OSMANLI TAŞRASININ GEZGİNCİ GRUPLARINDAN GURBET TAİFESİ ÜZERİNE BAZI NOTLAR (16.-17. YÜZYILLAR)

Yahya KOÇ

Makale detayları

OSMANLI TAŞRASININ GEZGİNCİ GRUPLARINDAN GURBET TAİFESİ ÜZERİNE BAZI NOTLAR (16.-17. YÜZYILLAR)

Yazarlar:

Yahya KOÇ

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Tarih Araştırmaları Dergisi 2020 Vol.39 Issue 67, pp.263-288

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

3/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000616206

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1015-1826

Özet:

 


In  the  Ottoman  archival  documents,  it  is  possible  to  come  across  expressions  that  feed  the  perception  that  the  nomadic  and  itinerant  groups  adversely  affect  the  settled life despite the efforts of the central government to control them. Gurbet tāife as  a  separate  group  from  nomadic  tribes  who  move  regularly  between  winter  and  summer settlements/ranges, moves constantly and thus they were much more difficult to control. Some groups of Gurbet tāife, apparently had a itinerant lifestyle, moving between  the  settlements  in  the  sanjacks  of  Rumelia  and  Anatolia  with  their  houses  (tents).  Their  contradictory  lifestyle  with  the  settled  people  in  terms  of  social  and  moral  norms,  their  activities  which  were  thought  to  be  undermining  for  the  social  morality  and  accusations  of  banditry  caused  the  constant  attention  of  central  government  on  them.  In  this  study,  we  try  to  define  the  groups  who  compose  this  Gurbet tāife. This study also aims to evaluate the level of social interaction between settled,  urban  or  peasant  communities  and  Gurbet  tāife  in  the  sanjacks  of  Rumelia  and Anatolia in the 16th and 17th centuries. In addition, we try to study the Ottoman perception towards these itinerant groups in its historical context.

.

 


Osmanlı  arşiv  belgelerinde,  merkezî  hükümetin  denetim  ve  takibata  yönelik  çabalarına  rağmen  göçer  ve  gezginci  grupların  yerleşik  hayatı  olumsuz  yönde  etkilediğine dair algıyı besleyen kayıtlara hemen her dönemde rastlamak mümkündür. Kışlak-yaylak bölgeleri arasında gidip gelmeye dayalı görece bir göç düzenine sahip olan göçer topluluklardan farklı olarak Gurbet taifesinin sürekli yer değiştirdikleri, herhangi  bir  denetime  tabi  tutulamadıkları  anlaşılmaktadır.  Gurbet  taifesinden  oldukları  anlaşılan  gruplar,  Rumeli  ve  Anadolu  sancaklarında  evleri  (çadırları)  ve  barklarıyla  yerleşim  merkezlerini  dolaşarak  gezginci  bir  hayat  sürdürmüşledir. Yerleşik toplumu oluşturan köylü ve şehirlilerin sosyal ve ahlaki normlarıyla çelişen bir  hayat  tarzına  sahip  olmaları,  toplumsal  ahlakı  bozduğu  düşünülen  işlerle uğraşmalarının  yanı sıra  eşkıyalıkla  suçlanmaları,  merkezî  hükümetin  dikkatinin  devamlı  bir  surette  üzerlerine  çekilmesine  neden  olmuştur.  Bu  çalışmada, öncelikle Gurbet  taifesini  oluşturan  toplumsal  gruplar  tanımlanmaya  çalışılmıştır.  16.  ve  17.  yüzyıllarda  Gurbet  taifesinin  Rumeli  ve  Anadolu  sancaklarında şehirli  veya  köylü  yerleşiklerle ne tür bir toplumsal etkileşim içine girdikleri değerlendirilmiştir. Ayrıca Osmanlı  merkezî  hükümetinin  söz  konusu  toplumsal  gruplara  karşı  geliştirdiği algının, tarihsel bağlamı içinde ele alınmasına gayret edilmiştir.

.

Makale detayları

OSMANLI TAŞRASININ GEZGİNCİ GRUPLARINDAN GURBET TAİFESİ ÜZERİNE BAZI NOTLAR (16.-17. YÜZYILLAR)

Yazarlar: Yahya KOÇ

Yayıncı: Ankara University

Ana Başlıklar: Tarih ve Coğrafya

Dergi: Tarih Araştırmaları Dergisi 2020 Vol.39 Issue 67, pp.263-288

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 3/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000616206

Sıklık: İki Yıllık

pISSN: 1015-1826

Sayı

Yazarlar:

Yahya KOÇ

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Tarih Araştırmaları Dergisi 2020 Vol.39 Issue 67, pp.263-288

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

3/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000616206

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1015-1826