Tabhaneli Camilerin Tipolojisi Üzerine Bir Deneme

Türkan ACAR

Makale detayları

Tabhaneli Camilerin Tipolojisi Üzerine Bir Deneme

Yazarlar:

Türkan ACAR

Yayıncı:

Süleyman Demirel University

Dergi:

Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 2013 Vol.2013 Issue 28, pp.303-326

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2013

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000585086

Sıklık:

Üç Yıllık

eISSN:

2667-6206

pISSN:

1300-9435

Özet:

 

Mosques with tabhanes, layouts of which are still being employed in contemporary mosque architecture, served rather for social purposes to serve Akhis and travelling Dervishes who were considered as critical agents in the establishment and development of Ottoman Empire. This particular typology emerged out of four-iwan schema which was repeatedly used within traditional Turkish architecture having its roots in Central Asia. Mosques with tabhanes in Anatolia were built in the period between XIV and XVI. centuries. Soon after the institutions and people which these mosques had served for had disappeared, these buildings served solely for worshipping. This study aims at comprehensively evaluating the set of Mosques with tabhanes at hand, and generating a typology based on existing layout schemas. The first step was to conduct an archival study in order to enlist 64 existing Mosques with tabhanes. It is presented the plans and architectural features of each Mosques with tabhanes alongside comparisons with similar type buildings inside and outside of Anatolia.

 

Bugün cami mimarisi içerisinde değerlendirilen tabhaneli camiler, Osmanlı İmparatorluğu’nun kuruluşunda ve gelişmesinde etkin olan ahiler ve gezici dervişler için inşa edilmiş dini işlevinden çok sosyal amaçlara hizmet eden yapılardır. Bu yapı tipi Orta Asya’dan beri Türk mimarisinde hemen hemen tüm yapı türlerinde sevilerek kullanılan dört eyvanlı şemadan doğmuştur. Anadolu’daki tabhaneli camiler XIV. yüzyıldan XVI. yüzyıla kadar süren bir devre içinde inşa edilmişlerdir. İbadet dışında değişik amaçlar için inşa edilen yapılar, hizmet ettikleri kurum ve kişilere ihtiyaç kalmayınca, tamamen cami işlevini almışlardır. Bu çalışmada, Anadolu’daki tabhaneli camileri bir bütün olarak ele almak ve plan şemasından yola çıkılarak bir tipoloji oluşturulması hedeflenmiştir. Bu bağlamda öncelikle arşiv çalışmaları yapılmış ve bugün ayakta olan 64 adet tabhaneli cami tespit edilmiştir. Tek tek ele alınan yapılar plan ve mimari özellikleri ile Anadolu’da ve Anadolu dışındaki benzer tabhaneli camilerle karşılaştırmıştır.

Makale detayları

Tabhaneli Camilerin Tipolojisi Üzerine Bir Deneme

Yazarlar: Türkan ACAR

Yayıncı: Süleyman Demirel University

Dergi: Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 2013 Vol.2013 Issue 28, pp.303-326

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 4/2013

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000585086

Sıklık: Üç Yıllık

eISSN: 2667-6206

pISSN: 1300-9435

Sayı

Yazarlar:

Türkan ACAR

Yayıncı:

Süleyman Demirel University

Dergi:

Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 2013 Vol.2013 Issue 28, pp.303-326

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2013

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000585086

Sıklık:

Üç Yıllık

eISSN:

2667-6206

pISSN:

1300-9435