Âyânlık İle Eşkıyalık Arasında: Osmanlı Taşrasında Küçük Ali Sorunu  1752-1763

Çelik BUKET

Makale detayları

Âyânlık İle Eşkıyalık Arasında: Osmanlı Taşrasında Küçük Ali Sorunu 1752-1763

Yazarlar:

Çelik BUKET

Yayıncı:

Ankara University

Dergi:

OTAM Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi 2019 Issue 46, pp.87-108

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000769234

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1019-469X

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

The 18th century of Ottomans called as Ayans  Gentry  Era. Kucuk Ali who appeared in this century was a character who applied some persecution and illegalities gathering bandits around him with the assertion gentry. His origin was Canik. But he and his brother, Mehmet,  escaped from his motherland after their intemperance. After their  escape, Kucuk Ali settled in Niksar and his brother, Mehmet, settled in  Aybastı where is in Erzurum province. After leaving his motherland,  Kucuk Ali, who appeared with assertion gentry  ayanlik , selected to  tyrannize people in order to acceptance of his assertion. Then uniting his  brother started to wide action both the villages and territories of Niksar  and Aybastı, and the environment of these places. The gentry of Kucuk  Ali who puzzling to the state and people and gone down in history as a  province gentry, is tied with his cruelties. So he had some crimes as  killing men, extortion of goods and animal, collecting money illegally,  raping of women according to the complaints of the people. Some of  special features of Kucuk Ali were his home surrounded like a castle,  crowded supporters as much as eight hundred people, his base coins  minted by him and his yoke chains hang on the opposing of him.

 

Osmanlı Devleti’nin XVIII. yüzyılı Âyânlar Çağı olarak adlandırılmaktadır. Bu yüzyıl içerisinde ortaya çıkan Küçük Ali, âyânlık iddiasıyla eşkıyayı başına toplayıp, çeşitli kanunsuzluklara ve zulümlere başvuran bir karakterdir. Kendisi aslen Canikli’dir. Ancak anavatanında yaptığı taşkınlıklar sonucunda kardeşi Mehmet ile birlikte buradan firar etmişlerdir. Firarları neticesinde Küçük Ali Niksar’a, kardeşi Mehmet de Erzurum Eyaleti dâhilindeki Aybastı kazasına yerleşmiştir. Anavatanından ayrılışının akabinde Niksar’da âyânlık iddiası ile ortaya çıkan Küçük Ali, iddiasını kabul ettirebilmek için halka zulmetme yolunu seçmiştir. Daha sonra kardeşi Mehmet ile birleşerek Niksar ve Aybastı kazalarında ve civarlarındaki diğer kaza ve köylerde geniş çaplı faaliyete girişmişlerdir. Devleti ve halkı uzunca bir süre uğraştıran ve kaza âyânı olarak tarihe geçen Küçük Ali’nin âyânlığı, kendisinin zulüm ve tagallübüne bağlanmaktadır. Zira halkın şikâyetlerine göre adam öldürme, mal ve hayvan gasp etme, haksız yere para toplama, kadınların ırzına geçme şeklinde sıralanan suçları mevcuttur. Küçük Ali’nin kendine has özelliklerinden bazıları kale gibi kuşattırdığı evi, sekiz yüz kişi civarındaki kalabalık yandaşlar topluluğu, bastırdığı sahte paraları ve kendisine karşı gelenlere vurduğu boyunduruk zincirleridir.

Makale detayları

Âyânlık İle Eşkıyalık Arasında: Osmanlı Taşrasında Küçük Ali Sorunu 1752-1763

Yazarlar: Çelik BUKET

Yayıncı: Ankara University

Dergi: OTAM Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi 2019 Issue 46, pp.87-108

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2018

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000769234

Sıklık: İki Yıllık

pISSN: 1019-469X

Küçük Ali

Âyânlık

Eşkıyalık

Niksar

Aybastı

Sayı

Yazarlar:

Çelik BUKET

Yayıncı:

Ankara University

Dergi:

OTAM Ankara Üniversitesi Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi 2019 Issue 46, pp.87-108

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000769234

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1019-469X