Ambient Intelligence (AmI) systems support everyday lives of humans by sensingand reacting to the environment when necessary. Devices of the AmI world cooperatewith each other to achieve a common task by using the information they capture fromthe environment and through their internal knowledge. They make their decisionsbased on their reasoning processes and strategies. To increase the satisfaction of theuser, several types of applications cooperate with each other such as audio, visual andhealth care related applications. This cooperation is hidden from the user.This thesis proposes to view AmI devices as autonomous agents with dierentcapabilities and goals and the entire AmI system as a distributed multiagent system.Goals refer to the states that the agent desires to achieve. The proactive behaviorof the AmI devices are modeled with the goals of the agents. Each agent within thesystem is motivated to satisfy its goals. The agent selects its actions that will havepositive consequences on satisfying its goals. The agent decides and initiates relevantactions to satisfy its goals one by one. If the agent has the capability to achieve its goal,it just executes it. If the agent's capabilities are inadequate for satisfying its goal, thenit asks for help from other agents. Agents use contracts to interact with each other,which are regulated with a commitment-based methodology. We provide algorithmsand reasoning rules to help agents create and respond to the commitments in dierentsituations. We apply our approach on an intelligent kitchen domain consisting of smartkitchen devices such as a coee maker, a refrigerator and a user agent representing theresident of the kitchen. We demonstrate how our approach can accommodate severalrealistic cooperation scenarios.

Çevresel zeka sistemleri, gerekli olduğunda bulundukları ortamları duyumsayarak vebu ortamlara tepki vererek insanların günlük hayatlarına destek olurlar. Çevresel zekasistemlerindeki araçlar, ortamdan aldıkları bilgiler ve içselbilgileriyle, ortak bir görevi yerine getirmek için birbirleriyle iş birliği yaparlar.Bu araçlar, kararlarını kendi değerlendirme süreçlerine ve stratejilerine dayanarak verirler.İşitsel, görsel, sağlıkla ilgili ve çeşitli uygulamalar birbirleriyle etkileşip,kullanıcının memnuniyetini arttırmak için birlikte çalışırlar. Araçlar arasındakibu ortaklaşa çalışma, kullanıcıya açık değildir.Bu tez, çevresel zeka sistemlerindeki araçları, her birinin kendilerine aityetenekleri ve amaçları olan özerk etmenlerle temsil eder. Bu araçlarınoluşturduğu sistem de dağıtık çok etmenli sistem olarak ele alınır. Amaçlar, etmenlerinulaşmayı arzuladıkları durumları gösterir. Çevresel zeka ortamlarındaki araçların proaktifdavranışları, amaçlar ile modellenir. Her etmen amaçlarına ulaşmaya motive olmuştur vekendisini amaçlarına yaklaştıracak eylemleri gerçekleştirir.Etmen, eğer kendisi amacını gerçekleştirecek yeteneğe sahipse bu yeteneğini kullanır; aksi halde dediğer etmenlerden yardım ister. Bu iletişim, etmenlerinbirbirleriyle sözleşme yapmasıyla oluşturulur. Bu sözleşmeler taahhüt tabanlı yöntem ile düzenesokulur. Biz, etmenlerin gereken durumlarda diğer etmenlerle taahhüt oluşturmalarıve kendilerine yapılan taahhütlere anlamlı cevaplar verebilmeleri için algoritmalarve kurallar geliştirdik. Geliştirdiğimiz sistemi, kahve makinesi, buzdolabı gibi araçları ve kullanıcıları temsil edenetmenlerden oluşan akıllı mutfak alanında uyguladık. Son olarak da bu yaklaşımımızı, var olan etmenler arasında olabilecekgerçekçi senaryolar üzerinden doğruladık.