VI ABSTRACT MASTER THESIS MYSTICAL OPINIONS OF MAWLANA JALÂL AL-DÎN AL-RÛMÎ IN THE AXIS OF `FÎHİMÂ FÎH` Osman Nuri KÜÇÜK Supervisor : Prof. Dr. Osman TÜRER Erzurum -2001 -Pages :189 Jury : Prof. Dr. Osman TÜRER Mawlana, who lived between 1207-1273 AD (604-672 h.) was brought up among the most distinguished men of letters and mutasawifs (süfi mystics) and benefited greatly from the source of knowledge and culture which reached its culmination in his time. The cities of Belh and Konya where he spent his childhood appeared to be centers of culture and arts of the time. Mawlana has an important place among Muslim mystics. Mawlana' s woks, sepecially his Mathnawi have been read not only by common people but also scholarly circles. Mawlana' s `Fîhi Mâ Fîh` which is compiled from his conversations and which forms the major part of our study, has an important function in expounding his mystical opinions (ideas). Furthermore `Fîhi Mâ Fîh` is, a commentary on `Mathnawi` on related subjects made by Mawlana himself and this is what renders `Fîhi Mâ Fîh` 's precious `Mawlana' s Life` with an introduction which gives information about the social context which forms Mawlana' s mental infrastructure, `His Works and Fîhi Mâ Fîh` and `Miscellaneous Subjects Dealt With in Fîhi Mâ Fîh` are the three chapters that constitute this study. In this study, Mawlana' s mystical ideas were tried to put forth depending mainly on `Fîhi Mâ Fîh` and at times making ascriptions to his utterances in related subjects. At the and of this study, results were evaulated by putting forth Mawlana' s mystical ideas in related subjects and by showing the position of these ideas in general thought of sûfi as far as possible.

V ÖZET YÜKSEK LİSANS TEZİ A A FIHI MA FIH EKSENİNDE MEVLANA CELALEDDIN RUMİ'NİN TASAVyUFÎ GÖRÜŞLERİ Osman Nuri KÜÇÜK Danışman : Prof. Dr. Osman TÜRER Erzurum - 2001 - Sayfa : 1 89 Jüri : Prof. Dr. Osman TÜRER 604-672/1207-1273 yıllan arasında yaşayan Mevlânâ Celâleddin, döneminde yüksek seviyeye ulaşan İslâmî ilim ve irfandan en güzel şekilde istifade ederek, âlim ve mutasavvıflardan oluşan seçkin bir çevrede yetişti. Hayatımn büyük bölümünü geçirdiği Belh ve Konya şehirleri, zamanının önde gelen ilim ve irfan merkezlerindendi. İslâm sûfîleri arasında müstesna bir yere sahip olan Mevlânâ' mn özellikle Mesnevi' si ve diğer eserleri günümüze kadar artan bir istekle, hem halk, hem de akademik çevrelerce beğeniyle okunmaktadır. Çalışmamızın ana eksenini oluşturan Mevlânâ' mn sohbetlerinden derlenmiş olan `Fîhi Mâ Fîh` adlı eseri de, O'nun, özellikle tasavvuf! görüşlerini aktarmada önemli bir işleve sahiptir. Bu özelliğinin yamsıra `Fîhi Mâ Fîh`, adetâ Mesnevî'nin, ilgili konularda, bizzat Mevlânâ tarafından yapılmış şerhi gibidir. Bu da, Fîhi Mâ Fîh' i değerli kılan unsurlardan biridir. Çalışma, Mevlânâ' mn fikrî alt yapısını oluşturan sosyal çevre hakkında bilgi veren bir giriş ile `Mevlânâ 'mn Hayatı`, `Eserleri ve Fîhi Mâ Fîh 'i` ve `Fîhi Mâ Fîh 'te Ele Alınan Çeşitli Tasavvufî Konular` olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmada, Mevlânâ'nın `Fîhi Mâ Fîh` adlı eserine bağlı kalınmak suretiyle, yer yer diğer eserlerinde ilgili konudaki ifadelerine de atıfta bulunularak, Mevlânâ'nın çeşitli tasavvufî konulardaki fikirlerinin tespiti gayesi güdülmüştür. Çalışma sonunda, Mevlânâ'nın ilgili konulardaki tasavvufî görüşleri tespit edilerek bu görüşlerin, genel sûfî düşüncesindeki yeri, mümkün mertebe belirtilmeye çalışılarak, sonuçlar değerlendirilmiştir. WMCUMAKTASYOH.