Avrupa Birliği Temel Sosyal Hakları ve Türk İş Hukuku

Mustafa ALP

Makale detayları

Avrupa Birliği Temel Sosyal Hakları ve Türk İş Hukuku

Yazarlar:

Mustafa ALP

Yayıncı:

Dokuz Eylul University

Dergi:

Dokuz Eylul University Law Review 2004 Vol.6 Issue 1, pp.1-42

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

5/2004

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000936760

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2587-1870

pISSN:

1303-6963

Özet:

 

İnsan haklarının gelişimi ve tarihçesi açısından değerlendirildiğinde, 7
 Aralık 2000 tarihinde Nice şehrinde, Avrupa Parlamentosu Başkanı Nicole
 Fontaine, Avrupa Konseyi dönem başkanı Jacques Chirac ve Avrupa
 Komisyonu başkanı Romano Prodi tarafından imzalanan ve törenle ilan edilen
 Avrupa Birliği’nin Temel Haklar Şartı
  (Şart), yeni bin yılın ilk insan hakları
 bildirgesi olmak yanında, aynı zamanda dünyadaki en modern temel haklar
 bildirgesidir
 . Şart’ın en ilginç ve modern yönü ise, sosyal haklara klasik
 özgürlükler ile birlikte ve aynı düzeyde yer verilmesi ve ayrıntılı bir sosyal
 haklar kataloğunun temel hak düzeyinde kabul edilmesidir
 . Fransız
 Devrimi’nin “özgürlük, eşitlik ve kardeşlik” olarak özetlediği evrensel
 değerler, Avrupa Birliği Şartında “insan onuru, özgürlük, eşitlik” ve bunlarla
 aynı düzeyde ve ayrılmaz bir değer olduğu vurgulanan “dayanışma
 (solidarité)” olarak tespit edilmektedir. BM’in 1948 tarihli İnsan Hakları
 Evrensel Bildirgesi’nde de sosyal içerikli haklara yer verilmiş olmakla
 birlikte, bu hakların kişisel ve siyasal haklardan ayırt edilemeyen aynı
 düzeyde haklar olduğu konusunda her zaman bir tereddüt yaşandığı
 görülmektedir. Hatta BM Paktlarında da “korkudan ve yokluktan arınmış
 özgür insan ülküsüne kişisel ve siyasal hakların yanı sıra, herkesin ekonomik,
 sosyal ve kültürel haklardan yararlanabileceği koşullar yaratıldığında ulaşılabileceği
 ” belirtilmesine rağmen, yine de ekonomik, sosyal ve kültürel
 haklar ayrı, kişisel ve siyasal haklar ise ayrı bir metin olarak düzenlenmektedir. Avrupa düzeyindeki temel hak düzenlemeleri ise, klasik özgürlüklere yargı denetimi ve bireysel başvuru imkanı ile etkin güvence sağlayan
 Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) ile sosyal hakları daha ziyade
 devletlere ödev yükler tarzda düzenleyen ve onlara istemedikleri sosyal
 haklara çekince koyma imkanı tanıyan Avrupa Sosyal Şartı (ASŞ) ayırımı
 üzerine kurulmuştur. AB’de de bu ayırım, daha ziyade üye devletlerin sosyal
 politika konusundaki niyetlerini açıkladıkları bir bildirge olan Çalışanların
 Temel Sosyal Hakları Topluluk Şartı (Topluluk Sosyal Şartı=TSŞ) ile
 korunmuştur. Oysa Şart temel hakların bölünmezliğini (indivisibility), yani
 sosyal hakların klasik kişi hakları ve siyasal haklardan ayırt edilemeyeceği
 ilkesini benimsemekte ve sosyal hakların diğer haklara göre ikinci sınıf haklar
 olmadığını vurgulamaktadır. Şart’a AB Anayasa Anlaşması Taslağının ikinci
 bölümünde temel haklar olarak aynen yer verilmesinin planlandığı dikkate
 alındığında, Şart’ta yer alan sosyal haklar ayrı bir önem kazanmaktadır.

Makale detayları

Avrupa Birliği Temel Sosyal Hakları ve Türk İş Hukuku

Yazarlar: Mustafa ALP

Yayıncı: Dokuz Eylul University

Dergi: Dokuz Eylul University Law Review 2004 Vol.6 Issue 1, pp.1-42

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 5/2004

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000936760

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2587-1870

pISSN: 1303-6963

Sayı

Yazarlar:

Mustafa ALP

Yayıncı:

Dokuz Eylul University

Dergi:

Dokuz Eylul University Law Review 2004 Vol.6 Issue 1, pp.1-42

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

5/2004

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000936760

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2587-1870

pISSN:

1303-6963