Üç Macar Fiği (Vicia pannonica Crantz.) Çeşidinde Farklı Dozlarda Gama Işını Uygulamasının M1 Generasyonunda Bazı Bitkisel Özellikleri Üzerine Etkileri

Muhittin BAĞCI; Hüseyin MUTLU

Makale detayları

Üç Macar Fiği (Vicia pannonica Crantz.) Çeşidinde Farklı Dozlarda Gama Işını Uygulamasının M1 Generasyonunda Bazı Bitkisel Özellikleri Üzerine Etkileri

Yazarlar:

Muhittin BAĞCI | Hüseyin MUTLU

Yayıncı:

Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü

Dergi:

Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi 2014 Vol.23 Issue 1, pp.31-40

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2014

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000905567

Sıklık:

Aylık

eISSN:

2757-5233

pISSN:

2687-3761

Anahtar kelimeler:

Macar fiği; gama ışını; M1 bitkileri; LD50 doz; tarımsal karakterler

Özet:

 


The aim of the study was to determine the most efficient dose of gamma irradiation for the mutation breeding and in order to be a variation of wide, the effects of irradiation with gamma doses on some plant characteristics and to compare these effects with non-irradiated control (0 Gy) of Hungarian vetch (Vicia pannonica Crantz.).

In the study, morphological, biological and agricultural characteristics of M1 plants of three Hungarian vetch cultivars (Tarmbeyazı-98, Anadolupembesi-2002 and Oğuz-2002) obtained by irradiation of the seeds with different doses of cobalt 60 gamma rays (0, 40, 60, 80 and 100 Gy) were studied. The laboratory and field experiments were arranged in the split plot design with.

This experiment was carried out at Ankara/Haymana Field Crops Central Research Institute (TARM) and Aplication Farm and in the laboratory. In the present study conducted during the year of 2010 under Ankara/Haymana ecological conditions and in laboratory, seedling germination rate of the seeds, height, seedling fresh weight, seedling dry weight, emergence rate, flowering period, plant height, height of main stem, thickness of main stem, number of main branches per plant, number of pods per plant were recorded.

The results of the study showed that were negatively influenced the application of gamma irradiation by 80 and 100 Gy doses of gamma rays, germination rate of the seeds, seedling height, seedling dry weight, seedling fresh weight, seedling of root height, emergence rate, plant height, height of main stem, number of main branches per plant, number of pods per plant and number of seeds per pod.

According to LD50 application, It was determined that most efficient of dose especially 80 and 100 Gy gamma irradiation of M1 generations.

.

 


Bu çalışma Macar fiğinde (Vicia pannonica Crantz.) mutasyon ıslahı çalışmaları ile geniş bir varyasyon oluşturabilmek için kullanılabilecek uygun gama ışını dozunun saptanması, gama ışını dozlarının bazı bitkisel özellikler üzerine etkilerini belirlemek ve kontrol (0 Gy) uygulaması ile karşılaştırmak amacıyla yapılmıştır.

 Araştırmada üç Macar fiği çeşidinin (Tarmbeyazı-98, Anadolupembesi-2002 ve Oğuz-2002) tohumlarına farklı dozlarda gama ışını (0, 40, 60, 80 ve 100 Gy) uygulamasıyla elde edilen M1 bitkilerinin morfolojik, biyolojik ve tarımsal karakterleri incelenmiştir. Araştırma ile ilgili laboratuar ve tarla denemeleri tesadüf parselleri deneme desenine uygun olarak planlanmıştır.

 Bu çalışma, Ankara/Haymana, Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü (TARM) Araştırma ve Uygulama Çiftliğinde ve Laboratuvarında yürütülmüştür. Ankara/Haymana koşullarında ve laboratuvar ortamında, 2010 yılında yürütülen çalışmada çimlenme oranı, fide boyu, fide yaş ağırlığı, fide kuru ağırlığı, çıkış oranı, çiçeklenme süresi, bitki boyu, ana dal sayısı, ana sap uzunluğu, ana sap kalınlığı bitki başına bakla sayısı, bakla başına dane sayısı ve bakla boyu belirlenmiştir.

 Araştırma sonuçları; gama ışını uygulamasının, çimlenme oranı, fide boyu, fide kuru ağırlığı, fide yaş ağırlığı, fide kök uzunluğu, çıkış oranı, bitki boyu, ana sap uzunluğu, ana dal sayısı ve bakla sayısında, özellikle 80 ve 100 Gy gama ışını dozlarının önemli azalmalara yol açtığını göstermiştir.

 Gama ışını dozlarının M1 generasyonunda, LD50 uygulamasına göre, özellikle 80 ve 100 Gy dozların en etkili dozlar olduğu tespit edilmiştir.

.

Makale detayları

Üç Macar Fiği (Vicia pannonica Crantz.) Çeşidinde Farklı Dozlarda Gama Işını Uygulamasının M1 Generasyonunda Bazı Bitkisel Özellikleri Üzerine Etkileri

Yazarlar: Muhittin BAĞCI | Hüseyin MUTLU

Yayıncı: Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü

Dergi: Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi 2014 Vol.23 Issue 1, pp.31-40

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 7/2014

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000905567

Sıklık: Aylık

eISSN: 2757-5233

pISSN: 2687-3761

Macar fiği; gama ışını; M1 bitkileri; LD50 doz; tarımsal karakterler

Sayı

Yazarlar:

Muhittin BAĞCI | Hüseyin MUTLU

Yayıncı:

Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü

Dergi:

Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi 2014 Vol.23 Issue 1, pp.31-40

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2014

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000905567

Sıklık:

Aylık

eISSN:

2757-5233

pISSN:

2687-3761