Nogayların hanlık veya ulus olma sorunsalı

Derya DERİN PAŞAOĞLU

Makale detayları

Nogayların hanlık veya ulus olma sorunsalı

Yazarlar:

Derya DERİN PAŞAOĞLU

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Tarih Araştırmaları Dergisi 2016 Vol.35 Issue 60, pp.277-290

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

9/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000616737

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1015-1826

Özet:

 

Crimea, Kazan, Qasim, Noghai, Kuchum and Astrakhan in 15th century. The  occurrence and political structure of Noghai nation that was one of the parts of that  Jochi nation were achieved by Emir Edigu and his sons. Current Noghai tribes have  been organised with mirzas coming from Edigu dynasty and the names of the tribes,  again, reflect these mirzas. The most important matter separating Noghai Nation  from the rest of the parts after Golden Horde is that no one from Jochi dynasty is at  the head of this organisation. On the other hand, the khanates of Crimea, Kazan,  Astrakhan, Kuchum and Qasim have been ruled by the khanate dynasty even they  became a symbol after the rule of nobles, they always keep their existences.  However, Noghais where the dominant majority is formed as a result of the  unification under the leadership of the sons of Edigu on Yedisan phratry which is  mainly generated by Mangıts.

 

Altın Orda Hanlığı’nda Toktamış Han’ın ardından başlayan taht mücadeleleri sonucu Deşt-i Kıpçak coğrafyasında Cuçi neslinden gelen şehzadelerin etrafında toplanmaya başlayan Cuçi ulusu XV. yüzyılda Kırım, Kazan, Kasım, Nogay, Küçüm ve Astrahan gibi siyasi parçalara ayrılmıştır. Söz konusu Cuçi Ulusu parçalarından olan Nogay Ulusu’nun ortaya çıkışı ve siyasi yapılanması Emir Edigü (Edige) ve oğulları tarafından gerçekleştirilmiştir. Bugünkü Nogay kabileleri Edigü neslinden gelen mirzalarla teşkilatlanmış ve kabilelerin isimleri yine bu mirzalara dayanmaktadır. Nogay Ulusunu Altın Orda bakayası parçalardan ayıran en önemli husus söz konusu teşkilatlanmada Cuçi neslinden -han soyundan- hiç kimsenin teşkilatlanmanın başında yer almamasıdır. Zira Kırım, Kazan, Astrahan, Sibir ve Kasım Hanlıkları, han soyundan şehzadelerin başa geçtiği, zaman zaman yönetimi beylerin ele geçirmesiyle sembolik duruma düşseler dahî her daim han soyunun varlıklarının muhafaza edildiği oluşumlardır. Oysa Nogaylar hâkim çoğunluğunu Mangıtların oluşturduğu Yedisan uruğlarının Edigü oğulları liderliğinde birleşerek ortaya çıkardığı oluşumdur.

Makale detayları

Nogayların hanlık veya ulus olma sorunsalı

Yazarlar: Derya DERİN PAŞAOĞLU

Yayıncı: Ankara University

Ana Başlıklar: Tarih ve Coğrafya

Dergi: Tarih Araştırmaları Dergisi 2016 Vol.35 Issue 60, pp.277-290

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 9/2016

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000616737

Sıklık: İki Yıllık

pISSN: 1015-1826

Sayı

Yazarlar:

Derya DERİN PAŞAOĞLU

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Tarih Araştırmaları Dergisi 2016 Vol.35 Issue 60, pp.277-290

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

9/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000616737

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1015-1826