In this thesis, we have aimed to investigate the works of Celal Paşazâde Mehmed Rıf`at Efendi who was the head writer of Fevâ?id newspaper published in Bursa a short period, transcription translation and his literary personality. The study contains examinations of poems and writings of Mehmed Rıf`at Efendi which were published at the period.Consisting of three parts, the first part of our study has showed the poet's life, works and his literary personality. Under the title of the poet's life, we will give the artist's works, writings published by the magazines and his relationship between his contemporaries.The second part of our study, we have studied poems of Mehmed Rıf`at Efendi under two headings; figure (shape) features and content properties. Under the heading of figure features there are poetic forms, rhyme and redif, meter, language and style departments. Content features have committed by nine chapters of the poet's poems talking about the issues.In the third part, there are Mehmed Rıf`at Efendi's works as the text transcriptions. Poetry, prose and stories are included in this section. In conclusion, the results obtained in the thesis are summarized.Keywords: Mehmed Rıf`at Efendi, Fevâ?id, Bursa, Ma`ârif, Ma`lûmât, Mekteb, Servet-i Fünûn.

Hazırlanmış olan bu tez çalışmasında, Bursa'da yayımlanmış Fevâ'id gazetesinin bir dönem başyazarlığını yapmış olan Celal Paşazâde Mehmed Rıf`at Efendi'nin eserlerinin transkripsiyonlu çevirisi, edebî kişiliğinin belirlenmesi ve şiirlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamız, dönemin dergileri ve gazetelerinde yayınlanan Mehmed Rıf`at Efendi'ye ait yazıların ve şiirlerin incelenmesinden meydana gelmiştir.Üç bölümden oluşan çalışmamızın birinci bölümünde; şairin hayatı, edebî kişiliği ve eserleri işlenmiştir. Şairin hayatı başlığı altında, sanatçının eserlerini yayınladığı mecmualar ve çağdaşlarıyla ilişkisine yer verilmiştir.İkinci bölümde Mehmed Rıf`at Efendi'nin şiirleri, şekil özellikleri ve içerik özellikleri olmak üzere iki başlık altında incelenmiştir. Şekil özellikleri başlığı altında; nazım şekilleri, kafiye ve redif, vezin, dil ve üslup bölümleri yer almaktadır. İçerik özellikleri şairin şiirlerinde işlediği konulardan bahseden dokuz bölümde incelenmiştir.Üçüncü bölümde ise transkripsiyonlu metin olarak Mehmed Rıf`at Efendi'nin eserleri bulunmaktadır. Şiirleri, nesirleri ve hikayeleri bu bölümde yer almaktadır. Sonuç bölümünde tezimizde ulaşılan sonuçlar özetlenmiştir.Anahtar Sözcükler:Mehmed Rıf`at Efendi, Fevâ?id, Bursa, Ma`ârif, Ma`lûmât, Mekteb, Servet-i Fünûn.