The aim of this study was to evaluate the efficacy of Er:Yag laser actived irrigation in extracted teeth on root canal retreatment process using two different rotary instrument systems.Extracted mandibular premolar teeth were decoronated and instrumented up to ProTaper Universal(Dentsply Maillefer, Ballaigues, Switzerland) F3 file, and then filled with ProTaper Universal F3 guttapercha and AH Plus (Dentsply De Trey GmbH, Konstanz, Germany)sealer. Root canal fillings were removed with ProTaper Retreatment(Dentsply Maillefer, Ballaigues, Switzerland) kit for half of the samples and Mtwo Retreatment(VDW, Munich, Germany) kit for the other half. Conventional irrigation was used to half of the samples in both groups and actived irrigation with PIPS was applied to the remaining half. Four study groups were obtained in total and root canal filling removal activities were evaluated.Samples were sectioned longitudinally and photographed with a stereomicroscope at 8X magnification. The percentage of remaining filling material on coronal, middle and apical canal walls was calculated. For statistical evaluation two-way analysis of variance for root canal retreatment technique groups and root canal regions was performed while one way analysis of variance was performed for root canal retreatment techniques used in each root canal region were encountered.Er:Yag laser activation with PIPS was more effective in removing canal filling material than conventional irrigation. There was no significant difference in canal filling removal efficiency between the ProTaper R and Mtwo R rotary kits. The amount of residuel filling material was seen in the apical, middle and coronal regions of root in the order of higher to lower, respectively, and the difference between them was statistically significant.According to the results of our study, we think that Er:Yag laser activated irrigation with PIPS can be used as an effective method for root canal filling removal in coronal and middle part of the root in endodontic retreatment.Keywords: Retreatment, Laser activated irrigation, Pips.

Bu çalışmada iki farklı döner alet sistemi kullanılarak yapılan kanal tedavisi yenilenmesi işleminde, Er:Yag lazer ile aktive irigasyonun etkinliğinin çekilmiş dişlerde in vitro olarak incelenmesi amaçlandı. Çekilmiş alt çene premolar dişlerin kronları uzaklaştırılıp ProTaper Universal (Dentsply Maillefer, Ballaigues, İsviçre) F3 numaralı eğeye kadar genişletildi ve ardından ProTaper Universal F3 gütaperka ve AH Plus (Dentsply De Trey GmbH, Konstanz, Almanya) kanal patı ile dolduruldu. Örneklerin yarısına ProTaper Retreatment (Dentsply Maillefer, Ballaigues, İsviçre), diğer yarısına da Mtwo Retreatment(VDW, Münih, Almanya) kanal yenileme kitleri ile kanal dolgusu uzaklaştırma işlemi uygulandı. Her iki gruptaki örneklerin yarısına konvansiyonel irrigasyon, kalan yarısına da PIPS ile aktive irrigasyon uygulanarak toplamda dört çalışma grubu elde edildi ve kanal dolgusu uzaklaştırma etkinlikleri değerlendirildi. Örnekler iki parçaya ayrılarak stereomikroskop ile X8 büyütmede fotoğraflandı. Elde edilen kök görüntülerinin koronal, orta ve apikal bölümlerinde kalan artık miktarları yüzde olarak hesaplandı. İstatiksel değerlendirmelerde kanal yenileme tekniği grupları ve kök kanal bölgeleri için iki yönlü varyans analizi, her bir kök kanal bölgesi içerisinde kullanılan kanal yenileme teknikleri karşılaşatırılırken de tek yönlü varyans analizi uygulanmıştır. PIPS ucu kullanılarak Er:Yag lazer ile aktivasyon, konvansiyonel irrigasyona göre kanal dolgusu uzaklaştırmada daha etkili bulundu. ProTaper Retreatment ve Mtwo Retreatment döner aletleri arasında kanal dolgusu uzaklaştırma etkinliği açısından anlamlı fark bulunmadı. Kanal dolgusu artık miktarı büyükten küçüğe kökün sırasıyla apikal, orta ve koronal bölümünde görülmüştür ve aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır. Çalışmamızın sonuçları dahilinde kanal tedavisi yenilenmesinde kökün koronal ve orta bölümlerinde PIPS ucu kullanılan Er:Yag lazer ile aktive irrigasyonun düz kanallarda kanal dolgusu uzaklaştırmada etkin bir yöntem olarak kullanılabileceğini düşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: Kanal dolgusu uzaklaştırılması, Lazer ile aktive irigasyon,Pips.