The current study, initially aimed to explore the problem solving skills of the sixth grade students within the four-process problem solving framework including the processes of understanding the problem, devising a plan, carrying out the plan, and looking back and evaluating. Secondly, it aimed to investigate the relationships between student and teacher related characteristics and problem solving skills of the students. In the study, a model was proposed based on the related literature and this proposed model was tested by using hierarchical linear modeling (HLM) technique. A total of 2562 sixth grade students from 37 public elementary schools in the eight central districts of Ankara completed a problem solving skills test developed by the researcher and a student questionnaire. At the same time, mathematics teachers of the students participated in the study completed a teacher questionnaire.The results indicated that in general the sixth grade students displayed low performance in the overall problem solving skills test. Moreover, the students performed best in the process of understanding problem whereas they showed the worst performance in the process of looking back and evaluating.The results of the hierarchical linear modeling technique indicated that the student characteristics significantly and positively related to the problem solving skills of the sixth grade students were socioeconomic status, mathematics self concept, extrinsic motivation, use of control strategies, preference for competitive learning situation, and teacher support, on the other hand student level characteristics significantly and negatively related to the problem solving skills of the sixth grade students were mathematics anxiety, giving homework, activities related with homework, and different types of homework. Furthermore, the teacher level characteristics significantly related to the problem solving skills of the sixth grade students were only teacher gender and perceptions about limitations aroused from students. The characteristic of perceptions about limitations aroused from students was negatively related to problem solving skills of the students on the other hand teacher gender was found to be related to problem solving skills of the students in favor of female teachers. It was also found that there was no teacher level characteristic influencing the relationship that was between student level characteristics and the problem solving skills of the students.

Bu çalışmada ilk olarak, altıncı sınıf öğrencilerinin problem çözme becerilerinin, problemi anlama, plan geliştirme, planı uygulama ve çözümü kontrol etme ve değerlendirme adımlarını içeren dört-süreçli problem çözme yapısı içinde incelenmesi amaçlanmıştır. İkinci olarak ise, öğrenci ve öğretmen özellikleri ile öğrencilerin problem çözme becerileri arasındaki ilişkilerin incelenmesi hedeflenmiştir. Çalışmada ilgili literatür temel alınarak bir model öne sürülmüş ve öne sürülen bu model hiyerarşik lineer modelleme (HLM) yöntemi kullanılarak test edilmiştir. Ankara ilinin sekiz merkez ilçesinde bulunan 37 resmi ilköğretim okulunda öğrenim görmekte olan toplam 2562 altıncı sınıf öğrencisine araştırmacı tarafından geliştirilen problem çözme testi ve öğrenci anketi uygulanmıştır. Aynı zamanda, çalışmaya katılan öğrencilerin matematik öğretmenlerine de öğretmen anketi uygulanmıştır.Sonuçlar, altıncı sınıf öğrencilerinin genel olarak problem çözme beceri testinde düşük performans sergilediklerini göstermiştir. Ayrıca, öğrencilerin problemi anlama sürecinde en iyi performansı sergilerken, çözümü kontrol etme ve değerlendirme sürecinde en kötü performansı sergiledikleri gözlenmiştir.Hiyerarşik lineer modelleme yöntemi sonuçları, sosyo-ekonomik statü, matematik özbenlik kavramı, dışsal motivasyon, kontrol stratejisi kullanımı, rekabetçi öğrenme ortamını tercih etme ve öğretmen desteği gibi öğrenci seviyesinde ele alınan özelliklerin altıncı sınıf öğrencilerinin problem çözme becerileri ile anlamlı ve pozitif olarak, bunun yanında matematik kaygısı, ev ödevi verme, ev ödevi ile yapılan etkinlikler ve farklı tipte ev ödevleri kullanımı gibi öğrenci seviyesinde ele alınan özelliklerin ise anlamlı ve negatif olarak ilişkili olduğunu göstermiştir. Ayrıca, öğretmen seviyesinde ele alınan özelliklerden sadece öğretmen cinsiyetinin ve öğrenciden kaynaklanan sınırlılıklar ile ilgili algıların anlamlı ilişkisi olduğu gözlenmiştir. Öğrenciden kaynaklanan sınırlılıklar ile ilgili algılar özelliğinin öğrencilerin problem çözme becerileri ile negatif ilişkili olduğu saptanırken, öğretmen cinsiyeti özelliğinin ise bayan öğretmenlerin lehine olduğu gözlenmiştir. Aynı zamanda öğretmen seviyesinde ele alınan özelliklerden hiçbirinin, öğrenci seviyesinde ele alınan özelliklerle problem çözme becerileri arasındaki ilişkiyi etkilemediği bulunmuştur.