Hepatobiliary diseases and dyslipidemia are two of the most common ailments in modern days and new ways of treatment are constantly investigated. Silybum marianum, Taraxacum officinale, Cynara scolymus, Curcuma longa, Allium sativum and Olea europaea are among the many medicinal plants that are beneficial in both. This information leads to a conjecture of shared machanisms of action for both dyslipidemia and hepatobiliary problems.In this thesis, medicinal plants were looked into for their effects on both hepatobiliary system and dyslipidemia. Scientific litrerature about anti-dyslimidemic actions of medicinal plants were screened and reviewed for their link to hepatobiliary effects.Medicinal plants could affect dyslipidemia by changing the absorption, transportation, synthesis, accumulation, catabolism and excretion of lipids. Their effects on hepatobiliary system could be due to antioxidant, antiinflamatory, cytoprotective, anti-steatotic, cholagogue and choleretic properties. Shared basis of these actions in both dyslipidemia and liver are regulation of genetic trancription factors and bile acid sythesis / secretion.In the experimental portion, Taraxacum officinale, Cynara scolymus ve Curcuma longa samples were purchased from three different spice shops in Kadıköy, Beşiktaş and Fatih. Macroscobic, microscobic, thin layer chromatogrophy, total ash and loss on drying analyses were carried out on these samples according to the monographs in European Pharmacopoeia. Taraxacum officinale and Cynara scolymus samples which were obtained in Fatih were not in accordance with their respective monographs.

Dislipidemi ve karaciğer safra sistemi rahatsızlıkları günümüzde sıkça rastlanan ve çözüm aranan rahatsızlıklardır. Karaciğer-safra sisteminde en çok kullanılan bitkiler olan Silybum marianum, Taraxacum officinale, Cynara scolymus ve Curcuma longa dislipidemide de etkilidir ve bu alanda da kullanımları vardır. Aynı zamanda dislipidemi ve metabolik sendromdaki etkileriyle bilinen Allium sativum ve Olea europaea gibi bitkilerin karaciğer üzerine koruyucu etkileri olduğu yapılan çeşitli çalışmalarda görülmektedir. Bu da bitkisel drogların her iki alanda da benzer etki mekanizmalarıyla aktivite gösterebilecekleri düşüncesini doğurmaktadır.Bu tezde hem karaciğer-safra sisteminde hem de dislipidemide kullanılan bitkilerin her iki alandaki etkileriyle ilgili çalışmalar derlenmiştir. Bitkisel drogların dislipidemideki etki mekanizmaları ile ilgili literatür taranmış ve karaciğer-safra sistemindeki etkileriyle ilişkisi sorgulanmıştır.Bitkisel droglar dislipidemide lipitlerin absorpsiyonunu, dolaşımını, sentezini, depolanmasını, yıkımını ve atılımını değiştirerek etkili olabilirler. Karaciğer-safra sisteminde ise antienflamatuar, antioksidan, hücre koruyucu, steatozu engelleyici, kolagog ve koleretik özellikleriyle fayda sağlayabilirler. Bitkisel droglar ve etken maddeleri karaciğer-safra sistemi ve dislipidemide çeşitli etki mekanizmaları ile faaliyet gösterirler. Bu etki mekanizmalarının temelinde ise safra asidi sentezi ile dolaşımını değiştirmek ve gen tanskripsiyon faktörlerine etki etmenin olduğu sonucuna varılmıştır.Deneysel kısımda İstanbul'un üç farklı ilçesinden alınan Taraxacum officinale, Cynara scolymus ve Curcuma longa örnekleri Avrupa Farmakopesi'ndeki bir takım teşhis yöntemlerine göre incelenmiştir. Fatih'ten alınan Taraxacum officinale ve Cynara scolymus örneklerinin ilgili monograflarda geçen teşhislere uymadığı görülmüştür.