NEVÂYÎ’NİN HAYRETÜ’L-EBRÂR ADLI MESNEVİSİNDE GEÇEN OLUMLU İNSAN TİPLERİ

Fatma Kılıç

Makale detayları

NEVÂYÎ’NİN HAYRETÜ’L-EBRÂR ADLI MESNEVİSİNDE GEÇEN OLUMLU İNSAN TİPLERİ

Yazarlar:

Fatma Kılıç

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Dergi:

Gazi Türkiyat Issue 32, pp.179-195

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001295172

pISSN:

1307-914X

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Evrenin var oluşundan bu yana insanoğlu, yaşamla ilgili çeşitli sorular sormuş hep özünü, var oluş sebebini ve kendini var edeni merak etmiştir. Bununla ilgili pek çok filozof, âlim ve din adamı fikir yürütmüş, çeşitli görüşler ortaya koymuştur. Ortak nokta hiçbir şeyin öylesine ve boş yere olmadığıdır. İnsan duyan, düşünen, hisseden, değerlendiren kısacası tüm diğer canlılara göre hayatı farklı yaşayan bir varlıktır. Yaşam serüveni boyunca deneyimlerinden dersler çıkarır, değişir, dönüşür her defasında özüne yeni bir şeyler katar. Dinler, kültürler ve toplumsal yasalar insanın davranışlarını sınırlandırır ve diğer insanlarla olan ilişkilerini de düzenler. Toplumların bir arada yaşama dürtüleri, onların birbirleriyle olan ilişkileri açısından tutum ve davranışlarında pozitif ve yapıcı olmayı gerektirir. Çağatay Türkçesinin şekillenmesinde çok büyük katkıları olan Ali Şir Nevâyînin iyi insanlar kitabı olarak da aktarılan Hayretül-Ebrâr adlı mesnevisi, tüm insanlığa örnek teşkil edecek olan iyi insanı; tasavvufî deyişle İnsan-ı Kâmili anlatır. Bu çalışmada Hayretül-Ebrârda geçen olumlu insan tiplerinden bahsedilmiştir. İnceleme bölümü kişileri belli ölçülere göre çeşitli tipler halinde inceleyen ve psikolojinin bir kavramı olan tipoloji baz alınarak yapılmıştır. Eserde vefâlı, merhametli, cömert, hayâlı gibi olumlu kavramları karşılayan insan tipleri kategorize edilmiştir.

 Evrenin var oluşundan bu yana insanoğlu, yaşamla ilgili çeşitli sorular sormuş hep özünü, var oluş sebebini ve kendini var edeni merak etmiştir. Bununla ilgili pek çok filozof, âlim ve din adamı fikir yürütmüş, çeşitli görüşler ortaya koymuştur. Ortak nokta hiçbir şeyin öylesine ve boş yere olmadığıdır. İnsan duyan, düşünen, hisseden, değerlendiren kısacası tüm diğer canlılara göre hayatı farklı yaşayan bir varlıktır. Yaşam serüveni boyunca deneyimlerinden dersler çıkarır, değişir, dönüşür her defasında özüne yeni bir şeyler katar. Dinler, kültürler ve toplumsal yasalar insanın davranışlarını sınırlandırır ve diğer insanlarla olan ilişkilerini de düzenler. Toplumların bir arada yaşama dürtüleri, onların birbirleriyle olan ilişkileri açısından tutum ve davranışlarında pozitif ve yapıcı olmayı gerektirir. Çağatay Türkçesinin şekillenmesinde çok büyük katkıları olan Ali Şir Nevâyînin iyi insanlar kitabı olarak da aktarılan Hayretül-Ebrâr adlı mesnevisi, tüm insanlığa örnek teşkil edecek olan iyi insanı; tasavvufî deyişle İnsan-ı Kâmili anlatır. Bu çalışmada Hayretül-Ebrârda geçen olumlu insan tiplerinden bahsedilmiştir. İnceleme bölümü kişileri belli ölçülere göre çeşitli tipler halinde inceleyen ve psikolojinin bir kavramı olan tipoloji baz alınarak yapılmıştır. Eserde vefâlı, merhametli, cömert, hayâlı gibi olumlu kavramları karşılayan insan tipleri kategorize edilmiştir.

 Evrenin var oluşundan bu yana insanoğlu, yaşamla ilgili çeşitli sorular sormuş hep özünü, var oluş sebebini ve kendini var edeni merak etmiştir. Bununla ilgili pek çok filozof, âlim ve din adamı fikir yürütmüş, çeşitli görüşler ortaya koymuştur. Ortak nokta hiçbir şeyin öylesine ve boş yere olmadığıdır. İnsan duyan, düşünen, hisseden, değerlendiren kısacası tüm diğer canlılara göre hayatı farklı yaşayan bir varlıktır. Yaşam serüveni boyunca deneyimlerinden dersler çıkarır, değişir, dönüşür her defasında özüne yeni bir şeyler katar. Dinler, kültürler ve toplumsal yasalar insanın davranışlarını sınırlandırır ve diğer insanlarla olan ilişkilerini de düzenler. Toplumların bir arada yaşama dürtüleri, onların birbirleriyle olan ilişkileri açısından tutum ve davranışlarında pozitif ve yapıcı olmayı gerektirir. Çağatay Türkçesinin şekillenmesinde çok büyük katkıları olan Ali Şir Nevâyînin iyi insanlar kitabı olarak da aktarılan Hayretül-Ebrâr adlı mesnevisi, tüm insanlığa örnek teşkil edecek olan iyi insanı; tasavvufî deyişle İnsan-ı Kâmili anlatır. Bu çalışmada Hayretül-Ebrârda geçen olumlu insan tiplerinden bahsedilmiştir. İnceleme bölümü kişileri belli ölçülere göre çeşitli tipler halinde inceleyen ve psikolojinin bir kavramı olan tipoloji baz alınarak yapılmıştır. Eserde vefâlı, merhametli, cömert, hayâlı gibi olumlu kavramları karşılayan insan tipleri kategorize edilmiştir.

 Evrenin var oluşundan bu yana insanoğlu, yaşamla ilgili çeşitli sorular sormuş hep özünü, var oluş sebebini ve kendini var edeni merak etmiştir. Bununla ilgili pek çok filozof, âlim ve din adamı fikir yürütmüş, çeşitli görüşler ortaya koymuştur. Ortak nokta hiçbir şeyin öylesine ve boş yere olmadığıdır. İnsan duyan, düşünen, hisseden, değerlendiren kısacası tüm diğer canlılara göre hayatı farklı yaşayan bir varlıktır. Yaşam serüveni boyunca deneyimlerinden dersler çıkarır, değişir, dönüşür her defasında özüne yeni bir şeyler katar. Dinler, kültürler ve toplumsal yasalar insanın davranışlarını sınırlandırır ve diğer insanlarla olan ilişkilerini de düzenler. Toplumların bir arada yaşama dürtüleri, onların birbirleriyle olan ilişkileri açısından tutum ve davranışlarında pozitif ve yapıcı olmayı gerektirir. Çağatay Türkçesinin şekillenmesinde çok büyük katkıları olan Ali Şir Nevâyînin iyi insanlar kitabı olarak da aktarılan Hayretül-Ebrâr adlı mesnevisi, tüm insanlığa örnek teşkil edecek olan iyi insanı; tasavvufî deyişle İnsan-ı Kâmili anlatır. Bu çalışmada Hayretül-Ebrârda geçen olumlu insan tiplerinden bahsedilmiştir. İnceleme bölümü kişileri belli ölçülere göre çeşitli tipler halinde inceleyen ve psikolojinin bir kavramı olan tipoloji baz alınarak yapılmıştır. Eserde vefâlı, merhametli, cömert, hayâlı gibi olumlu kavramları karşılayan insan tipleri kategorize edilmiştir.

Makale detayları

NEVÂYÎ’NİN HAYRETÜ’L-EBRÂR ADLI MESNEVİSİNDE GEÇEN OLUMLU İNSAN TİPLERİ

Yazarlar:

Fatma Kılıç

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Dergi:

Gazi Türkiyat Issue 32, pp.179-195

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001295172

pISSN:

1307-914X

Ali Şir Nevâyî

Hayretü’l-Ebrâr

olumlu insan tipleri

Sayı

Makale detayları

NEVÂYÎ’NİN HAYRETÜ’L-EBRÂR ADLI MESNEVİSİNDE GEÇEN OLUMLU İNSAN TİPLERİ

Yazarlar: Fatma Kılıç

Yayıncı: Ankara Hacı Bayram Veli University

Dergi: Gazi Türkiyat Issue 32, pp.179-195

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2023

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001295172

pISSN: 1307-914X

Ali Şir Nevâyî

Hayretü’l-Ebrâr

olumlu insan tipleri

Sayı

Yazarlar:

Fatma Kılıç

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Dergi:

Gazi Türkiyat Issue 32, pp.179-195

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001295172

pISSN:

1307-914X