XVII. YÜZYILIN ORTALARINDA TRABZON TOPLUMUNDA HİBE UYGULAMALARI

Sabiha Altındeğer

Makale detayları

XVII. YÜZYILIN ORTALARINDA TRABZON TOPLUMUNDA HİBE UYGULAMALARI

Yazarlar:

Sabiha Altındeğer

Yayıncı:

Dicle University

Dergi:

Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 32 (Dicle Üniversitesi'nin 50. Yılına Özel 50 Makale), pp.254-270

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

1/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001284548

pISSN:

1308-6219

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Hibe tarih boyunca insanların birbirlerine yaptığı bir bağış işlemidir. İslam hukukunda hibenin ivazlı karşılıklı ve ivazsız karşılıksız olarak iki çeşidi bulunmaktadır. Osmanlı Devletinde şeriyye mahkemesi kayıtlarında hibe örneklerine sıklıkla rastlanmaktadır. Bu çalışmada 1831, 1832 ve 1833 nolu ve Hicri 1058-1063Miladi 1648-1653 tarihleri arasındaki kayıtları ihtiva eden Trabzon şeriyye sicillerinden faydalanılmıştır. İncelenen sicillerdeki hibe kayıtları genel olarak dikkate alındığında hibede bulunan tarafların hayır amaçlı hibeler yaptıkları gibi yakınları sayılacak kişilere de hibe yapmak suretiyle hileli işlem olarak yorumlanabilecek hibelerde de bulundukları tespit edilmiştir. Çalışmada bunlara ek olarak hibe kayıtlarının ayrıntılı bir analizi yapılarak bu konudaki anlaşmazlıklar, hibenin tarafları, konusu, ivazlı ya da ivazsız olması durumu gibi hususlar irdelenmiştir. Çalışmanın 17. Yüzyılın ikinci yarısı başlangıcında Trabzonda hibe hususundaki genel temayülleri ve davranış şekilleri hakkında fikir vererek araştırmacılara yardımcı olması hedeflenmektedir.

 Hibe tarih boyunca insanların birbirlerine yaptığı bir bağış işlemidir. İslam hukukunda hibenin ivazlı karşılıklı ve ivazsız karşılıksız olarak iki çeşidi bulunmaktadır. Osmanlı Devletinde şeriyye mahkemesi kayıtlarında hibe örneklerine sıklıkla rastlanmaktadır. Bu çalışmada 1831, 1832 ve 1833 nolu ve Hicri 1058-1063Miladi 1648-1653 tarihleri arasındaki kayıtları ihtiva eden Trabzon şeriyye sicillerinden faydalanılmıştır. İncelenen sicillerdeki hibe kayıtları genel olarak dikkate alındığında hibede bulunan tarafların hayır amaçlı hibeler yaptıkları gibi yakınları sayılacak kişilere de hibe yapmak suretiyle hileli işlem olarak yorumlanabilecek hibelerde de bulundukları tespit edilmiştir. Çalışmada bunlara ek olarak hibe kayıtlarının ayrıntılı bir analizi yapılarak bu konudaki anlaşmazlıklar, hibenin tarafları, konusu, ivazlı ya da ivazsız olması durumu gibi hususlar irdelenmiştir. Çalışmanın 17. Yüzyılın ikinci yarısı başlangıcında Trabzonda hibe hususundaki genel temayülleri ve davranış şekilleri hakkında fikir vererek araştırmacılara yardımcı olması hedeflenmektedir.

 Hibe tarih boyunca insanların birbirlerine yaptığı bir bağış işlemidir. İslam hukukunda hibenin ivazlı karşılıklı ve ivazsız karşılıksız olarak iki çeşidi bulunmaktadır. Osmanlı Devletinde şeriyye mahkemesi kayıtlarında hibe örneklerine sıklıkla rastlanmaktadır. Bu çalışmada 1831, 1832 ve 1833 nolu ve Hicri 1058-1063Miladi 1648-1653 tarihleri arasındaki kayıtları ihtiva eden Trabzon şeriyye sicillerinden faydalanılmıştır. İncelenen sicillerdeki hibe kayıtları genel olarak dikkate alındığında hibede bulunan tarafların hayır amaçlı hibeler yaptıkları gibi yakınları sayılacak kişilere de hibe yapmak suretiyle hileli işlem olarak yorumlanabilecek hibelerde de bulundukları tespit edilmiştir. Çalışmada bunlara ek olarak hibe kayıtlarının ayrıntılı bir analizi yapılarak bu konudaki anlaşmazlıklar, hibenin tarafları, konusu, ivazlı ya da ivazsız olması durumu gibi hususlar irdelenmiştir. Çalışmanın 17. Yüzyılın ikinci yarısı başlangıcında Trabzonda hibe hususundaki genel temayülleri ve davranış şekilleri hakkında fikir vererek araştırmacılara yardımcı olması hedeflenmektedir.

 Hibe tarih boyunca insanların birbirlerine yaptığı bir bağış işlemidir. İslam hukukunda hibenin ivazlı karşılıklı ve ivazsız karşılıksız olarak iki çeşidi bulunmaktadır. Osmanlı Devletinde şeriyye mahkemesi kayıtlarında hibe örneklerine sıklıkla rastlanmaktadır. Bu çalışmada 1831, 1832 ve 1833 nolu ve Hicri 1058-1063Miladi 1648-1653 tarihleri arasındaki kayıtları ihtiva eden Trabzon şeriyye sicillerinden faydalanılmıştır. İncelenen sicillerdeki hibe kayıtları genel olarak dikkate alındığında hibede bulunan tarafların hayır amaçlı hibeler yaptıkları gibi yakınları sayılacak kişilere de hibe yapmak suretiyle hileli işlem olarak yorumlanabilecek hibelerde de bulundukları tespit edilmiştir. Çalışmada bunlara ek olarak hibe kayıtlarının ayrıntılı bir analizi yapılarak bu konudaki anlaşmazlıklar, hibenin tarafları, konusu, ivazlı ya da ivazsız olması durumu gibi hususlar irdelenmiştir. Çalışmanın 17. Yüzyılın ikinci yarısı başlangıcında Trabzonda hibe hususundaki genel temayülleri ve davranış şekilleri hakkında fikir vererek araştırmacılara yardımcı olması hedeflenmektedir.

Makale detayları

XVII. YÜZYILIN ORTALARINDA TRABZON TOPLUMUNDA HİBE UYGULAMALARI

Yazarlar:

Sabiha Altındeğer

Yayıncı:

Dicle University

Dergi:

Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 32 (Dicle Üniversitesi'nin 50. Yılına Özel 50 Makale), pp.254-270

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

1/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001284548

pISSN:

1308-6219

XVII. Yüzyıl

Trabzon

Hibe

Şer’iyye Sicilleri

Sayı

Makale detayları

XVII. YÜZYILIN ORTALARINDA TRABZON TOPLUMUNDA HİBE UYGULAMALARI

Yazarlar: Sabiha Altındeğer

Yayıncı: Dicle University

Dergi: Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 32 (Dicle Üniversitesi'nin 50. Yılına Özel 50 Makale), pp.254-270

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 1/2023

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001284548

pISSN: 1308-6219

XVII. Yüzyıl

Trabzon

Hibe

Şer’iyye Sicilleri

Sayı

Yazarlar:

Sabiha Altındeğer

Yayıncı:

Dicle University

Dergi:

Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Issue 32 (Dicle Üniversitesi'nin 50. Yılına Özel 50 Makale), pp.254-270

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

1/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001284548

pISSN:

1308-6219