MEVSİMSEL EŞBÜTÜNLEŞME VE MEVSİMSEL HATA DÜZELTME MODELİ: İTHALAT-İHRACAT VERİLERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA

doç.dr.mehmet MERT; Arş.gör. Fatih DEMİR

Makale detayları

MEVSİMSEL EŞBÜTÜNLEŞME VE MEVSİMSEL HATA DÜZELTME MODELİ: İTHALAT-İHRACAT VERİLERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA

Yazarlar:

doç.dr.mehmet MERT | Arş.gör. Fatih DEMİR

Yayıncı:

Süleyman Demirel University

Dergi:

Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2014 Vol.19 Issue 4, pp.11-24

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2014

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000589013

Sıklık:

Üç Aylık

pISSN:

1301-0603

Özet:

 

The aim of this study is to examine the seasonal patterns which are seen widely in time series, using Hylleberg-Engle-Granger-Yoo (HEGY) seasonal unit root test (Hylleberg et all., 1990) and EngleGranger-Hylleberg-Lee (EGHL) seasonal cointegration test (Engle et all., 1993). These tests have been identified theoretically and tested using quarterly export-import data over the 1969:1 – 2014:1 periods. In both series, it is determined to have unit root at zero, ¼ and ¾ frequencies. This result shows that the series are possibly cointegrated. Therefore seasonal cointegration test is applied and detected that series are cointegrated at ¼ and ¾ frequency with one cointegration vector however not cointegrated at zero frequency. Cointegration estimations shows that export and one lagged export have positive effects on import and these effects are 12% and 22% respectively. Then, seasonal error correction model (SECM) is estimated at ¼ and ¾ frequency. The SECM results indicate that import fluctuations are adjusted 30% only one period.

 

Bu çalışma; zaman serilerinde görülen mevsimsellik bileşenine yönelik olarak, mevsimsel bütünleşme ve eşbütünleşme ilişkilerinin tespit edilmesi için kullanılanHylleberg-Engle-Granger-Yoo (HEGY) mevsimsel birim kök (Hylleberg vd., 1990) ve Engle-Granger-Hylleberg-Lee (EGHL) mevsimsel eşbütünleşme (Engle vd., 1993) testlerini kapsamaktadır. Önce teorileri aktarılan bu testler, üçer aylık verilerden oluşan 1969:1 – 2014:1 dönemini kapsayan ithalat ve ihracat serileri üzerine uygulanmıştır. Sıfır ve mevsimsel (¼ ve ¾) frekanslarda her iki serinin de birim köke sahip oldukları belirlenmiştir. Bu sonuç değişkenler arasında mevsimsel eşbütünleşme ilişkisinin olabileceğini göstermektedir. Uygulanan mevsimsel eşbütünleşme testi sonucu, sıfır frekansta seriler arasında eşbütünleşme ilişkisinin olmadığı saptanmıştır. Mevsimsel frekansta (¼ ve ¾) ise bir adet eşbütünleşme vektörü tespit edilmiştir. Eşbütünleşme sonuçları, cari dönemde, ihracatın ithalatı %12, bir gecikmeli ihracatın ise %22 oranında pozitif etkilediklerini göstermiştir. Eşbütünleşme ilişkisinin bulunmasının ardından mevsimsel frekans (¼ ve ¾) için oluşturulan mevsimsel hata düzeltme modeli (SECM) tahmin edilmiştir. SECM sonuçları değerlendirildiğinde, ithalatta uzun dönem dengesinde yaşanacak sapmaların bir dönemde %30’unun düzeltildiği görülmüştür.

Makale detayları

MEVSİMSEL EŞBÜTÜNLEŞME VE MEVSİMSEL HATA DÜZELTME MODELİ: İTHALAT-İHRACAT VERİLERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA

Yazarlar: doç.dr.mehmet MERT | Arş.gör. Fatih DEMİR

Yayıncı: Süleyman Demirel University

Dergi: Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2014 Vol.19 Issue 4, pp.11-24

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 11/2014

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000589013

Sıklık: Üç Aylık

pISSN: 1301-0603

Sayı

Yazarlar:

doç.dr.mehmet MERT | Arş.gör. Fatih DEMİR

Yayıncı:

Süleyman Demirel University

Dergi:

Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2014 Vol.19 Issue 4, pp.11-24

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2014

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000589013

Sıklık:

Üç Aylık

pISSN:

1301-0603