TÜRKÇE VE ALMANCADA DİLBİLGİSEL YERLEŞTİRME KATEGORİLERİ VE DİL ÖĞRENİMİNE YANSIMASI

Tahir BALCI

Makale detayları

TÜRKÇE VE ALMANCADA DİLBİLGİSEL YERLEŞTİRME KATEGORİLERİ VE DİL ÖĞRENİMİNE YANSIMASI

Yazarlar:

Tahir BALCI

Yayıncı:

Siirt University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Journal of Social Sciences Institute 2019 Vol.7 Issue 13, pp.167-192

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000596104

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2548-0111

pISSN:

2147-8406

Özet:

 


Türkçe ve
Almanca köken açısından farklı dil ailelerine ait oldukları gibi yapısal açıdan
da birbirlerinden oldukça uzaktır. Dolayısıyla anadili Türkçe olup da Almanca
öğrenmek isteyenlerin karşılaşacağı en önemli sorunlardan birisi Türkçe ve
Almancadaki dilsel yerleştirme (sprachliche Lokalisation) sorunudur. Zira
dilleri temel unsuru olan sözcüklerin içeriği anlambirimcik demetinden
oluşmaktadır ve bu anlambirimciklerin iki dil arasında eşdeğer kabul edilen
sözcükler bağlamında nicel ve nitel olarak dağılımı büyük farklılıklar
gösterebilir. Bu farklılıklar yanlış aktarım yapma olasılığını artırmaktadır. 


Sözü edilen
konu bağlamında aklımıza gelen ilk sorun Almancada yalın (Nominativobjekt),
belirtme (Akkusativobjekt), yönelme Dativobjekt), tamlayan durumuyla
(Genitivobjekt) ve bunların altkolu olarak görülebilecek ilgeçli durumlarla
kullanılan eylemler varken, Türkçede Genitivobjekt alan eylemler
bulunmamaktadır; sonilgeçle kullanılan eylemlerin sayısı yok denecek kadar
azdır, hatta Türkçe dilbilgisi kitaplarında bunlar söz konusu bile edilmez.
Buna karşılık Almancada olmayıp da Türkçede çok işlek olan nesne türleri
mevcuttur. Mesela Türkçede bulunma (Lokativobjekt), çıkma (Ablativobjekt) ve
birliktelik (Komitativobjekt) ile kullanılan eylemler çoktur. Türkçe ve
Almancada karşılıklı olarak bazı durum kategorilerinin olmaması, temsil
ettikleri anlamın başka dilsel biçimlerle karşılandığı ve bunun potansiyel bir
hata kaynağı olacağı anlamına gelmektedir.


İşte dilsel
yerleştirme sorunu bu açıdan çok büyük önem kazanmaktadır. Örnek olarak yer
(Ort, Lokalisation) anlamı taşıyan ve eşdeğer kabul ettiğimiz Türkçe – Almanca
eylem çiftinin yer kavramını dilbilgiselleştirme biçimi aynı olmayabilir. İleri
düzeyde Almanca bilen Türkler bile bu sorunu yaşayabilmektedir. Örneğin Almanca
Hüseyin hatte sich an seinem Vater angeklammert tümcesindeki eylemi
(anklammern) duruk (lokal, Ruhe) bir eylem olarak sınıflandırırken, Türk dili
Hüseyin babasına yapışmıştı tümcesindeki yapışmak eylemini dinamik
(direktional, Bewegung) olarak sınıflandırır. 









Konumuz 67
öğrenciye uygulanan 48 tümcelik çeviri testi bağlamında araştırılmıştır. Sonuç olarak Almanca ve Türkçe arasında dilsel
yerleştirme algısının oldukça farklı olduğu ve Almanca öğretiminde buna yönelik
önlemler alınması gerektiği saptanmıştır. 


.

Makale detayları

TÜRKÇE VE ALMANCADA DİLBİLGİSEL YERLEŞTİRME KATEGORİLERİ VE DİL ÖĞRENİMİNE YANSIMASI

Yazarlar: Tahir BALCI

Yayıncı: Siirt University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Journal of Social Sciences Institute 2019 Vol.7 Issue 13, pp.167-192

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2019

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000596104

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2548-0111

pISSN: 2147-8406

Sayı

Yazarlar:

Tahir BALCI

Yayıncı:

Siirt University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Journal of Social Sciences Institute 2019 Vol.7 Issue 13, pp.167-192

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000596104

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2548-0111

pISSN:

2147-8406