The rules of beliefs in Monotheism for the Ghazaliare counted among the most important works and references in the science of speech. The work consists of three basic themes: the foundations of the Creed, the Prophets and the Celestial Sciences. In this work, al-Ghazali explains the concepts of words needed by the researchers to define the word of wisdom, and even in the works of the Alsabakiu albkatushalshsha fieiat Grand,`I did not see in the fundamentals of religion a book has an impact as the book of the rules of beliefs,On the other hand, who explained this important effect, Sadr al-Din al-Sharafani (d.1036 / 1626), his father Mullah Sadr al-Din and the scholar Hussein Halhli the words of beliefs, logic and other sciences that were collected by Minister Nasouh Pasha, Devoted to Murad IV is not limited to commentary, but rather a work that addresses the problems of period faith and offers solutions. In addition, the fact that the work done after two important authors such as Al-Din al-Istrabadi (717/1317) provided a special place in the textbooks to examine the views and words of some scholars in the region.The effect mentioned in the study was verified in writing. The introduction was given to Muhammad Amin Al-Sharfani and in the section of verification of writing and investigation (Sulaymaniyah book of Asad Effendi 1235 and Ragheb Paşa, nr. 790 ). These two versions were taken as a basis as far as possible in the handwritten and annotated verses Quranic and honest conversations.As a result of this research, I would like to emphasize the importance of richness in the field of the science of speech in the Ottoman era, its flexibility in discussing opinions and judgments, and the importance and necessity of studying the Ottoman scientific heritage that still awaits as a prisoner in most drawers and shelves.

Gazali'ye ait Kavaidü'l-Akâid fi't-Tevhîd, kelam ilmine dair en önemli eserlerden ve referanslardan kabul edilmektedir. Eser, akaidin temel üç konusunu; ilahiyat, nübüvvat ve sem'iyâtı konularının içerisinde barındırmaktadır. Gazâlî bu eserinde, araştırmacıların kelam ilmini anlaması için ihtiyaç duyduğu kelam kavramlarını zikretmiş, hatta es-Sebkî Tabakâtü'ş Şâfiiyye el-Kübrâ adlı eserinde `Usulü'd din alanında, Kavâidu'l Akâid'i derinlemesine incelemeden eser veren bir musannif görmedim` Demiştir.Diğer taraftan bu önemli eseri şerh eden SadreddinzâdelakaplıMehmed Emin eş-Şirvani (ö.1036/1626),babası Molla Sadreddin ve Allâme Hüseyin Halhâlî'den kelâm akaid, mantık ve diğer ilimleri tahsil eden Vezir Nasuh Paşa'nın hocalığını yapan Hüsrev Paşa Medresesi'nin önemli müderrislerindendir. İlgili esere yazdığı şerh, IV. Murad'a ithaf edilen sadece şerh ile sınırlı kalmayarak, döneminin inançla ilgili problemlerine değinilen ve çözüm yolları sunulan bir çalışmadır. Ayrıca Rükneddin el-Esterabadi (ö.717/1317) gibi önemli müelliflerden sonra eserin kaleme alınmış olması, bu çalışmaya Usulü'd Din kitapları arasında, alandaki âlimlerin birçoğunun görüş ve sözlerini incelemiş bulunması bakımından, özel bir yer sağlamıştır.Çalışmada bahsi geçen eserin yazma nüshaları inceleme ve tahkik olarak ele alınmış, mukaddimede Mehmed Emin eş-Şirvani'nin tanıtılmıştır. Tahkik kısmında ise, kitabı yazıya aktarma ve tahkik etme hususunda `Süleymaniye Ktp., Esad Efendi, nr. 1235; Ragheb Paşa, nr. 790 ` olmak üzere iki nüsha esas alınmıştır. El yazmasında geçen konu ve kelimeler – mümkün olduğu kadar – açıklanmaya çalışılmış,ilgili Kur'ân âyetleri ve hadis-i şeriflerin tahricine yer verilmiştir.Araştırma sonucunda, Osmanlı döneminin kelam ilmi alanında ne kadar zengin ve görüş ve hükümleri tartışmada ne denli esnek olduğunu,ayrıca hala çoğu çekmece ve raflarda mahpus olarak bekleyen Osmanlı ilim mirasını tahkik etme hususunda çalışmalarınönem ve gerekliliği belirtmek isterim.