THE RELATIONSHIP BETWEEN THE SEVERITY OFDISEASE AND MORTALITY AND LEVELS OF NT-proBNP INPULMONARY THROMBOEMBOLISMABSTRACTAim:The main aim of this study was to evaluate if NT-proBNP levels may be a predictor ofright venticular disfunction and mortality in patients who were diagnosed on pulmonarythromboembolism.Materials and Methods: From January 2005 to August 2005, fifty patients who wereadministered to the Erciyes University Medical Faculty, Department of Pulmonary Diseaseand Tuberculosis and who were diagnosed pulmonary thromboembolism were enrolled thestudy. In all of the patient NT-proBNP was tested and TTE was performed. Patients weredivided into three subgroups: massive, submassive and non-massive. Three months later afterdischarge TTE and testing NT-proBNP was repeated. One year later initiation of the disease,patients were called by telephone and asked if they were survived and if the disease recurred.Complications of disease were recorded according to the MAPPET-3 criteria.Results: Mean age of the patients were 51.8 + 16.7 (20 to 85age) years. Of the patients 23(%46) were women and 27 (%54) were men. Nine (%18) patients had massive, 29 (%58)patients had submassive and 12 (%24) patients had non-massive disease. Mean NT-proBNPlevels of the patients were 687.1(20.27 to 46270) pg/ml. According to the severity of disease,there was significant differences between NT-proBNP levels of the subgroups (p<0.05).Evaluations on three months later NT-proBNP levels were found higher in massive andVIIIsubmassive groups than in nonmassive group (p<0.05). Pulmonary artery pressure wassignificantly higher in massive and submassive groups (p value <0.05). n these groups rightventriculary ejection fractions reduced and septal movement was paradoxal (p<0.05). Patientswith right ventriculary hypertrophy NT-proBNP levels were higher (p<0.05). In rightventriculary hypertrophy the sensitivity was %92 and specifity was %59 for level of>117pg/ml, therefore, it was thought that this level may be accepted as a cutt of value. Inhaemodinamically unstable patients NT-proBNP levels were higher (p<0.05). In patients whodeveloped complications mean NT-proBNP levels were 6047.5 (82.89 to 46270) pg/ml and inpatients who did not develop complications mean NT-proBNP levels were 287.7 (20.22 to35000) pg/ml. Difference was statically important (p<0.05). For developing complications,the sensitivity was %60 and specifity was %92 for level of >795pg/ml, therefore, it wasthought that this level may be accepted as a cutt of value. For mortality the sensitivity was%63 and specifity was %90 for level of >4644pg/ml.Conclusion: NT-proBNP seems to be an inexpesive, noninvasive and rapidly reactiveserological marker in diagnosis of PTE and its severity, mortality and complications.However to determine the cutt of level, multicenter, more comprehensive studies wererequired.Key words: Pulmonary tromboembolism, NT-proBNP, complication, mortalityIX.

ÖZETAmaç: PTE tanısı konulan hastalarda; NT-proBNP düzeyinin sağ ventriküldisfonksiyonu ve buna bağlı mortalite belirteçlerinden biri olup olamayacağınıdeğerlendirmektir.Materyal ve metod: Çalışmaya Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs HastalıklarıServisine Ocak 2005 ile Ağustos 2005 tarihleri arasında PTE tanısı alarak yatırılan çalışmakriterlerine uygun 50 hasta alındı. Tüm hastalarda NT-proBNP bakıldı. TTE (TranstorakalEkokardiografi) yapıldı. Olgular masif, submasif, nonmasif olmak üzere üç gruba ayrıldı.Taburcu edildikten üç ay sonra TTE ve NT-proBNP ölçümü tekrarlandı. Tanı konulduktan biryıl sonra hastaların evleri aranarak PTE'nin tekrarlayıp tekrarlamadığı, hayatta olupolmadıkları sorgulandı. PTE'ye yada olası girişimlere bağlı komplikasyonlar MAPPET-3kriterlerine göre kaydedildi.Bulgular: Olguların yaş ortalaması 51,8±16,7yıl(20-85yaş) idi. 23'ü (%46) kadın,27'si (%54) erkekti. Hastaların dokuzu(%18) masif, 29(%58)'u submasif, 12(%24)'sinonmasif PTE olarak sınıflandırıldı. Hastaların ortalama NT-proBNP düzeyleri 687.1(20.27-46270)pg/ml ölçüldü. Hastalığın ağırlığına göre NT-proBNP düzeyleri değerlendirildiğindeanlamlı fark vardı(p<0.05). Olgular üç ay sonra değerlendirildiğinde NT-proBNP'nin masifve submasif PTE grubunda nonmasif PTE'li hastalara göre hala yüksek olduğugörüldü(p<0.05). TTE'de submasif ve masif PTE'li hastalarda PAB anlamlı şekildeyüksekti(p<0.05). Yine bu olgularda sağ ventrikül ejeksiyon fraksiyonu azalmış ve septumharaketi paradokslaşmıştı(p<0.05). Sağ ventrikül yüklenmesi olan hastalarda NT-proBNPdüzeyleri daha yüksekti (p<0.05). Sağ ventrikül yüklenmesinde â¥117pg/ml değerinin %92duyarlılık, %59 özgüllüğe sahip olduğu gösterildi. Bu değerin eşik değer olarak kabuledilebileceği düşünüldü. Hemodinamisi stabil olmayan hastalarda NT-proBNP düzeyleri dahaVIIIyüksekti(p<0.05). Komplikasyon gelişen hastalarda NT-proBNP ortalaması 6047.5(82.89-46270)pg/ml iken komplikasyon gelişmeyen hastalarda 287.7(20.22-35000)pg/ml idi. Aradakifark istatistiksel olarak anlamlıydı(p<0.05). Komplikasyon gelişiminde â¥795pg/ml değerinin%60 duyarlılık %92 özgüllüğe sahip olduğu gösterildi. Bu değerin eşik değer olarak kabuledilebileceği düşünüldü. Mortalite gelişiminde ise â¥4644pg/ml değerinin %63 duyarlılık %90özgüllüğe sahip olduğu bulundu.Sonuç: NT-proBNP; PTE'nin tanısı, ağırlığı, komplikasyon riski ve mortalitenin önbelirleyicisi olarak kullanılabilecek ucuz, noninvaziv ve çabuk sonuç alınabilecek serolojik birmarker olarak görülmektedir. Ancak eşik değerinin kesinleşmesinde daha fazla sayıdahastanın katılımının sağlandığı çok merkezli çalışmalara gereksinim vardır.Anahtar kelimeler: Pulmoner tromboemboli, NT-proBNP, komplikasyon,mortalite,IX.