MEŞREB’İN KİMYA MESNEVİSİ’NDE GEÇEN   DUA CÜMLELERİNDEKİ FİİLLER VE FİİL KİPLERİNİN KULLANIMI

Sadi Gedik; Şükran Binici

Makale detayları

MEŞREB’İN KİMYA MESNEVİSİ’NDE GEÇEN DUA CÜMLELERİNDEKİ FİİLLER VE FİİL KİPLERİNİN KULLANIMI

Yazarlar:

Sadi Gedik | Şükran Binici

Yayıncı:

Adıyaman University

Ana Başlıklar:

Tarihi Kuzey Doğu Türk Dili (Harezm | Kıpçak | Çağatay)

Dergi:

Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 45, pp.146-182

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001308503

pISSN:

1308-9196

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Öz Baba Rahim Meşreb 17. ve 18. yüzyıllarda yaşamış Son Dönem Çağatay şairidir. Onun yazmış olduğu eserlerden biri de Kimya Mesnevisidir. Kimya Mesnevisi 2421 beyitlik tasavvufi bir mesnevidir. Bu makalede Baba Rahim Meşreb ve Kimya Mesnevisi hakkında kısa bilgi verildikten sonra Kimya Mesnevisinde geçen dua cümleleri ve bu dua cümlelerindeki fiiller ve fiil kipleri üzerinde durulacaktır. Eserde dua maksatlı 172 adet beyit bulunmaktadır. Ancak bu beyitlerden birisi 20 defa tekrar edilmiştir. Bu beyitlerde dua amaçlı 338 cümle ve 338 defa çekimli fiil kullanılmıştır. Bu fiillerde kip olarak en fazla emir kipi kullanılmıştır. Birinci teklik şahıs emir kipi, ikinci teklik şahıs emir kipi ve üçüncü teklik şahıs emir kipi toplam 316dır. Ancak bunların içinde de ikinci teklik şahıs emir kipi 283 kullanımla yüzde 83,7ye tekabül etmektedir. Toplam 338 çekimli fiil kullanımı içerisinde kılmak fiilinin birleşik fiil olarak kullanımı 167dir. Bu dua cümlelerinde olumlu kip kullanımı olumsuz kip kullanımına göre çok fazladır. 311 olumlu kip kullanımı varken 27 adet olumsuz kip kullanımı bulunmaktadır. Dua cümlelerinde çoğu defa dua eden sözceleme öznesidir. Kimi zaman da hikâyelerin kahramanlarıdır. Bu kahramanlar bazen bir derviş, bazen bir kadın, bazen başka insanlar ve hatta bazen de hayvanlar olabilmektedir. Mesela bir köpek dua edebilmektedir.

 Öz Baba Rahim Meşreb 17. ve 18. yüzyıllarda yaşamış Son Dönem Çağatay şairidir. Onun yazmış olduğu eserlerden biri de Kimya Mesnevisidir. Kimya Mesnevisi 2421 beyitlik tasavvufi bir mesnevidir. Bu makalede Baba Rahim Meşreb ve Kimya Mesnevisi hakkında kısa bilgi verildikten sonra Kimya Mesnevisinde geçen dua cümleleri ve bu dua cümlelerindeki fiiller ve fiil kipleri üzerinde durulacaktır. Eserde dua maksatlı 172 adet beyit bulunmaktadır. Ancak bu beyitlerden birisi 20 defa tekrar edilmiştir. Bu beyitlerde dua amaçlı 338 cümle ve 338 defa çekimli fiil kullanılmıştır. Bu fiillerde kip olarak en fazla emir kipi kullanılmıştır. Birinci teklik şahıs emir kipi, ikinci teklik şahıs emir kipi ve üçüncü teklik şahıs emir kipi toplam 316dır. Ancak bunların içinde de ikinci teklik şahıs emir kipi 283 kullanımla yüzde 83,7ye tekabül etmektedir. Toplam 338 çekimli fiil kullanımı içerisinde kılmak fiilinin birleşik fiil olarak kullanımı 167dir. Bu dua cümlelerinde olumlu kip kullanımı olumsuz kip kullanımına göre çok fazladır. 311 olumlu kip kullanımı varken 27 adet olumsuz kip kullanımı bulunmaktadır. Dua cümlelerinde çoğu defa dua eden sözceleme öznesidir. Kimi zaman da hikâyelerin kahramanlarıdır. Bu kahramanlar bazen bir derviş, bazen bir kadın, bazen başka insanlar ve hatta bazen de hayvanlar olabilmektedir. Mesela bir köpek dua edebilmektedir.

 Öz Baba Rahim Meşreb 17. ve 18. yüzyıllarda yaşamış Son Dönem Çağatay şairidir. Onun yazmış olduğu eserlerden biri de Kimya Mesnevisidir. Kimya Mesnevisi 2421 beyitlik tasavvufi bir mesnevidir. Bu makalede Baba Rahim Meşreb ve Kimya Mesnevisi hakkında kısa bilgi verildikten sonra Kimya Mesnevisinde geçen dua cümleleri ve bu dua cümlelerindeki fiiller ve fiil kipleri üzerinde durulacaktır. Eserde dua maksatlı 172 adet beyit bulunmaktadır. Ancak bu beyitlerden birisi 20 defa tekrar edilmiştir. Bu beyitlerde dua amaçlı 338 cümle ve 338 defa çekimli fiil kullanılmıştır. Bu fiillerde kip olarak en fazla emir kipi kullanılmıştır. Birinci teklik şahıs emir kipi, ikinci teklik şahıs emir kipi ve üçüncü teklik şahıs emir kipi toplam 316dır. Ancak bunların içinde de ikinci teklik şahıs emir kipi 283 kullanımla yüzde 83,7ye tekabül etmektedir. Toplam 338 çekimli fiil kullanımı içerisinde kılmak fiilinin birleşik fiil olarak kullanımı 167dir. Bu dua cümlelerinde olumlu kip kullanımı olumsuz kip kullanımına göre çok fazladır. 311 olumlu kip kullanımı varken 27 adet olumsuz kip kullanımı bulunmaktadır. Dua cümlelerinde çoğu defa dua eden sözceleme öznesidir. Kimi zaman da hikâyelerin kahramanlarıdır. Bu kahramanlar bazen bir derviş, bazen bir kadın, bazen başka insanlar ve hatta bazen de hayvanlar olabilmektedir. Mesela bir köpek dua edebilmektedir.

 Öz Baba Rahim Meşreb 17. ve 18. yüzyıllarda yaşamış Son Dönem Çağatay şairidir. Onun yazmış olduğu eserlerden biri de Kimya Mesnevisidir. Kimya Mesnevisi 2421 beyitlik tasavvufi bir mesnevidir. Bu makalede Baba Rahim Meşreb ve Kimya Mesnevisi hakkında kısa bilgi verildikten sonra Kimya Mesnevisinde geçen dua cümleleri ve bu dua cümlelerindeki fiiller ve fiil kipleri üzerinde durulacaktır. Eserde dua maksatlı 172 adet beyit bulunmaktadır. Ancak bu beyitlerden birisi 20 defa tekrar edilmiştir. Bu beyitlerde dua amaçlı 338 cümle ve 338 defa çekimli fiil kullanılmıştır. Bu fiillerde kip olarak en fazla emir kipi kullanılmıştır. Birinci teklik şahıs emir kipi, ikinci teklik şahıs emir kipi ve üçüncü teklik şahıs emir kipi toplam 316dır. Ancak bunların içinde de ikinci teklik şahıs emir kipi 283 kullanımla yüzde 83,7ye tekabül etmektedir. Toplam 338 çekimli fiil kullanımı içerisinde kılmak fiilinin birleşik fiil olarak kullanımı 167dir. Bu dua cümlelerinde olumlu kip kullanımı olumsuz kip kullanımına göre çok fazladır. 311 olumlu kip kullanımı varken 27 adet olumsuz kip kullanımı bulunmaktadır. Dua cümlelerinde çoğu defa dua eden sözceleme öznesidir. Kimi zaman da hikâyelerin kahramanlarıdır. Bu kahramanlar bazen bir derviş, bazen bir kadın, bazen başka insanlar ve hatta bazen de hayvanlar olabilmektedir. Mesela bir köpek dua edebilmektedir.

Makale detayları

MEŞREB’İN KİMYA MESNEVİSİ’NDE GEÇEN DUA CÜMLELERİNDEKİ FİİLLER VE FİİL KİPLERİNİN KULLANIMI

Yazarlar:

Sadi Gedik | Şükran Binici

Yayıncı:

Adıyaman University

Ana Başlıklar:

Tarihi Kuzey Doğu Türk Dili (Harezm | Kıpçak | Çağatay)

Dergi:

Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 45, pp.146-182

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001308503

pISSN:

1308-9196

Baba Rahim Meşreb

Kimya Mesnevisi

Dua Cümleleri

Fiiller

Fiil Kipleri.Baba Rahim Meşreb

Kimya Mesnevisi

Dua Cümleleri

Fiiller

Fiil Kipleri.

Sayı

Makale detayları

Yazarlar: Sadi Gedik | Şükran Binici

Yayıncı: Adıyaman University

Ana Başlıklar: Tarihi Kuzey Doğu Türk Dili (Harezm | Kıpçak | Çağatay)

Dergi: Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 45, pp.146-182

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2023

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001308503

pISSN: 1308-9196

Sayı

Yazarlar:

Sadi Gedik | Şükran Binici

Yayıncı:

Adıyaman University

Ana Başlıklar:

Tarihi Kuzey Doğu Türk Dili (Harezm | Kıpçak | Çağatay)

Dergi:

Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 45, pp.146-182

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001308503

pISSN:

1308-9196