DEDE KORKUT HİKAYELERİ’NDE YER ALAN KALIP SÖZLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Necmi AKYALÇIN; Damla AYDOĞAN

Makale detayları

DEDE KORKUT HİKAYELERİ’NDE YER ALAN KALIP SÖZLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Yazarlar:

Necmi AKYALÇIN | Damla AYDOĞAN

Yayıncı:

Rating Academy

Ana Başlıklar:

Dil

Dergi:

HOMEROS 2019 Vol.2 Issue 4, pp.155-164

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

10/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000716056

Sıklık:

Aylık

eISSN:

2667-4688

pISSN:

2667-4688

Özet:

 


Dede Korkut Stories are very important in terms
of revealing the social, cultural values and language features of the period.
Dede Korkut Stories were written on a date between the end of the 15th century
and the beginning of the 16th century. In this study, 12 stories in "Dede
Korkut Kitabı" published by Muharrem Ergin are analyzed. It was seen that
these stories, which were fed by the life of the people, used the words used
for communication, wishes and good wishes of that period. Today, it has an
important place in the vocabulary of Turkish language and it is important to
show that the words were used in the 15th century. So far, many studies have
been made about Dede Korkut Stories. However, among these studies, a vocabulary
study on words was not found. That is why the stories are examined with the
assumption of the stereotypes that can be used. Stereotypes, also called
communication words, have an important place in the vocabulary of Turkish
language. In this study, the words such as “Vallah”, “Tanrınun buyruğı-y-ile
Peygamberün kavli-y-ile”, “Hoş kalun”, “Sağ mısın esen misin”  in the Dede Korkut Stories are determined by
revealing stereotypes.

.

 


Dede Korkut Hikâyeleri, dönemin toplumsal,
kültürel değerleriyle dil özelliklerinin ortaya konması açısından son derece
önemlidir. Dede Korkut Hikâyeleri 15. yüzyılın sonu ile 16. yüzyılın başı
arasında yer alan bir tarihte yazıya geçirilmiştir. Bu çalışmada Muharrem Ergin
tarafından yayımlanan “Dede Korkut Kitabı”nda yer alan 12 hikâye incelenmiştir.
Halkın yaşamından beslenen bu hikâyelerde o dönemin iletişim, temenni, iyi
dilek gibi amaçlarla kullanılan kalıp sözlerin yer aldığı görülmüştür.  Bugün de Türk dilinin söz varlığı içinde
önemli bir yere sahip kalıp sözlerin 15. yüzyılda da o kullanılmış olduğunun
ortaya konması önemlidir. Bugüne değin Dede Korkut Hikâyeleri ile ilgili birçok
çalışma yapılmıştır. Ancak bu çalışmaların arasında kalıp sözler üzerine
yapılmış bir söz varlığı çalışmasına rastlanamamıştır. Bundan dolayıdır ki
hikâyeler, kullanılabilecek kalıp sözlerin varsayımı ile irdelenmiştir.
İletişim sözleri olarak da adlandırılan kalıp sözler, Türk dilinin söz varlığı
içerisinde önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmayla Dede Korkut Hikâyelerinde
geçen, “Vallah”, “Tanrınun buyruğı-y-ile Peygamberün kavli-y-ile”, “Hoş kalun”,
“Sağ mısın esen misin” gibi kalıp sözler saptanarak ortaya konmuştur.

.

Makale detayları

DEDE KORKUT HİKAYELERİ’NDE YER ALAN KALIP SÖZLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Yazarlar: Necmi AKYALÇIN | Damla AYDOĞAN

Yayıncı: Rating Academy

Ana Başlıklar: Dil

Dergi: HOMEROS 2019 Vol.2 Issue 4, pp.155-164

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 10/2019

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000716056

Sıklık: Aylık

eISSN: 2667-4688

pISSN: 2667-4688

Sayı

Yazarlar:

Necmi AKYALÇIN | Damla AYDOĞAN

Yayıncı:

Rating Academy

Ana Başlıklar:

Dil

Dergi:

HOMEROS 2019 Vol.2 Issue 4, pp.155-164

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

10/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000716056

Sıklık:

Aylık

eISSN:

2667-4688

pISSN:

2667-4688