TÜRKİYE SERBEST BÖLGELERİNİN KÜMELEME ANALİZİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI

Tuğçe DANACI; Osman Murat KOÇTÜRK

Makale detayları

TÜRKİYE SERBEST BÖLGELERİNİN KÜMELEME ANALİZİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI

Yazarlar:

Tuğçe DANACI | Osman Murat KOÇTÜRK

Yayıncı:

Manisa Celal Bayar University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2017 Vol.15 Issue 4, pp.351-370

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000536611

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2146-2844

pISSN:

1304-4796

Özet:

 


Uluslararası
ticaret işlemlerinin artmasına bağlı olarak ülkeler, gümrük işlem ve süreleri
ile gümrük vergilerini en aza indirmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda
bölgesel entegrasyonlar ve serbest ticaret anlaşmaları yapılmakta aynı zamanda
ülke içindeki serbest bölgelerin önemi giderek artmaktadır. Serbest bölgeler
ülkenin siyasi sınırları içinde yer almasına karşın ülkenin diğer kısımlarından
fiziki olarak ayrılan ve dış ticaret işlemlerinde istisna ve muafiyet tanınan
bölgelerdir. Türkiye’de 19 adet serbest bölge bulunmaktadır. Başta gümrük
vergisi istisnası olmak üzere birçok avantaja sahip bu bölgelerde üretim,
alım-satım, montaj, depolama gibi faaliyetler sürdürülmektedir. Bu çalışmada
Türkiye'de bulunan serbest bölgelere ait dış ticaret hacmi, istihdam,  kuruluş alanı ve faaliyet gösteren işletme
sayıları ile ilgili veriler kullanılarak, Türkiye'deki serbest bölgelerin
benzerlik ve farklılıklarını ortaya çıkarmak amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda
Türkiye'de faaliyet gösteren serbest bölgelere ait bu değişkenler hiyerarşik
kümeleme analizi ile incelenmiştir. 
Ayrıca dış ticaret istatistiklerinden yararlanarak her bir serbest
bölgenin alan ve işgücü verimlilikleri hesaplanmıştır. Analiz sonunda serbest
bölgeler dört kümeye ayrılmıştır. Ege Serbest Bölgesi analizde yer alan
değişkenler kapsamında diğer serbest bölgelere göre daha büyük farklılık
göstererek tek başına bir küme oluşturmuştur. Bunun yanında Bursa ve Mersin serbest bölgeleri ikinci; Avrupa, İstanbul Endüstri ve
Ticaret, Kayseri ve Antalya serbest bölgeleri üçüncü; Adana-Yumurtalık, Tübitak
Mam Teknoloji, Kocaeli, İzmir, İstanbul Atatürk Havalimanı (AHL), İstanbul
Trakya, Samsun, Denizli, Gaziantep serbest bölgeleri ise dördüncü ve son kümeyi
oluşturmuştur. Rize, Trabzon ve Mardin Serbest bölgeleri ise faaliyette bulunan
işletme sayıları 5'ten az ve dış ticaret hacimleri düşük olduğu için analizden
çıkarılmışlardır.


.

Makale detayları

TÜRKİYE SERBEST BÖLGELERİNİN KÜMELEME ANALİZİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI

Yazarlar: Tuğçe DANACI | Osman Murat KOÇTÜRK

Yayıncı: Manisa Celal Bayar University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2017 Vol.15 Issue 4, pp.351-370

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2017

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000536611

Sıklık: Üç Aylık

eISSN: 2146-2844

pISSN: 1304-4796

Sayı

Yazarlar:

Tuğçe DANACI | Osman Murat KOÇTÜRK

Yayıncı:

Manisa Celal Bayar University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2017 Vol.15 Issue 4, pp.351-370

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000536611

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2146-2844

pISSN:

1304-4796