Dânişnâme-i ‘Alâî Bağlamında İbn Sînâ Metafiziğinin Temel Kavramları ve Bu Kavramların Mantıksal ve Metafiziksel İşlevi

Haci SAĞLIK

Makale detayları

Dânişnâme-i ‘Alâî Bağlamında İbn Sînâ Metafiziğinin Temel Kavramları ve Bu Kavramların Mantıksal ve Metafiziksel İşlevi

Yazarlar:

Haci SAĞLIK

Yayıncı:

Hayrullah KAHYA

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

IBAD Journal of Social Sciences 2019 Issue 5, pp.555-574

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000460437

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2687-2811

Özet:

 


Avicenna is one of the most
important figures of Islamic philosophy. He
dealt with almost all the sciences of his time, such as medicine, physics,
logic, mathematics, especially metaphysics and wrote many important works in
these fields. Dânişnâme-i
‘alâî is one of his important works consisting of metaphysic, logic, physic and
mathematic. Among
these sciences, metaphysic is one of the areas that still maintain its
importance today. Avicenna firstly wrote the classification of sciences,
beings, objects and categories in the metaphysic section of Dânişnâme-i ‘alâî. Then,
he analyzed the basic concepts of metaphysic, which are universal-particular,
unity-plurality, priority-posteriority, cause-effect, finitude-eternity,
potentiality-actuality and necessary-contingent. After this concept analysis,
he revealed the Compulsory Existent, personality and characteristic of
Compulsory Existent, the contingent existent, the existence of contingent being, the nature of their
change and transformation, which
are the main issues of metaphysic. In this study, after analyzing the
basic concepts of Dânişnâme-i ‘alâi metaphysics on a logical and conceptual
level, we tried to reveal their application and function on the basic issues of
metaphysic. In doing so, we have
followed a method based on understanding, interpretation, comparison and
evaluation, which is one of the basic methods of social sciences and
philosophy.


.

 


İbn Sînâ, İslam
düşüncesinin en önemli simalarından biridir. O, başta metafizik olmak üzere
tıp, fizik, mantık, matematik gibi kendi döneminin neredeyse bütün bilimleriyle
uğraşmış ve bu alanlarda birçok önemli eser yazmıştır. Dânişnâme-i ‘alâî,
metafizik, mantık, fizik ve matematik bilimlerinden oluşan onun önemli
eserlerinden biridir. Bu bilimler içerisinde günümüzde de hala önemini koruyan
alanlardan biri de metafiziktir. İbn Sînâ, Dânişnâme-i ‘alâî’nin Metafizik
bölümünde ilk önce bilimler tasnifi, varlık, cisim ve kategorileri ele
almıştır. Daha sonra metafiziğin temel kavramları olan tümel-tikel,
bir/lik-çok/luk, öncelik-sonralık, illet-ma‘lûl, sonluluk-sonsuzluk,
bilkuvve-bilfiil, ile zorunlu ve mümkün kavramlarının analizini yapmıştır. O,
bu kavram analizinden sonra metafiziğin temel meseleleri olan Zorunlu Varlık, O’nun
zatı ve sıfatları, mümkün varlık ile mümkün varlık alanlarının varlığa gelmesi,
değişim ve dönüşümünün mahiyetini ortaya koymuştur. Bu
çalışmamızda Dânişnâme-i ‘alâî metafiziğinin temel kavramlarının
mantıksal ve kavramsal düzeyde tahlilini yaptıktan sonra bunların metafiziğin
temel meselelerindeki tatbiki ve işlevini ortaya koymaya çalıştık. Bunu
yaparken sosyal bilimlerin ve felsefenin temel yöntemlerinden olan anlama,
yorumlama, mukayese etme ve değerlendirmeye dayalı bir metot izledik.


.

Makale detayları

Dânişnâme-i ‘Alâî Bağlamında İbn Sînâ Metafiziğinin Temel Kavramları ve Bu Kavramların Mantıksal ve Metafiziksel İşlevi

Yazarlar: Haci SAĞLIK

Yayıncı: Hayrullah KAHYA

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: IBAD Journal of Social Sciences 2019 Issue 5, pp.555-574

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2019

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000460437

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2687-2811

Sayı

Yazarlar:

Haci SAĞLIK

Yayıncı:

Hayrullah KAHYA

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

IBAD Journal of Social Sciences 2019 Issue 5, pp.555-574

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000460437

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2687-2811