Klasik Arap Edebiyatında Edebi Karşılaştırmalar

İbrahim ŞABAN

Makale detayları

Klasik Arap Edebiyatında Edebi Karşılaştırmalar

Yazarlar:

İbrahim ŞABAN

Yayıncı:

Istanbul University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

darulfunun ilahiyat 2022 Vol.33 Issue 1, pp.93-113

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2022

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000942379

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2651-5083

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

“Comparative literature” that started with Villemain and Ampère in the first quarter of the 19th century began to spread in the academic circles of Arab countries after the Second World War. However, comparisons were made between literary works in Arabic before modern comparative literature. Although most of these comparisons occur between products in the same language, there are also comparisons between products in different languages. Until the modern period, terms such as “mufâdala,” “tabaqat,” “muvâzana,” “vasâta,” “comparison,” “musâvât,” “mukâbele,” and “mukarane” were used for literary product comparisons. While “mufadala” was used for works that included comparisons of literary products generally in the same language and rarely in different languages in the Jahiliyya, Sadru’l-Islam, and Umayyad Periods, “tabaqat,” “muvâzana,” and “vasâta” were used for works in the Abbasid Period. The term “mukâbala” was used to refer to product comparisons in different languages in the 19th century, and “mukarane” was generally used for works in the 20th century. This study aimed to deal with the first literary product comparisons in classical Arabic literature in the form of “mufâdale,” “tabaqat,” “muvâzene,” and “vasâta” as an introduction. For this aim, this study will attempt to answer the questions of when the first literary comparisons in Arabic literature began, how they developed, whether they were compared with literary products in different languages, and what was considered in the comparisons.

 

19. yüzyılın ilk çeyreğinde Batı’da Villemain ve Ampère ile başlayan karşılaştırmalı edebiyat bilimi ancak İkinci Dünya Savaşı sonrasında Arap ülkelerinin akademik çevrelerinde yayılmaya başlamıştır. Modern karşılaştırmalı edebiyat bilimi öncesinde de Arap edebiyatında edebi ürünler arasında karşılaştırmalar yapılmıştır. Her ne kadar bu karşılaştırmaların çoğu aynı dildeki ürünler arasında gerçekleşse de farklı dillerdeki ürünler arasında gerçekleştirilen karşılaştırmalara da rastlanmaktadır. Kaynaklarda modern döneme kadar edebi ürün karşılaştırmaları için “mufâdale”, “tabakât”, “muvâzene”, “vasâta”, “mukâyese”, “müsâvât”, “mukâbele” ve “mukârane” gibi terimler kullanılmıştır. Bunlardan “mufâdale”; Câhiliye, Sadru’l-İslâm ve Emevi Dönemlerinde kullanılırken “tabakât”, “muvâzene” ve “vasâta” Abbasi Dönemi’nde genellikle aynı dildeki nadiren de farklı dillerdeki edebi ürün karşılaştırmalarını içeren eserler için kullanılmıştır. Modern dönemlere yaklaşıldığında karşımıza çıkan “mukâbele” terimi 19. yüzyılda; “mukârane” ise 20. yüzyılda genellikle farklı dillerdeki ürün karşılaştırmalarını içeren eserler için kullanılmıştır. Bu çalışmayla klasik Arap edebiyatında “mufâdale”, “tabakât”, “muvâzene” ve “vasâta” türünde ilk edebi ürün karşılaştırmalarının bir giriş mahiyetinde ele alınması amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda Arap edebiyatında ilk edebi karşılaştırmalar ne zaman başlamıştır, nasıl gelişme kaydetmiştir, farklı dillerdeki edebi ürünlerle karşılaştırma yapılmış mıdır, karşılaştırmalarda nelere dikkat edilmiştir gibi sorular cevaplanmaya çalışılacaktır.

Makale detayları

Klasik Arap Edebiyatında Edebi Karşılaştırmalar

Yazarlar:

İbrahim ŞABAN

Yayıncı:

Istanbul University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

darulfunun ilahiyat 2022 Vol.33 Issue 1, pp.93-113

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2022

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000942379

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2651-5083

Arap

karşılaştırma

edebiyat

klasik

öncü

Sayı

Makale detayları

Klasik Arap Edebiyatında Edebi Karşılaştırmalar

Yazarlar: İbrahim ŞABAN

Yayıncı: Istanbul University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: darulfunun ilahiyat 2022 Vol.33 Issue 1, pp.93-113

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2022

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000942379

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2651-5083

Arap

karşılaştırma

edebiyat

klasik

öncü

Sayı

Yazarlar:

İbrahim ŞABAN

Yayıncı:

Istanbul University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

darulfunun ilahiyat 2022 Vol.33 Issue 1, pp.93-113

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2022

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000942379

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2651-5083