XIX. Yüzyılda Van’da İllet-i Kolera İle Mücadelede Karantina Usulü ve Kordon Uygulaması

Ercüment TOPUZ

Makale detayları

XIX. Yüzyılda Van’da İllet-i Kolera İle Mücadelede Karantina Usulü ve Kordon Uygulaması

Yazarlar:

Ercüment TOPUZ

Yayıncı:

Van Yuzuncu Yıl University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2020 Vol.0 Issue 48, pp.297-316

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000649363

Sıklık:

Üç Aylık

pISSN:

1302-6879

Özet:

 

XIX. yüzyılda fikrin fabrikalaştırılıp hayat standartının bireysel çaba ve gayretler ile senkronize edilip, birbirinden habersiz bir hızla birlerden bir bütünlük kurulurken, bu hengâmede endemik hastalıkların da epidemik ve pandemik hususiyetlerle ortaya çıkması kolaylaştırılmıştır. Sistemin genel yapısına yönelik bu tehdidin tenkili de kamu sağlığına yönelik yatırımlarla gerçekleştirilmeye çalışılmıştır. Ancak salgın hastalıklardan kaynaklı tehdidin kısa soluklu boyutu ile kamu sağlığını önceleyen yatırımların uzun bir sürece ihtiyaç duyması arasındaki ters orantı, alternatif yöntem ve uygulamaları gündeme taşımıştır. Kadimin ihyasına istinad eden mezkûr alternatif usullerin başında karantina usulü ve kordon uygulaması gelmiştir. Yüzyılın coğrafi açıdan en büyük sınırlarına sahip ülkelerinin başında gelen Osmanlı Devleti’nde ise her ne kadar fikrin tüten bacaları ve bu duman etrafında meydana gelmiş lakayt bütünleri olmasa da küçülen dünyanın en büyük parçalarından birini teşkil etmesi, kolera gibi salgınların tehdidine zemin oluşturmuştur. Sanayileşen ülkelerde zikredilen tehdidin tenkiline koşullandırılacak olan kamu sağlığı yatırımlarının Osmanlı Devleti’nde de söz konusu olduğu ancak mezkûr ülkelerdeki gerekçelerin Osmanlı dünyası açısından da geçerli olması, önceliğin karantina ve kordon usullerine verilmesine sebebiyet vermiştir. Bu tabloya ilişkin resmin önemli parçasını Van ve çevresinde kurulan uygulamalar oluşturmuştur. Araştırmaya konu olan bölgenin haslet ve hassasiyetleri dikkate alınarak mezkûr usul ve uygulamaların icrasına yönelik çaba ve gayretler, başta arşiv vesikaları olmak üzere ikincil kaynaklar gözden geçirilerek somutlaştırılmaya çalışılmıştır.

Makale detayları

XIX. Yüzyılda Van’da İllet-i Kolera İle Mücadelede Karantina Usulü ve Kordon Uygulaması

Yazarlar: Ercüment TOPUZ

Yayıncı: Van Yuzuncu Yıl University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2020 Vol.0 Issue 48, pp.297-316

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000649363

Sıklık: Üç Aylık

pISSN: 1302-6879

Sayı

Yazarlar:

Ercüment TOPUZ

Yayıncı:

Van Yuzuncu Yıl University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2020 Vol.0 Issue 48, pp.297-316

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000649363

Sıklık:

Üç Aylık

pISSN:

1302-6879