Osmanlı Arşivinde Merdiven Yöntemi ile Yazılmış Muhasebe Defter ve Raporları

Yıldız ÖZERHAN; Mehmet ERKAN; Burcu NAZLIOĞLU

Makale detayları

Osmanlı Arşivinde Merdiven Yöntemi ile Yazılmış Muhasebe Defter ve Raporları

Yazarlar:

Yıldız ÖZERHAN | Mehmet ERKAN | Burcu NAZLIOĞLU

Yayıncı:

Oktay Güvemli Muhasebe ve Finans Tarihi Vakfı (MUFTAV)

Dergi:

Accounting and Financial History Research Journal 2013 Issue 5, pp.89-120

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2013

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000585287

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2651-3870

pISSN:

2146-4928

Özet:

 

More than 100 million documents exist in Prime Ministry Ottoman
 Archive in Istanbul. Approximately 50 million of these documents are related
 to accounting. Mentioned accounting documents can be classified in four
 groups. First of these are, books and documents of accounting system by
 which the daily accounting records of government are enforced, and these
 are day book, conveying information document and ledgers attributed book
 of final entry. Accounting reports composes the second group documents.
 These are classified into the groups of regular reports and special reports.
 Reports mentioned in the first group consists of reports prepared with the
 aim of demonstrating the government accounting order’s monthly and annual
 data, such as annual definite account report in which annual income and
 expenditure are listed in consideration of main headings. Special reports are
 special-purpose reports such as lag in collection, investigation of corruption
 and auditing reports arranged on the notice of.
 	 In all records, both in mentioned daily accounting system, and reports,
 government accounting method which is called stairs method is used. It will
 be appropriate to denote that, while the method is using, siyaqat writings
 and numerals are commonly used. It is needed to demonstrate that in Prime
 Ministry Ottoman Archive, there are also examples of foundation accounting
 in which stairs method is used.
 	 The accounting documents in Prime Ministry Ottoman Archive is
 important for demonstrating not only Turkish accounting thought, but also
 Middle East accouting culture of five century, and is one of the biggest
 accounting history archives of the world.

 

İstanbul’da Başbakanlık Osmanlı Arşivi’nde 100 milyonun üzerinde
 belge vardır. Bu belgelerin 50 milyona yakını muhasebe ile ilgilidir. Bu
 muhasebe belgeleri dört grupta topaklanabilmektedir. Bunlardan ilki, devletin
 günlük muhasebe kayıtlarının yürütüldüğü muhasebe sisteminin defter ve
 belgeleridir, bunlar günlük defter, bilgi aktarma belgesi ve büyük defter
 hesabı niteliği taşıyan yardımcı defterlerdir. İkinci grup belgeyi, muhasebe
 raporları oluşturmaktadır. Bunlar olağan raporlar ve özel raporlar olarak ikiye
 ayrılmaktadır. İlk grubu oluşturan raporlar, devlet muhasebe düzeninin aylık
 ve yıllık verilerinin ortaya konulması amacı ile hazırlanan raporlardan oluşur,
 yıllık gelir ve giderin ana başlıkları itibarı ile sıralandığı yıllık kesin hesap
 raporu gibi. Özel raporlar ise, tahsilâtta gecikme, yolsuzluk incelemesi, ihbar
 üzerine yapılan denetme raporları gibi özel amaçlı raporlardır.
 Sözü edilen günlük muhasebe sisteminde olsun, raporlarda olsun,
 tüm kayıtlarda merdiven yöntemi denilen, devlet muhasebe yöntemi
 kullanılmıştır. Bu yöntem kullanılırken çoğunlukla siyakat yazı ve
 rakamlarından yararlanıldığını da belirtmek uygun olacaktır. Başbakanlık
 Osmanlı Arşivinde merdiven yönteminin kullanıldığı bir de vakıf muhasebesi
 örneklerinin bulunduğunu da ortaya koymak gerekir.
 	 Başbakanlık Osmanlı Arşivi’ndeki muhasebe belgeleri, sadece
 Türk muhasebe düşüncesini değil, beş yüz yıl boyunca Ortadoğu muhasebe
 kültürünü de ortaya koyacak öneme sahiptir. Ve dünyanın en büyük muhasebe
 tarihi arşivlerinden birisidir.

Makale detayları

Osmanlı Arşivinde Merdiven Yöntemi ile Yazılmış Muhasebe Defter ve Raporları

Yazarlar: Yıldız ÖZERHAN | Mehmet ERKAN | Burcu NAZLIOĞLU

Yayıncı: Oktay Güvemli Muhasebe ve Finans Tarihi Vakfı (MUFTAV)

Dergi: Accounting and Financial History Research Journal 2013 Issue 5, pp.89-120

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2013

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000585287

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2651-3870

pISSN: 2146-4928

Sayı

Yazarlar:

Yıldız ÖZERHAN | Mehmet ERKAN | Burcu NAZLIOĞLU

Yayıncı:

Oktay Güvemli Muhasebe ve Finans Tarihi Vakfı (MUFTAV)

Dergi:

Accounting and Financial History Research Journal 2013 Issue 5, pp.89-120

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2013

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000585287

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2651-3870

pISSN:

2146-4928