In this thesis study, the cuttings of three grapevine cultivars were studied; Ercis Grape cultivar which is thought to be tolerant to stress conditions on the results of some salinity stress studies, Sultani Seedless cultivar which is reported to be tolerant to medium moderate salt due to pre-pot experiments and field observations are the result, and Narince grape cultivar which is not studied in salinity trials before. In addition to determining the tolerance of salt in the grape varieties used, the protection mechanisms developed by Humic acid doses in plants under stress conditions; have been investigated on biochemical contents as well as many physiological parameters; thus, the morphological and morphological responses of the varieties to stress conditions and Humic acid applications have been tried to be determined from different aspect.As a result, based on the differences according to the cultivars and applications, it is seen that the Erciş grape cultivar and Narince cultivar are tolerant to salt, but the salinity tolerance of Sultani Seedless variety when compared to the other two varieties is low. Humic acid applications have been observed to increase the resistance of the plant to saline soil conditions in the vast majority of the parameters studied. When the micro-micro elements are compared with the control plants in terms of applied plants, it has been observed that Humic acid applications generally increase mineral nutrient uptake although the proportions vary according to the elements, application doses and plant components,Keywords: Grapevine cutting, Humic acid, Salt stress.

Bu tez çalışmasında, ön saksı denemeleri ve saha gözlemleri neticesi, stres şartlarına dayanıklılığının yüksek olduğu bildirilmiş olan Erciş üzümü çeşidi çelikleri ile bazı tuzluluk stresi çalışmaları sonucu, tuza orta düzeyde dayanıklı olduğu bildirilen Sultani çekirdeksiz çeşidi ve tuz stresi konusunda daha önce çalışılmamış bir çeşit olan Narince çeşidine ait çelikler kullanılmıştır. Bu çeşitlerde, tuza toleransın belirlenmesinin yanı sıra, kullanılmış Hümik asit dozlarının stres koşullarında bitkide geliştirdikleri korunma mekanizmalarının belirlenmesi amacıyla, biyokimyasal içerikleri ile bazı fizyolojik parametreler incelenmiş; böylece çeşitlerin stres şartlarına ve Hümik asit uygulamalarına karşılık, verdiği bünyesel ve morfolojik tepkiler, farklı açılardan tespit edilmeye çalışılmıştır.Sonuçların çeşitler ve uygulamalara göre farlılıklar gösterdiği çalışma sonucunda, Erciş üzümü çeşidi ile Narince çeşidinin tuza dayanıklı olduğu ancak Sultani çekirdeksiz çeşidinin tuzluluk toleransının ise diğer iki çeşitle karşılaştırıldığında düşük olduğu görülmüştür. Hümik asit uygulamalarının ise ele alınan parametrelerin büyük çoğunluğunda, bitkinin tuzlu toprak şartlarına dayanımını artırdığı gözlemlenmiştir. Uygulama yapılmış bitkiler ile kontrol bitkileri makro-mikro elementler yönüyle karşılaştırıldığında, sonuçlar elementlere, uygulama dozlarına ve bitki aksamına göre farklılıklar göstermekle birlikte, Hümik asit uygulamalarının genel olarak mineral madde alımını artırdığı gözlemlenmiştir.Anahtar kelimeler: Asma çeliği, Hümik asit, Tuz stresi.