OBJECTIVETo determine and compare the antioxidant and regressive effects of different doses of melatonin on endometrial implants, the distribution of the activity of antioxidant enzyme superoxide dismutase (SOD), angiogenesis factor vascular endothelial growth factor (VEGF) and waste metabolite product of lipid peroxidation malondialdehyde (MDA) in the ooferectomized rat endometriosis model.DESIGNProspective, randomized, controlled experimental studySETTINGExperimental Studies and Research Center of Yeditepe University (YUDETAM).ANIMALSThirtythree, female, nonpregnant, nulligravid Spraque-Dawley albino ratINTERVENTIONSEndometriosis was surgically induced in ooferectomized 33 rats by transplanting an autologous endomyometrial tissue to the highly vascular area on the abdominal peritoneal surface. Estradiol treatment was begun at the first operation and applied until the end of study. Two weeks after the induction operation second look operations were performed and endometriotic lesions evaluated and rats were randomized into three groups: control group and melatonin treatment groups (10 mg/kg/day versus 20 mg/kg/day). After 2 weeks of melatonin treatment third look operations were performed and endometriotic regressions were noted. After these operations melatonin treatment stopped and at the end of the sixth week necropsies were performed to evaluate the rate of recurrence. At all operations endometriotic lesions were biyopsied and nearly 1 ml of peritoneal fluid were collected to study histopathological and biochemical parameters.MAIN OUTCOME MEASURESThe volume and histopathologic scores of endometriotic foci, and levels of superoxide dismutase, vascular endothelial growth factor, and malondialdehyde in the peritoneal fluidRESULTSThe mean volumes of the endometriotic foci were 98.8±17.2 (SEM), 54.1±15,6 (SEM), 42,8±10.5 (SEM) and histopathological scores were 2.2±0.2 (SEM), 2.6±0.2 (SEM), and 2.6±0.1 (SEM) in the 10 mg/kg/day melatonin group at the end of the second, fourth, and sixth weeks.The mean volumes of the endometriotic foci were 108.2±17.5 (SEM), 25.8±3,6 (SEM), 32,7±6,0 (SEM) and histopathological scores were 1.7±0.1 (SEM), 2.2±0.2 (SEM), and 2.7±0.2 (SEM) in the 20 mg/kg/day melatonin group at the end of the second, fourth, and sixth weeks.When the groups were compared, endometriotic volumes were significantly decreased in melatonin treated groups at the 4th and 6th week (p=0.001, p=0.001) and MDA levels were lower at 4th and 6th week in control group than 10 mg/kg/day melatonin group (p=0.004, p=0.03).When the groups were compared;?There was a statistically significant decrease in endometriotic volumes treated with melatonin at 4th and 6th weeks (Group 1 and 2) (p=0.001, p=0.001)?After cessation of melatonin in the 10 mg/kg/day group, SOD activity was significantly decreased (p=0.001).?SOD activities were decreased and MDA levels were increased at 6th week (according to 4th week) significantly in the control group (p=0.02, p=0.02).CONCLUSIONMelatonin treatment resulted in regressed endometriotic lesions in ooferectomized rats. Twenty mg/kg melatonin caused a more pronounced effect than 10 mg/kg/day melatonin did.KEY WORDSEndometriosis, rats, experimental endometriosis models, melatonin.

AMAÇFarklı dozlardaki melatonin tedavilerinin ooferektomize rat endometriyozis modelinde oluşturulan endometriyotik odaklar üzerinde regresyon yapıcı etkisinin gösterilmesi; antioksidan bir enzim olan süperoksit dismutaz (SOD), anjiogenez faktörü olan vasküler endotelyal büyüme faktörü (VEGF) ve lipid peroksidasyonunun atık ürünü olan malondialdehit (MDA) seviyelerine olan etkisinin araştırılması.PLANProspektif, randomize, kontrollü deneysel çalışmaBİRİMYeditepe Üniversitesi Deneysel Tanı ve Araştırma Merkezi (YÜDETAM)HAYVANLAR33 adet, dişi, gebe olmayan, nulligravid, Spraque-Dawley albino ratGİRİŞİMLEROoferektomize edilen 33 adet ratın otolog endomiyometriyal dokuları rat batın duvarında oldukça vasküler olan abdominal peritoneal yüzeye transplante edilerek endometriyotik lezyonlar oluşturuldu. Östradiol tedavisi birinci operasyonda başlatıldı ve çalışma sonuna kadar devam ettirildi. İndüksiyon operasyonundan 2 hafta sonra ikinci operasyon yapıldı ve endometriyotik lezyonlar değerlendirildi. Bu dönemde ratlar 1 adet kontrol grubu ve farklı dozlarda melatonin tedavisi alacak şekilde (10 mg/kg/gün ve 20 mg/kg/gün) iki adet tedavi grubuna raslantısal olarak ayrıldı. Melatonin tedavisi başladıktan 2 hafta sonra üçüncü operasyon yapıldı ve endometriyotik lezyonlardaki küçülme derecesi kaydedildi. Tedavi gruplarındaki lezyon regresyon oranları kontrol grubuna göre kıyaslandı. Bu operasyondan sonra melatonin tedavisi kesildi ve 6.hafta sonunda rekürrens durumlarının değerlendirilebilmesi için nekropsi operasyonu yapıldı. Tüm operasyonlarda endometriyal lezyonlardan histopatolojik skor değerlendirilebilmesi için biyopsi alındı ve biyokimyasal parametrelerin değerlendirilebilmesi için 1 ml peritoneal sıvı örneği alındı.TEMEL SONUÇ KRİTERLERİEndometriyotik lezyonların volüm - histopatolojik skorlarının değerlendirilmesi; peritoneal sıvıda SOD, VEGF ve MDA değerlerinin ölçülmesiBULGULAROn mg/kg/gün melatonin alan grupta indüksiyon sonrası ilk biyopside ortalama lezyon volümleri milimetrik olarak 98.8±17.2 (SEM), ikinci biyopside 54.1±15.6 (SEM) ve üçüncü biyopside 42.8±10.5 (SEM) olarak ölçüldüYirmi mg/kg/gün melatonin alan grupta ise indüksiyon sonrası ilk biyopside ortalama lezyon volümleri milimetrik olarak 108±17.5 (SEM), ikinci biyopside 25.8±3.6 (SEM) ve üçüncü biyopside 32.7±6 (SEM) olarak ölçüldüGruplar arasında karşılaştırma yapıldığında melatonin tedavisi altındaki gruplarda (Grup1 ve 2) dördüncü ve altıncı hafta biyopsilerinde endometriyotik odak volümlerinin kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede azaldığı (p=0.001 ve p=0.001); dördüncü ve altıncı hafta batın yıkantı sıvısı örneklerinde MDA seviyelerinin kontrol grubunda, 10 mg/kg/gün melatonin alan gruba göre (Grup 1) anlamlı derecede az olduğu gözlendi (p=0.004 ve p=0.03).Gruplar kendi içlerinde değerlendirildiklerinde ise;?Melatonin ile tedavi edilen gruplarda (Grup1 ve 2) lezyon volümlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir azalma saptandı (p=0.001 ve p=0.001).?On mg/kg/gün melatonin grubunda melatoninin kesilmesinden sonra istatistiksel olarak anlamlı derecede SOD aktivitesinde azalma saptandı (p=0.001).?Kontrol grubunda altıncı hafta batın yıkantı sıvısı örneklerinde dördüncü hafta örneklerine göre SOD aktivitelerinde anlamlı sayılacak derecede azalma (p=0.02), MDA seviyelerinde ise anlamlı sayılabilecek derecede bir artış olduğu gözlendi (p=0.02).SONUÇMelatonin tedavisi ratlarda endometriyotik lezyonların regresyonuna yol açmaktadır. Bu etkinin yüksek doz melatonin tedavisi uygulandığında istatistiksel anlamlılıkta olmasa da düşük doz tedavisine göre daha belirgin olabileceği gösterilmiştir.ANAHTAR KELİMELEREndometriyozis, rat, deneysel endometriyozis modeli, melatonin.