12 EYLÜL 2010 REFERANDUM SÜRECİNİN  TÜRKİYE’DEKİ YAZILI BASINDA SUNUMU

Levent Yaylagül; Cengiz Çiçek

Makale detayları

12 EYLÜL 2010 REFERANDUM SÜRECİNİN TÜRKİYE’DEKİ YAZILI BASINDA SUNUMU

Yazarlar:

Levent Yaylagül | Cengiz Çiçek

Yayıncı:

Cyprus International University

Dergi:

Folklor/Edebiyat 2011 Vol.18 Issue 68, pp.85-120

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2011

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000419484

eISSN:

2791-6057

pISSN:

1300-7491

Özet:

 

In this study, the way the political campaign process of referendum, held on September
12 (2010), was represented in the Turkish press is analyzed. From 1 to 13 September, the
news about the referendum in the newspapers is analyzed through the technique of content
and discourse analysis. Evrensel (a sample of radical left), Cumhuriyet (a sample of central left), Hürriyet/ Sabah/ Bugün (three samples of the mainstream newspapers), Zaman (a
sample of pro-Islamist press) and Yeniçağ (a sample of ultra-right nationalist movement)
were chosen as a sample of Turkish press. This study is based on the assumption that the
content of newspapers are determined by the context of political economy of the conditions
in which they operate, and their ideological orientations. Accordingly Evrensel, Cumhuriyet,
and Yeniçağ have a critical standpoint towards the government’s approach and in their news
texts they advice to their reader to vote for “No” in the referendum poll. But three newspapers,
mentioned above, have different ideological rationale in their news texts in accordance with
their ideological orientations. Accordingly, daily Evrensel, the sample of radical left, took
the position in the news texts about the referendum process in accordance with the interest of
labour class. Daily Cumhuriyet, the sample of left of the center or Kemalist left, focused on
the changes in the structure of supreme court and the ideological changes in the structure of
Turkish Republic, which constitutional amandment will bring. Daily Yeniçağ with an ultranationalist
reflex, claims in the news texts that as a result of referendum poll the country
would be divided and free Kurdistan would be announced in the South-east part of Turkey.
In contrary to these critical standpoint, daily Hürriyet, daily Sabah, daily Bugün (three
samples of mainsream newspapers in Turkey) and (pro-Islamist) daily Zaman supported the
arguments of government that in the country there was a military guardianship and with
the referendum, the country would be more democratic and as a result of democratization,
the amount of foreign capital in the country would increase which would result in a rise in
prosperity. Accordingly, the last four newspapers mentioned above, supported and reproduced
the dominant discourse of the government. To sum up, the assumption that the context
of political economy of press, which directs the ideological orientation of the newspaper,
determine the content and discourse of newspapers, was confirmed.

 

Bu incelemede, 12 Eylül 2010 tarihinde yapılan referandumun siyasal kampanya
sürecinin Türkiye’deki yazılı basında nasıl sunulduğu araştırılmıştır. 1-13 Eylül tarihleri
arasında, gazetelerin ilk sayfalarında, referanduma ilişkin yer verdikleri haberler içerik
ve söylem analizi tekniği ile incelenmiştir. Türkiye’deki gazeteleri temsilen Evrensel
(radikal/sosyalist sol), Cumhuriyet (sosyal demokrat/Kemalist sol), Hürriyet (ana-akım),
Sabah (ana-akım), Bugün (ana-akım), Zaman (İslamcı) ve Yeniçağ (aşırı-sağ milliyetçi)
gazeteleri seçilmiştir. Gazetelerin içeriğini belirleyenin ekonomi politik yapı ve bunun
belirlediği ideolojik yönelim olduğu varsayımından hareketle yapılan incelemede Evrensel,
Cumhuriyet ve Yeniçağ gazetelerinin referandum sürecinde hükümete karşı eleştirel bir
tutum takındıkları ve referandumda hayır oyu verilmesi yönünde haber yaptıkları, ancak her
bir gazetenin kendi ideolojik yönelimine göre farklı gerekçelerle ve ideolojik kodlarla haber
yaptıkları görülmüştür. Buna göre, Evrensel gazetesinin, işçi sınıfının çıkarları doğrultusunda
yeni anayasanın işçi sınıfına ne getirdiğine/getirmediğine baktığı, Cumhuriyet gazetesinin
referandumla Yüksek yargının ve dolayısıyla Cumhuriyetin yapısının değiştirileceği
gerekçesiyle Kemalist bir bakış açısıyla konuya yaklaştığı ve Yeniçağ gazetesinin referandum
sonucunda ülkenin bölüneceği ve ‘Kürdistan’’ın kurulma yolunun açılacağı gibi milliyetçi
bir gerekçeyle hayır kampında yer aldığı; buna karşılık, Hürriyet, Sabah, Bugün ve Zaman
gazetelerinin hükümetin argümanları çerçevesinde ülkede vesayet rejimi olduğu, anayasal
değişikliklerle ülkenin daha da demokratikleşeceği ve böylece ülkeye daha çok sermaye
girerek ülkenin kalkınacağı ve refahın artacağı yönündeki egemen ideolojiyi destekleyici
tarzda haber yaptıkları görülmüştür. Böylece haber üretiminde belirleyici olanın ekonomipolitik
bağlam ve buna bağlı ideolojik yönelim olduğu yönündeki temel varsayım da
doğrulanmıştır.

Makale detayları

12 EYLÜL 2010 REFERANDUM SÜRECİNİN TÜRKİYE’DEKİ YAZILI BASINDA SUNUMU

Yazarlar: Levent Yaylagül | Cengiz Çiçek

Yayıncı: Cyprus International University

Dergi: Folklor/Edebiyat 2011 Vol.18 Issue 68, pp.85-120

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 11/2011

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000419484

eISSN: 2791-6057

pISSN: 1300-7491

Sayı

Yazarlar:

Levent Yaylagül | Cengiz Çiçek

Yayıncı:

Cyprus International University

Dergi:

Folklor/Edebiyat 2011 Vol.18 Issue 68, pp.85-120

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2011

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000419484

eISSN:

2791-6057

pISSN:

1300-7491