Muhammed Hamîdullah’ın İslam İktisadı’na Dair Öncü Katkısı ve Teklifleri

Abdulkadir MACİT

Makale detayları

Muhammed Hamîdullah’ın İslam İktisadı’na Dair Öncü Katkısı ve Teklifleri

Yazarlar:

Abdulkadir MACİT

Yayıncı:

Hüseyin OKUR

Dergi:

İhya International of Islamic Studies 2020 Vol.6 Issue 1, pp.119-138

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

1/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000485265

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2149-2344

pISSN:

2149-2344

Özet:

 


İnsanlık son iki asırda, Komünizm ve Kapitalizm arasındaki ekonomik
tarafı da olan bir mücadelenin hegomonyası altında bulunmaktadır. Muhammed Hamîdullah,
bu aşırı iki ideolojinin baskısı altında bulunan insanlığa İslam Ekonomik
Düşüncesi olarak alternatif bir ekonomik sistemin var olduğunu hatırlatmaktadır.
O, İslam’ın ekonomik sisteminin kaynaklarının Kur’an-ı Kerim (Zekat, Fidye,
Sözleşme, İnfak vs.), Hz. Peygamber’in hadisleri ve uygulamaları (Bütçeleme,
Vergi Sistemi, Zekat, Me’akıl, Müslüman Pazarı kurulması üzerinden ekonomik uygulamalar
vs.), bu iki kaynak merkezli ortaya konulan içtihadi hükümler ve özellikle Haydarâbâd’ın
çok ciddi katkısının olduğunu zikretmektedir. Bu kaynaklar muvacehesinde
Faizsiz İslam Para Fonu ve İslam Bankacılığı’nın ilk uygulamalarının Haydarâbâd’da
olmasının altını çizmektedir. Ayrıca bütün dinlerin faizi (riba) yasakladığını,
ancak İslam’ın bu hususta sadece yasaklama ile yetinmediğini, ayrıca faize
yönelik çözüm yolları sunduğunu da belirtmektedir. Bu hususta en önemli çözümlerin;
Sosyal Sandık üzerinden faizsiz borç verilmesi, yardımsever insanların ve
kurumların destekleme uygulamaları ile müşterek yardımlaşma ve kooperatif
sistemi olduğunu zikretmektedir. Hamîdullah’a göre faiz ile mücadele etmenin üç
temel yöntemi vardır. Bunlar; Borçlanma sisteminin devletleştirilmesi, borçlanma
için vakıfların (evkâf) tesisi ve mikro ekonomik temelli kooparatifler ile
müşterek toplulukların kurulmasıdır. Ayrıca İslam’ın mezkûr konuya dair
çözümlerinde devlete yüklediği sorumluluk dikkati çekmektedir. Diğer taraftan
faize karşı İslam’ın çözümlerinden bir tanesinin de İslam Sigorta sistemi (Me’akıl)
olduğunu iddia etmektedir. Bu sistemde müştereklik, birlik ve tek taraflı
riskten kaçınma ilkeleri temel hususiyetlerdendir. Bu sayede sigorta esas
olarak zorluk ve sıkıntının mümkün olduğu kadar çok sayıda kişi arasında pay
edilmesi üzerine temellendirilmiş olmaktadır. Bu kişilerin son halkası yani hiyerarşinin
en üstünde devlet durmaktadır. Bütün bu açıklamalardan anlaşılmaktadır ki, Hamîdullah,
faiz karşısında İslam’ın temel ilkelerinin ve Hz. Peygamber’in pek çok
uygulamasının alternatif bir iktisadi anlayış taşıdığı idrakiyle bunların günümüze
aktarılmasını salık vermektedir.

.

Makale detayları

Muhammed Hamîdullah’ın İslam İktisadı’na Dair Öncü Katkısı ve Teklifleri

Yazarlar: Abdulkadir MACİT

Yayıncı: Hüseyin OKUR

Dergi: İhya International of Islamic Studies 2020 Vol.6 Issue 1, pp.119-138

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 1/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000485265

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2149-2344

pISSN: 2149-2344

Sayı

Yazarlar:

Abdulkadir MACİT

Yayıncı:

Hüseyin OKUR

Dergi:

İhya International of Islamic Studies 2020 Vol.6 Issue 1, pp.119-138

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

1/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000485265

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2149-2344

pISSN:

2149-2344