düşünmekteyiz.Anahtar kelimeler: Sevofluran, desfluran, izofluran, hemodinamik etki, tiroid hormonları.