ABSTRACT: Ükkase KADANYazar: Uludag ÜniversitesiÜniversite: TarihAnabilim Dali:-Bilim Dali: Yüksek Lisans TeziTezin Niteligi: XIII + 128Sayfa Sayisi: 22 / 08 / 2002Mezuniyet Tarihi: Yrd.Doç.Dr. Ismail SELIMOGLUTez DanismaniThe Foundation, Organization and Management of Hüdavendigar CountyThis work, named as ?the foundation, organization and management ofHüdavendigar county? is a work, which is dealth with in order to show progress inthe administrial organization of Bursa county through years, contains Bursacounty. In the introduction part, general informations about Bursa is given. Theconquest, geographical and ethnical structure of the city are dealth with. In thefirst part, it is focused on the local governance in Ottoman Empire. Localgovernance is devided into two parts as before and after Tanzimat.Before Tanzimat, there weren?t local governance structures , as we havetoday, in Ottoman Empire. The period of forming local governance as we havetoday, is started after the proclamation of the Tanzimat with the foundation of firstmunicipality union. First trials were made in Istanbul, then the movement of beingmunicipality was s pread around the country.In Turkish political history, Tanzimat is seen as the begining of beingmodern. After the Tanzimat, the relationship with the West was more than before.The transition from province system to county system was realized by 1864ordinance of county. The basis of the rural governance was based on pennons.There were provinces with the expansion of the borders. With the proclamation ofthe Tanzimat, provinces became county. Pennons were called as ?liva?.County, with Tanzimat, became upper of the liva governance. Mishaps werelower unions of the livas. In 1284 (1867) ?Vilayet-i Umumiye Nizamnamesi? wasproclamed. In a short period of time 10 counties and 44 pennons in Rumelia, 16counties and 74 pennons in Anatolia, 1 county and 5 pennons in Africa wereorganized according to the new ordinance. Nizamname of 1871 increased theworkfellow in the county administration. In the first and the second part, thesetopics were dealth with.In the third part it is focused on the Hüdavendigar county organization.Hüdavendigar county in 1325 (1909) its pennon, borough and villages were given ina detailed way. Organization of the county and the names of its duty men weregiven by focusing on the governance of the Hüdavendigar county according to 1287Bursa County Salname. And also, the borders of Hüdavendigar county weredesignated according to 1346 (1927) Bursa County Salname.In the fourth part, administration of the county was told and theresponsibilities of the all duty men, governer at first, were given with its everydetails in this organization. The name list of all duty men starting from thegoverner, was given. Not only informations about county, but also informationsabout governence of livas, mishaps and villages were given.In the last part, it isfocused on the social economic structure of Bursa; informations about population,economy, agriculture, animal breeding, education were given.Key WordsOttaman Empire Hüdavendigar Local Governance OrdinanceBursa Tanzimat(Reforms) Counties Management.

ÖZETYazar : Ükkase KADANÜniversite : Uludag ÜniversitesiAnabilim Dali : TarihBilim Dali :-Tezin Niteligi : Yüksek Lisans TeziSayfa Sayisi : XIII + 128Mezuniyet Tarihi : 22 / 08 / 2002Tez Danismani : Yrd. Doç. Dr. Ismail SELIMOGLUHüdavendigar Vilâyeti'nin Kurulusu, Teskilâti ve Idaresi?Hüdavendigar Vilâyeti'nin Kurulusu, Teskilâti ve Idaresi? adli buçalisma Bursa vilayetinin tarih içerisinde idari teskilatindaki gelisiminigözler önüne sermek amaciyla ele alinmis bir çalisma olup Bursa ilinikapsamaktadir. Giris bölümünde, Bursa ile ilgili birtakim genel bilgilerverilmistir. Cografû yapi, sehrin fethi ve etnik yapisi incelenmistir. Birincibölümde, Osmanli Devleti'nde yerel yönetimler üzerinde durulmustur. Yerelyönetimler, Tanzimat öncesi ve Tanzimat sonrasi olarak ikiye ayrilmistir.Tanzimat öncesinde Osmanli Devleti'nde bugünkü anlamda yerelyönetim yapilari yoktu. Osmanli Imparatorlugu'nda modern anlamda yerelyönetim olusma süreci ilk belediye teskilâtinin kurulusu ile Tanzimat'in ilânisonrasi baslamistir. Ilk denemeler Istanbul'da yapilmis, daha sonra ülkegenelinde belediyelesme hareketi yayilmistir.Türk siyasi tarihinde Tanzimat, modernlesmenin baslangici olarakgörülmektedir. Tanzimat fermani sonrasi (1839'dan sonra) Bati ile iliskilereskiye oranla artmisti.Eyalet sisteminden vilayet sistemine geçis 1864 VilayetNizamnamesi ile gerçeklesmistir. Osmanli tasra yönetiminin temelisancaklara dayaniyordu. Sinirlarin genislemesi ile zaman içerisinde eyaletlerortaya çikti. Tanzimat'in ilani ile birlikte eyaletler ?vilayet? oldu. Sancaklar?liva? adini aldi.Vilayet; Tanzimatla birlikte, liva yönetiminin üstü oluyordu.Livalarin alt birimleri ise kazalar idi. H.1284 (1867) yilinda `Vilâyet-iUmumiye Nizamnamesi` ilan edildi. Kisa zamanda Rumeli'de; 10 vilâyet ve44 sancak, Anadolu'da; 16 vilayet ve 74 sancak, Afrika'da ise 1 vilayet ve 5sancak yeni düzene göre örgütlendi. 1871 Nizamnamesi, vilâyet idaresinde isbölümünü arttirirdi. Birinci ve ikinci bölümde bu konular üzerindedurulmustur.Üçüncü bölümde Hüdavendigar vilayet teskilati üzerindedurulmustur. H.1325'te (1909) Hüdavendigar Vilâyeti sancak, ilçe ve köyleriayrintili bir sekilde verilmistir. H. 1287 tarihli Bursa Vilâyet Salnamesinegöre Hüdavendigar vilayetinin yönetimi üzerinde durularak vilayet teskilative görevlilerinin isimleri verilmistir. Ayrica H.1346 (1927) Bursa VilâyetSalnamesi'ne göre de Hüdavendigar vilâyetinin sinirlari belirtilmistir.IV. bölümde vilâyet idaresi anlatilmis ve teskilâtin içinde, basta valiolmak üzere, diger görevlilerin her alandaki sorumluluklari en inceayrintisina kadar belirtilmis, validen itibaren tüm görevlilerin isim listeleriverilmistir. Sadece vilâyetlerin degil liva, kaza ve köylerin idarelerihakkinda bilgiler de verilmistir.Son bölümde ise Bursa'nin sosyo-ekonomik yapisi üzerindedurulmus; nüfus, ekonomi, tarim, hayvancilik, egitim hakkinda bilgilerverilmistir.Anahtar SözcüklerOsmanli devleti Hüdavendigar Yerel Yönetim NizamnamelerBursa Tanzimat Vilayet Idare.