Objective: The aim of this study was; monoblock, twin block and Herbst apparatus in patients treated with lateral cephalometric films to examine the changes that occur.Method: In this follow-up study, clinical and cephalometric controls were performed at least 1 year after the end of functional treatment of individuals with different growth and developmental stages who had received functional orthopedic treatment for amandibular retardation. Prepeak twin block group, peak monoblock group and postpeak Herbst group, respectively; It consists of 21, 21 and 26 individuals. The follow-up periods after treatment were 2.65 ± 0.49 years for the twin block group, 3.21 ± 0.69 years for the monoblock group, and 3.53 ± 0.70 years for the Herbst group. Differences between the three groups (T1-T0) were analyzed by one-way analysis of variance (ANOVA). Subgroup analysis of differences between groups was performed by Mann-Whitney U test.Results: In cephalometric evaluation; ANB and Witt's values were stable in all groups approximately 3 years (2.6-3.5 years) after functional treatment (p> 0.05). Maxillary and mandibular dimensional measurements were increased due to the effect of growth in twin block and monoblock groups. In all three groups, dentoalveolar changes occurred due to constant treatment and growth and development effect. Recurrence of overjet was the highest in Herbst group due to dentoalveolar changes (p <0.05).Conclusion: Twin block and monoblock apparatus applied during the developmental period and the skeletal changes obtained with the Herbst apparatus applied during the last stage of the development were largely preserved at the end of the follow-up period.Key Words: mandibular retrognati, relapse in functional therapy, growth and development.

Amaç: Bu çalışmanın amacı; monoblok, twin blok ve Herbst apareyi ile tedavi edilmiş hastaların takiplerinde meydana gelen değişikliklerin lateral sefalometrik filmelerle incelenmesidir.Yöntem: Yapılan bu takip çalışmasında, amandibuler gerilik sebebiyle fonksiyonel ortopedik tedavi görmüş, farklı büyüme gelişim safhasına sahip bireylerin fonksiyonel tedavilerinin bitiminden en az 1 yıl sonra klinik ve sefalometrik kontrolleri yapılmıştır. Fonksiyonel tedavi başlangıç dönemlerine göre prepeak twin blok grubu, peak monoblok grubu ve postpeak Herbst grubu sırasıyla; 21, 21 ve 26 bireyden oluşmuştur. Tedavi sonrası takip süreleri twin blok grubu için 2,65±0,49 yıl, monoblok grubu için 3,21±0,69 yıl, Herbst grubu için 3,53±0,70 yıldır. Üç grubun ölçümler arasındaki farklılıkları (T1-T0) tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ile incelenmiştir. Gruplar arasında çıkan farklılıkların alt grup incelemesi ise Mann-Whitney U testi ile yapılmıştır.Bulgular: Sefalometrik değerlendirmede; ANB ve Witt's değerlerinin fonksiyonel tedaviden yaklaşık 3 yıl (2,6-3,5 yıl) sonra da bütün gruplarda stabil kaldığı görülmüştür (p>0,05). Çeneler arası uyumlar korunmakla birlikte twin blok ve monoblok gruplarında büyümenin etkisiyle maksiller ve mandibular boyutsal ölçümlerde artışlar izlenmiştir. Her üç grupta da sabit tedavi ve büyüme gelişim etkisiyle dentoalveolar değişimler olmuştur. Dentoalveolar değişimlere bağlı olarak overjet nüksü en fazla Herbst grubunda görülmüştür (p<0,05).Sonuçlar: Gelişim döneminde uygulanan twin blok ve monoblok apareyleri ile gelişimin son döneminde uygulanan Herbst apareyi ile elde edilen iskeletsel değişiklikler takip süresi sonunda da büyük oranda korunmuştur.Anahtar kelimeler: mandibular retrognati, fonksiyonel tedavide relaps, büyüme gelişim.