Eski Roma’da Cumhuriyet Dönemi HalkMeclisleri ve Yasa Yapım Süreçleri

Eşref KÜÇÜK

Makale detayları

Eski Roma’da Cumhuriyet Dönemi HalkMeclisleri ve Yasa Yapım Süreçleri

Yazarlar:

Eşref KÜÇÜK

Yayıncı:

Hacettepe University

Dergi:

Hacettepe Law Review 2017 Vol.7 Issue 1, pp.199-214

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

5/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000447750

Sıklık:

Aylık

eISSN:

1302-4868

pISSN:

2146-1708

Özet:

 

in Ancient RomeA fter the Kingdom, the legislative authority in the Republic (res publica) was used by the popular assemblies in ancient Rome. The main reason was to limit the powers of the King. Although the King (rex) did not use his legislative authority due to customs, he could rule the “laws of the King” (leges regiae). These laws were ruled without any costraints. Rome’s last King, Lucius Tarquinius Superbus’ Kingdom turned to tyranny, ended with the King being expelled of the City and the rise of the Republic. In this period, while two equal authorized conculs were elected for one year by the public, law (lex, plebiscitum) making autority was used by the popular assemblies. Existence and legislative process of popular assemblies formed the roots of today’s legislative actvities. Ancient Rome’s principles followed in this process still have function of guidance for today’s legislators. The scarcity of the Codifications, Romans’ opinions about law and technique part of law making process were the reasons of the legitimacy of the Roman law.

 

Eski Roma’da, Krallık döneminin ardından kurulan Cumhuriyet (res publica) ile yasa yapma yetkisi  halk meclislerine geçmiştir. Bunun sebepleri arasında hiç şüphesiz kralın iktidarına sınır getirme  anlayışı yatmaktadır. Zira kral (rex) her ne kadar örf ve adetin etkisiyle yasa yapma yetkisini kullanmasa da kral yasaları (leges regiae) adı verilen düzenlemeleri tek başına koyabilmekteydi. Kralın  yasa koyma gücünün herhangi bir sınırı bulunmamaktaydı. Tarihsel aktarıma göre Roma’nın son kralı  Lucius Tarquinius Superbus’un tiranlığa (istibdata) dönüşen yönetimi, kralın şehirden (Roma) kovulması ve Cumhuriyet rejiminin kurulmasıyla sonuçlanmıştır. Krallık döneminde ömür boyu tek başına  iktidarda bulunan kralın yerine, Cumhuriyette halk tarafından bir yıllığına seçilen iki eşit yetkili consul  getirilirken, yasa (lex, plebiscitum) yapma yetkisi de halk meclislerine verilmiştir. Halk meclislerinin  oluşma ve yasa yapım süreçleri, günümüz yasama faaliyetlerinin temelini oluştururken, Eski Roma’nın  bu süreçlerde takip ettikleri ilkeler bugün hala yasakoyucular için rehber işlevi görmektedir. Roma  tarihi yasama alanında görülen kodifikasyonların (Oniki Levha Yasası, Corpus Iuris Civilis) azlığı, yasa  ile toplum gereksinimlerinin çözülmesi ve sorunlara getirilen tedbirler hakkındaki Romalıların düşünceleri, yasa yapım süreçlerinin teknik yönüne ilişkin ilke ve saptamaları Roma yasalarının halk nezdindeki meşruiyetinin temelini oluşturmuştur.

Makale detayları

Eski Roma’da Cumhuriyet Dönemi HalkMeclisleri ve Yasa Yapım Süreçleri

Yazarlar: Eşref KÜÇÜK

Yayıncı: Hacettepe University

Dergi: Hacettepe Law Review 2017 Vol.7 Issue 1, pp.199-214

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 5/2017

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000447750

Sıklık: Aylık

eISSN: 1302-4868

pISSN: 2146-1708

Sayı

Yazarlar:

Eşref KÜÇÜK

Yayıncı:

Hacettepe University

Dergi:

Hacettepe Law Review 2017 Vol.7 Issue 1, pp.199-214

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

5/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000447750

Sıklık:

Aylık

eISSN:

1302-4868

pISSN:

2146-1708