AĞAÇ, YER SİNCABI ve RATIN MANDIBULA'SI ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRMALI MAKRO-ANATOMİK, MEKANİK ve GEOMETRİK MORFOMETRİK ÇALIŞMA

Hakan Yalçın; Seyit Ali Kayış; Atilla Arslan

Makale detayları

AĞAÇ, YER SİNCABI ve RATIN MANDIBULA'SI ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRMALI MAKRO-ANATOMİK, MEKANİK ve GEOMETRİK MORFOMETRİK ÇALIŞMA

Yazarlar:

Hakan Yalçın | Seyit Ali Kayış | Atilla Arslan

Yayıncı:

Selcuk University

Dergi:

Eurasian Journal of Veterinary Sciences 2007 Vol.23 Issue 1, pp.83-95

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

2/2007

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000828126

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2146-1953

pISSN:

1309-6958

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

This study is carried out comparatively on three rodent species. There were ten matured three squirrels (5
male and 5 female), ten matured ground squirrels (4 male and 6 female), and ten 60 dayold rats (5 male and 5 female).
Study material was lateral side of right mandible . Mandibles of tree and ground squirrels and rats were compared
macro-anatomically. Comparing to squirrels, rats had a bone tip on the lateral side of rostro-ventral of mandibular
notch, coronoid process was short-and plain, and in the medial side, pterygoid fossa was deepper in the
ground squirrels but not in the rats. Unlike mammals, three species had masseteric ridge that frames masseteric
fossa dorsally and ventrally. In terms of some metric measurements (Sd, Sv, Ad, Td) taken on mandible, ground squirrel
and rat were very similar. In additi on, mechanical advantageous of masticatory muscles on the mandible of three
species were calcula ted. In general, comparing to ground squirrel, tree squirrel had more mechanical advantageous
of jaw muscles. However, comparison of three squirrelto rat showed thattree squirrel had more advantageous in two
jaw muscles (Sd, Sv), had disadvantageous in one masticatory muscles (Ad), and had no differences for the 'other two
jaw muscles (Tv, Td). Comparing rats to ground squirrels, in terms of jaw rnuscles, showed that rats had more advantageous in three jaw muscles (Sd, Ad, Tv), but had no differences for the other two (Sv, Td). In terms ol dorsal fibers of the temporal muscles (Td), there were no differences for three species. In this study, three rodent species
were compared for species and sex factors via Geometric Morphometrics methods . For this purpose, 16 homologous
landmarks, on the mand ible, were used. it is found that the first two principle components (PC1 and PC2) were able to
separate three species clearly. The first !WO principle components were able to reveal71% of the total shape variation
(PC1: 37%, PC2: 34%). In addition, movemen ts of landmarks in different species were analysed by means of deformation
grid. Orthogonal comparison of shape data showed that three species differs statistically significanlly.

 

Bu çalışma karşılaştırmalı olarak üç tür rodent (kemirici) üzerinde yapıldı. On adet ergin ağaç sincabı (Sciurus
anoma/us, 5 erkek, 5 dişi), on adet ergin yer sincabı (Spermophi/us xanthoprymnus, 4 erkek, 6 dişi) ve on adette 60
günlük Rat-Sprague Oawley (Rattus norvegicus, 5 erkek, 5 dişi) kullanıldı. Çalışma içinde sağ mandibula'ların (çene
kemikleri) lateral yüzleri kullanıldı. Araştırmadaki ağaç, yer sincabı ve ratın mandibula'ları "makro-anatomik" olarak kar-
şılaştırıldı. Rallar, sincaplarla kıyaslandığında en belirgin olarak; lateral yüzde incisura mandibula'nın rostro-ventralinde
kemiksel bir çıkıntı mevcutlu ve proc. coronoideus daha kısa ve düzd ü. Medial yüzdeki fossa pterygoidea oluşumu yer
sincaplarında daha derin, ratta ise daha sığdı. Memelilerden farklı olarak her üç türde de fossa masseterica'yı dorsal
ve ventral olarak sınırlayan masseterik çizgiler rnevcuttu, Çene kemiği üzerinden alınan bazı metrik ölçümler bakımından
(Sd, Sv, Ad, Td), yer sincabı ve rat çok benzerdi. Ayrıca üç türe ait mandibula kemiğindeki çiğneme kaslarının
"mekanik avantajları hesaplandı Genelde ağaç sincabındaki çene kaslarının mekanik avantajları, yer sincaplarından
yüksek bulund u. Buna karşın ağaç sincabı, ralla karşılaştırıldığında sadece iki çene kasının (Sd, Sv)
yüksek , bir kasın (Ad) düşük, diğer iki kasın (Tv, Td) ise benzer mekanik avantajlara sahip oldukları belirlendi . Rallar
ise yer sincapları ile kıyaslandığında, genelde çene kaslarının mekanik avantajı (Sd, Ad, Tv) yüksekti veya bazıları (Sv,
Td) benzerdi. M. temporalis'in dorsal fibrilleri (Td)'nin mekanik vantajı ise her üç türde de aynıydı Bu araştırmada üç
kemirgen türüne ait mandibula şekilleri "Geometrik Morfometrik" metoduyla tür ve cinsiyet farklılığı bakımından da kar-
şılaştırıldı Bu amaçla çene kemiğinde 16 adet homolog landmark noktası tespit edildi. Elde edilen şekiilere ait veriler
Geometrik Morfometrik yöntemiyle analiz edildi. Ilk iki temel bileşen -TB (PC-RW) ile türler ayırt edilebildi. Ilk iki TB, şekillere
ait toplam varyansın % 71 ini açıkladı (TB1:%37 , TB2:%34). Deformasyon ağ ızgarası çizilerek örneklerdeki
landmark'ların hareket yönlerine ait farklılıklar belirlendi. Şekil bakımından orthogonal karşılaştırmalar sonucu sadece
tür faktörünün istatistiki olarak önemli olduğu gözlendi.

Makale detayları

AĞAÇ, YER SİNCABI ve RATIN MANDIBULA'SI ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRMALI MAKRO-ANATOMİK, MEKANİK ve GEOMETRİK MORFOMETRİK ÇALIŞMA

Yazarlar: Hakan Yalçın | Seyit Ali Kayış | Atilla Arslan

Yayıncı: Selcuk University

Dergi: Eurasian Journal of Veterinary Sciences 2007 Vol.23 Issue 1, pp.83-95

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 2/2007

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000828126

Sıklık: Üç Aylık

eISSN: 2146-1953

pISSN: 1309-6958

Geometrik Morfometrik

sincap

rat

mandibula

anatomi

Sayı

Yazarlar:

Hakan Yalçın | Seyit Ali Kayış | Atilla Arslan

Yayıncı:

Selcuk University

Dergi:

Eurasian Journal of Veterinary Sciences 2007 Vol.23 Issue 1, pp.83-95

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

2/2007

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000828126

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2146-1953

pISSN:

1309-6958