Hunera Mulemme‘ê di Edebiyata Rojhilat de -Mînaka Şi‘ra Kurdî-Kurmancî-

Abdulhadi TİMURTAŞ

Makale detayları

Hunera Mulemme‘ê di Edebiyata Rojhilat de -Mînaka Şi‘ra Kurdî-Kurmancî-

Yazarlar:

Abdulhadi TİMURTAŞ

Yayıncı:

Van Yuzuncu Yıl University

Ana Başlıklar:

Poetry

Dergi:

Kurdiyat 2020 Issue 1, pp.9-21

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000545059

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2717-8315

Özet:

 


Of course, the art of molamma is a very important example of communication and assistance, and of language skills and friendships. We often find this art in the poems of non-Arab Muslim peoples. The classical poems of Kurdish, Persian and Turkish are especially decorated with this art. Molamma art not only serves as an art, but also as a brotherhood between languages. With this art several languages come together and give the poem a different color. Similarly, this art recognizes the possibility of statements and references to languages. In classical Kurdish-Kurmanji literature, Mala Cizîrî, Ahmed Khanî, Mala Hussein Batayî, Seyyid Alî Findikî, and Shaykh Abdurrahman Shawouri make more use of this art in his poems and poems. The Kurdish poet uses the art of molamma, sometimes in two languages, sometimes in three languages and sometimes in four languages. I hope this study reveals the friendship and friendship of all three languages. All of the examples we will give in this research belong to the Kurmanji dialect of Kurdish. The same art clearly shows itself in the other dialects of Kurdish such as Zaza, Soranî and Goranî with the same power and beauty.Classical Kurdish poets were mostly Islamic scholars. Therefore, their relationship with Arabic is very strong, and even Arabic was a language that originated their culture and thoughts. Similarly, Persian had a great influence in Mesopotamia and came second after Arabic in terms of influence. The article focused on the place of malemma art in Middle Eastern literatures and examined in Kurdish literature in terms of content, form and types. The importance of this art in Kurdish literature and how much influence it was tried to be determined.

.

 

Kuşkusuz mülemma sanatı, diller arasındaki ilişki, etkileşim, karşılaştırma ve dostluk için önemli bir sanattır. Bu sanatı daha yaygın olarak Arap olmayan Müslüman toplumların edebiyatında görmekteyiz. Özellikle klasik Kürtçe, Türkçe ve Farsça şiirlerin bu sanatla bezendiğini görmekteyiz. Buna göre mülemma sadece edebi bir sanat görevini görmüyor o aynı zamanda diller arasında kardeşlik bağını kurma görevini de görüyor. Bu sanat aracılığıyla birkaç dil yan yana gelip şiire farklı bir renk veriyor. Bunun yanında bu sanat edebiyatların birbirleriyle karşılaştırma imkânını da sağlıyor.Klasik Kürt-Kurmancî edebiyatında, Melayê Cizîrî, Ehmedê Xanî, Mele Husynê Bateyî, Seyyid Eliyê Findikî û Şêx Ebdurrahmanê Şawurî gibi şairler bu sanatı sık sık şiirlerinde kullanmışlardır. Bunlar kimi zaman mülemma sanatını iki dille, kimi zaman üç dille ve kimi zamanlarda da dört dille kullanmışlardır. Bu araştırmada vereceğimiz örneklerin tümü Kürtçenin Kurmancî lehçesine aittir. Aynı sanat Kürtçenin Zazaca, Soranî ve Goranî gibi diğer lehçelerinde de aynı güç ve güzellikle kendini açıkça göstermektedir. Klasik Kürt Edebiyatı şairleri, çoğunlukla aynı zamanda İslam âlimleri idiler. Bu yüzden Arapçayla ilişkileri çok güçlüdür, hatta Arapça onların kültür ve düşüncelerine kaynaklık eden bir dildir. Aynı şekilde Farsça da Mezopotamya’da büyük bir etkiye sahip olup etki bakımından Arapçadan sonra ikinci sırada gelmektedir. Türkçe’nin Anadolu’da ve Kürt halkı arasında önemli bir köşeyi işgal ettiği ayrı bir gerçektir.Makalede mülemma sanatının Ortadoğu edebiyatlarındaki yeri üzerinde duruldu ve Kürt edebiyatında içerik, şekil ve türleri bakımından incelendi. Bu sanatın Kürt edebiyatındaki önemi ve ne derece etki ettiği tespit edilmeye çalışıldı.  .

Makale detayları

Hunera Mulemme‘ê di Edebiyata Rojhilat de -Mînaka Şi‘ra Kurdî-Kurmancî-

Yazarlar: Abdulhadi TİMURTAŞ

Yayıncı: Van Yuzuncu Yıl University

Ana Başlıklar: Poetry

Dergi: Kurdiyat 2020 Issue 1, pp.9-21

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000545059

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2717-8315

Sayı

Yazarlar:

Abdulhadi TİMURTAŞ

Yayıncı:

Van Yuzuncu Yıl University

Ana Başlıklar:

Poetry

Dergi:

Kurdiyat 2020 Issue 1, pp.9-21

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000545059

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2717-8315